---
slug: babka-gotowana
title: "Babka gotowana"
servings: 10
prep_time_minutes: 30
cook_time_minutes: 90
difficulty: medium
categories: ["baked_good", "dessert"]
---

# Babka gotowana

Babka gotowana w garnku z wodą – bez piekarnika, a wychodzi wyjątkowo delikatna, wilgotna i puszysta. Ciasto na bazie masła, żółtek i skrobi ziemniaczanej, gotowane na parze przez 90 minut. Polana aksamitną polewą czekoladową. Idealna na Wielkanoc nawet bez piekarnika.

## Składniki

- 160 g mąka pszenna typ 480 (Szymanowska)
- 160 g skrobia ziemniaczana
- 8 g proszek do pieczenia
- 1 szczypta sól
- 250 g masło
- 200 g cukier drobny
- 6 szt jajka duże
- 30 ml spirytus lub wódka
- 3 krople olejek cytrynowy lub pomarańczowy
- 10 g masło (do formy)
- 10 g bułka tarta (do formy)
- 80 g śmietanka kremówka 30%
- 80 g czekolada gorzka lub deserowa

## Przygotowanie

1. Wyjmij jajka z lodówki na 30 minut przed pieczeniem. Masło rozpuść w rondelku i odstaw do całkowitego przestudzenia. Oddziel żółtka od białek.
2. W misce wymieszaj rózgą lub przesiej razem: mąkę pszenną, skrobię ziemniaczaną, proszek do pieczenia i szczyptę soli.
3. Żółtka z cukrem ubijaj mikserem na wysokich obrotach przez 5–8 minut, aż masa stanie się jasna i puszysta. Zmniejsz obroty, dodaj przestudzone roztopione masło, spirytus i olejek. Miksuj chwilę do połączenia.
4. W oddzielnej, czystej misce ubij białka na sztywną pianę.
5. Do masy żółtkowo-maślanej wsyp mieszankę suchych składników i delikatnie wymieszaj szpatułką. Dodaj pianę z białek i znów delikatnie wmieszaj ruchami od dołu do góry, aby nie zniszczyć struktury piany.
6. Formę z kominem (ok. 1700 ml) posmaruj masłem i obsyp bułką tartą. Wlej ciasto.
7. Na dno dużego garnka połóż ściereczkę lub podstawkę. Wstaw formę z ciastem do garnka. Wlej wrzącą wodę do ok. 1/3 wysokości formy. Przykryj garnek pokrywką, a krawędź uszczelnij ściereczką. Gotuj na małym ogniu przez 90 minut, w razie potrzeby dolewając wrzątku.
8. Po ugotowaniu wyjmij formę z garnka, ostudź 10 minut i wyciągnij babkę na kratkę.
9. Podgrzej śmietankę do momentu tuż przed wrzeniem. Zdejmij z ognia, dodaj posiekaną czekoladę i mieszaj do uzyskania gładkiej, aksamitnej polewy. Polej ciepłą babkę.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Wyjmij jajka z lodówki minimum 30 minut przed pieczeniem – jajka w temperaturze pokojowej lepiej się ubijają. Masło umieść w małym rondelku i roztop na małym ogniu lub w mikrofalówce (30-sekundowe interwały). Odstaw do całkowitego przestudzenia – masło musi być płynne, ale chłodne. Oddziel żółtka od białek do dwóch osobnych misek. Pilnuj, żeby do białek nie dostała się nawet kropla żółtka.
- *Dlaczego:* Zimne masło dodane do ubitych żółtek ścina masę – musi być przestudzone. Białka ubijają się na pianę tylko wtedy, gdy są tłustości wolne (żółtko to tłuszcz).
- *Pro tip:* Jeśli roztopione masło jest jeszcze ciepłe, wstaw je na kilka minut do lodówki.

**Krok 2.** Do miski wsyp: 160 g mąki pszennej, 160 g skrobi ziemniaczanej, 2 płaskie łyżeczki proszku do pieczenia i szczyptę soli. Wymieszaj rózgą kuchenną przez minutę lub przesiej wszystko przez sito do drugiej miski.
- *Dlaczego:* Dokładne wymieszanie suchych składników gwarantuje równomierne rozłożenie proszku do pieczenia w cieście – bez grudek i bez nierównego wyrośnięcia.
- *Pro tip:* Skrobię ziemniaczaną możesz zastąpić skrobią kukurydzianą – efekt będzie podobny.

**Krok 3.** Do dużej miski lub misy miksera wlej 6 żółtek i wsyp 200 g drobnego cukru. Ubijaj mikserem na najwyższych obrotach przez 5–8 minut, aż masa stanie się jasna, puszysta i kremowa. Następnie zmniejsz obroty do średnich i powoli wlewaj przestudzone roztopione masło. Dodaj 2 łyżki spirytusu lub wódki i kilka kropel olejku. Miksuj jeszcze chwilę do połączenia.
- *Dlaczego:* Długie ubijanie żółtek z cukrem tworzy emulsję powietrzną, która nadaje babce puszystość. Alkohol pomaga emulgować masło z masą jajeczną i poprawia strukturę ciasta podczas gotowania.
- *Pro tip:* Zamiast spirytusu możesz użyć łyżki octu jabłkowego lub szczypty kwasku cytrynowego.

**Krok 4.** W drugiej, suchej i odtłuszczonej misce ubij 6 białek na sztywną pianę. Zacznij od niskich obrotów miksera, stopniowo zwiększając do najwyższych. Piana jest gotowa, gdy po obróceniu miski do góry nogami nie spada.
- *Dlaczego:* Sztywna piana z białek to główny nośnik powietrza w tym cieście – bez niej babka będzie zbita i ciężka.
- *Pro tip:* Miska i końcówki miksera muszą być idealnie czyste i suche. Nawet śladowa ilość tłuszczu uniemożliwia ubicie piany.

**Krok 5.** Do masy żółtkowo-maślanej wsyp mieszankę suchych składników w 2-3 turach i delikatnie wmieszaj szpatułką ruchami od dołu do góry. Następnie dodaj pianę z białek w 2-3 turach i znów delikatnie wmieszaj tymi samymi ruchami – aż ciasto będzie jednolite, bez widocznych białych kłaczków piany.
- *Dlaczego:* Delikatne mieszanie szpatułką (nie mikserem!) zachowuje pęcherzyki powietrza z piany. Zbyt intensywne mieszanie 'wybiłoby' powietrze i babka wyszłaby twarda.
- *Pro tip:* Ruch szpatułką: zanurz ją w środku misy, przesuń po dnie i wynieś ciasto ku górze, jednocześnie obracając miskę. Nie mieszaj okrężnymi ruchami.

**Krok 6.** Formę na babkę z kominem (pojemność ok. 1700 ml) posmaruj dokładnie miękkim masłem – każdy zakamarek, łącznie z kominem. Wsyp łyżkę bułki tartej, potrząśnij formą by pokryła całe wnętrze, nadmiar wysyp. Wlej ciasto równomiernie do formy.
- *Dlaczego:* Bułka tarta tworzy cienką, chrupką powłokę, która ułatwia wyciągnięcie babki po ugotowaniu.
- *Pro tip:* Formę możesz wyłożyć papierem do pieczenia zamiast bułki tartej.

**Krok 7.** Weź duży garnek (musi pomieścić formę z zapasem). Na dno garnka połóż złożoną ściereczkę kuchenną lub metalową podstawkę – forma nie może stać bezpośrednio na dnie. Wstaw formę z ciastem do garnka. Zagotuj w czajniku dużo wody i wlej ostrożnie wzdłuż ścianki garnka (nie na formę) tyle wrzątku, by sięgał do 1/3 wysokości formy. Przykryj garnek pokrywką. Dla lepszego uszczelnienia możesz obwinąć krawędź garnka i pokrywki złożoną ściereczką. Gotuj na małym ogniu przez 90 minut.
- *Dlaczego:* Gotowanie na parze to staropolska metoda pieczenia bez piekarnika – para wodna równomiernie gotuje ciasto od zewnątrz do środka, dając wyjątkowo wilgotną strukturę niemożliwą do uzyskania w piekarniku.
- *Pro tip:* Co 20-30 minut sprawdzaj poziom wody i w razie potrzeby dolewaj wrzątku (nie zimnej wody, by nie zmienić gwałtownie temperatury).

**Krok 8.** Po 90 minutach gotowania sprawdź patyczkiem – powinien wyjść suchy lub z suchymi okruszkami. Wyjmij formę z garnka (ostrożnie, jest gorąca – używaj rękawic kuchennych). Odczekaj 10 minut, następnie przejedź nożem wzdłuż krawędzi i wyciągnij babkę na kratkę do całkowitego wystudzenia.
- *Dlaczego:* Babkę należy lekko przestudzić przed wyjęciem z formy – gorące ciasto jest kruche i może się rozpaść.
- *Pro tip:* Babkę polukrowuj lub polewaj czekoladą dopiero gdy jest zupełnie zimna – na ciepłej polewa rozpłynie się zbyt mocno.

**Krok 9.** W małym rondelku podgrzej 80 g śmietanki kremówki na małym ogniu, aż będzie gorąca, ale jeszcze nie zagotuje się. Zdejmij z ognia, wsyp posiekaną lub połamaną czekoladę (80 g) i mieszaj łyżką przez 1-2 minuty, aż polewa będzie gładka i aksamitna. Polej ciepłą (nie gorącą) polewą wystudzoną babkę. Dodaj dekoracje, zanim polewa zastygnie.
- *Dlaczego:* Ganache (śmietanka + czekolada) jest gładszy i bogatszy niż zwykła polewa czekoladowa z masłem.
- *Pro tip:* Jeśli wolisz rzadszą polewę, dodaj łyżkę lub dwie zwykłego mleka. Możesz użyć czekolady mlecznej, gorzkiej lub ich mieszanki.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 490 kcal |
| Białko | 6 g |
| Węglowodany | 48 g |
| Cukry | 28 g |
| Tłuszcze | 30 g |
| Błonnik | 1 g |
| Sód | 120 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy naprawdę można ugotować ciasto w garnku z wodą?**

Tak – to tradycyjna polska technika przygotowywania babki bez piekarnika. Para wodna równomiernie gotuje ciasto przez 90 minut, dając wyjątkowo wilgotną i delikatną strukturę. Babki gotowane były popularne, zanim piece kuchenne były powszechne.

**Jak sprawdzić, czy babka jest ugotowana?**

Tak samo jak przy pieczeniu – za pomocą drewnianego patyczka wbitego w najgrubsze miejsce babki. Jeśli wychodzi suchy lub z suchymi okruszkami, babka jest gotowa. Możesz też delikatnie nacisnąć wierzch – powinien sprężynować.

**Czy woda może wlać się do formy podczas gotowania?**

Jeśli forma jest szczelna i woda sięga tylko do 1/3 jej wysokości, nie powinna się wlać. Woda musi wrzeć powoli (mały ogień) – intensywne bulgotanie może rozpryskiwać wodę. Para wystarczy, by ugotować ciasto.

**Czy można ten przepis upiec w piekarniku zamiast gotować?**

Tak – formę wstaw do piekarnika nagrzanego do 170°C (góra-dół) i piecz ok. 50–60 minut do suchego patyczka. Babka pieczona będzie nieco mniej wilgotna niż gotowana.

**Po co alkohol w cieście?**

Spirytus lub wódka pełni funkcję emulgatora – pomaga połączyć tłuszcz (masło) z masą jajeczną, a podczas gotowania odparowuje. Nie czuć go w smaku. Możesz zastąpić go łyżką octu jabłkowego lub szczyptą kwasku cytrynowego.

**Jak długo można przechowywać babkę gotowaną?**

Zawinięta szczelnie w folię spożywczą, w temperaturze pokojowej wytrzyma 4–5 dni. Ze względu na bardzo wilgotną strukturę, w lodówce może stać do 7 dni. Można ją też zamrozić (bez polewy) na do 3 miesięcy.