---
slug: bakaliowe-pierniczki
title: "Bakaliowe pierniczki"
servings: 160
prep_time_minutes: 0
cook_time_minutes: 0
difficulty: medium
categories: ["baked_good", "dessert", "snack"]
---

# Bakaliowe pierniczki

Bakaliowe pierniczki to klasyczne świąteczne ciasteczka naszpikowane suszoną żurawiną, orzechami włoskimi, migdałami i rodzynkami. Ciasto można przygotować nawet kilka miesięcy wcześniej – długie leżakowanie w chłodzie tylko poprawia jego smak i konsystencję. Po upieczeniu pierniczki są od razu miękkie i doskonale nadają się do przechowywania przez długi czas.

## Składniki

- 2 szklanka miód (Najlepiej miód wielokwiatowy lub gryczany dla głębszego smaku)
- 1 szklanka cukier
- 200 g masło (W temperaturze pokojowej)
- 150 g smalec (Nadaje pierniczkom charakterystyczną kruchość)
- 3 opakowanie przyprawa korzenna do piernika (Około 100–120 g łącznie; zmniejsz ilość, jeśli przyprawa jest intensywna lub domowej roboty)
- 1 łyżeczka cynamon mielony
- 1 łyżeczka imbir mielony
- 0.5 łyżeczka pieprz mielony
- 0.5 łyżeczka kminek mielony
- 1.5 łyżeczka soda oczyszczona
- 2 łyżeczka proszek do pieczenia
- 4 szt jajka duże (W temperaturze pokojowej)
- 4 szklanka mąka pszenna (Od 3,5 do 4,5 szklanki – im mniej mąki, tym miększe pierniczki; autorka użyła 4,5 szklanki)
- 1.5 szklanka mąka żytnia jasna
- 0.5 szklanka śmietana kwaśna 18%
- 100 g suszona żurawina
- 100 g orzechy włoskie posiekane
- 100 g płatki migdałowe
- 100 g rodzynki
- 1 szt białko jajka (Do posmarowania pierniczków przed pieczeniem)

## Przygotowanie

1. Wyjmij wszystkie składniki z lodówki i odstaw do osiągnięcia temperatury pokojowej.
2. Umieść miód, cukier, masło, smalec i wszystkie przyprawy w garnku i zagotuj, mieszając, aż cukier się rozpuści.
3. Odstaw masę miodową do przestygnięcia na około 20 minut.
4. W osobnej misce wymieszaj obie mąki z proszkiem do pieczenia i sodą oczyszczoną.
5. Do przestudzonej masy miodowej dodaj mąki, jajka i śmietanę, a następnie zmiksuj na gładką, luźną masę.
6. Dodaj bakalie (żurawinę, orzechy, migdały, rodzynki) i krótko zmiksuj, by równomiernie się rozłożyły.
7. Przykryj ciasto lnianą ściereczką i przechowuj w chłodnym miejscu (temp. lodówkowa) od kilku dni do kilku miesięcy.
8. Rozgrzej piekarnik do 190°C. Stolnicę lekko podsyp mąką pszenną.
9. Wałkuj ciasto na grubość około 5 mm, a następnie wycinaj pierniczki foremkami.
10. Układaj pierniczki na blasze wyłożonej papierem do pieczenia w odstępach około 1,5 cm.
11. Posmaruj wierzch każdego pierniczka lekko roztrzepanym białkiem.
12. Piecz pierniczki w 190°C przez 10–12 minut, aż lekko się zezłocą.
13. Wystudź pierniczki na kratce i przechowuj w zamkniętej puszce.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Wyjmij wszystkie składniki (masło, jajka, śmietanę) z lodówki przynajmniej godzinę przed gotowaniem i odstaw w ciepłe miejsce.
- *Dlaczego:* Składniki w temperaturze pokojowej łatwiej się łączą i dają jednolitą, gładką masę.
- *Pro tip:* Jeśli zapomnisz, zanurz jajka na 5 minut w ciepłej wodzie – szybko dojdą do odpowiedniej temperatury.

**Krok 2.** Umieść miód, cukier, masło, smalec i wszystkie przyprawy w dużym garnku o grubym dnie i podgrzewaj na średnim ogniu, ciągle mieszając, aż całość się połączy i zacznie wrzeć.
- *Dlaczego:* Zagotowanie masy miodowej z tłuszczami i przyprawami aktywuje aromaty i rozpuszcza cukier, co jest podstawą dobrego ciasta piernikowego.
- *Pro tip:* Używaj dużego garnka – masa może trochę pyrkać podczas gotowania.

**Krok 3.** Zdejmij garnek z ognia i odstaw na ok. 20 minut w chłodne miejsce, co jakiś czas mieszając.
- *Dlaczego:* Zbyt gorąca masa ścięłaby jajka dodane w kolejnym kroku, dlatego musi ostygnąć.
- *Pro tip:* Masa powinna być ciepła w dotyku, ale nie gorąca – sprawdź ją palcem przed dodaniem jajek.

**Krok 4.** W dużej misce wymieszaj dokładnie mąkę pszenną, mąkę żytnią, proszek do pieczenia i sodę oczyszczoną rózgą lub łyżką.
- *Dlaczego:* Wstępne wymieszanie suchych składników zapewnia równomierne rozłożenie środków spulchniających w cieście.
- *Pro tip:* Przesiej mąkę przez sito, by uniknąć grudek i napowietrzyć ciasto.

**Krok 5.** Do przestudzonej masy miodowej w garnku (lub przelanej do dużej miski) dodaj wymieszane mąki, jajka i śmietanę, a następnie zmiksuj mikserem na gładką masę przez 2–3 minuty.
- *Dlaczego:* Połączenie wszystkich składników w jednym kroku zapewnia jednolitą konsystencję ciasta.
- *Pro tip:* Ciasto powinno być luźne i lekko spływać z mieszadeł miksera – nie dosypuj więcej niż 4,5 szklanki mąki pszennej.

**Krok 6.** Wsyp bakalie (suszoną żurawinę, posiekane orzechy, płatki migdałowe, rodzynki) i zmiksuj krótko lub wymieszaj łyżką, by równomiernie się rozłożyły w cieście.
- *Dlaczego:* Krótkie mieszanie wystarczy – nie chcemy rozdrobnić bakalii.
- *Pro tip:* Możesz wcześniej namoczyć rodzynki w ciepłej wodzie przez 10 minut, by były bardziej soczyste.

**Krok 7.** Przykryj miskę z ciastem lnianą ściereczką lub folią spożywczą i wstaw do lodówki na co najmniej kilka dni, a najlepiej 2–4 tygodnie.
- *Dlaczego:* Leżakowanie w chłodzie pozwala przyprawom się przegryźć, a ciasto zgęstnieje i będzie się dało wałkować.
- *Pro tip:* Ciasto można przechowywać w lodówce nawet kilka miesięcy – im dłużej leżakuje, tym bogatszy smak.

**Krok 8.** Rozgrzej piekarnik do 190°C (góra-dół) przez co najmniej 15 minut. Przygotuj blachę wyłożoną papierem do pieczenia.
- *Dlaczego:* Dobrze rozgrzany piekarnik zapewnia równomierne pieczenie pierniczków od samego początku.
- *Pro tip:* Jeśli masz termometr do piekarnika, użyj go – wiele piekarników domowych kłamie o 10–15°C.

**Krok 9.** Wyjmij ciasto z lodówki, lekko posyp stolnicę mąką pszenną i wałkuj ciasto partiami na grubość około 5 mm. Wycinaj pierniczki foremkami i przenoś na blachę.
- *Dlaczego:* Równa grubość ciasta gwarantuje, że wszystkie pierniczki upieką się w tym samym czasie.
- *Pro tip:* Jeśli ciasto klei się do wałka, posyp wałek też odrobiną mąki lub owiń go folią spożywczą.

**Krok 10.** Ułóż pierniczki na blasze w odstępach ok. 1,5 cm, by nie sklejały się podczas pieczenia.
- *Dlaczego:* Pierniczki lekko rosną w piekarniku i potrzebują miejsca na rozszerzenie.
- *Pro tip:* Jeśli masz dwie blachy, możesz piec dwie partie jednocześnie, zamieniając je poziomami w połowie czasu.

**Krok 11.** Oddziel białko od żółtka jednego jajka, lekko roztrzep widelcem i za pomocą pędzelka posmaruj wierzch każdego pierniczka cienką warstwą białka.
- *Dlaczego:* Białko nadaje pierniczkom piękny, lśniący wygląd po upieczeniu.
- *Pro tip:* Smaruj delikatnie, by nie deformować ciasta – jeden ruch pędzelkiem wystarczy.

**Krok 12.** Wsuń blachę do nagrzanego piekarnika i piecz pierniczki przez 10–12 minut, aż brzegi lekko się zezłocą, a środek będzie sprężysty w dotyku.
- *Dlaczego:* Krótki czas pieczenia daje miękkie pierniczki; każda minuta dłużej sprawia, że stają się twardsze.
- *Pro tip:* Pierniczki po wyjęciu z piekarnika mogą wydawać się jeszcze miękkie – stwardnieją lekko po wystudzeniu, więc nie trzymaj ich za długo w piekarniku.

**Krok 13.** Wyjmij pierniczki z piekarnika, ostudź na blasze przez 5 minut, a następnie przenieś na kratkę do całkowitego wystudzenia. Przechowuj w zamkniętej puszce.
- *Dlaczego:* Wystudzenie na kratce zapobiega skraplaniu się wilgoci pod ciasteczkami, co mogłoby je rozmiękczyć od spodu.
- *Pro tip:* Przechowywane w puszce z kawałkiem jabłka lub skórką pomarańczy pierniczki zachowają miękkość przez długi czas.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 68 kcal |
| Białko | 1.2 g |
| Węglowodany | 10.4 g |
| Cukry | 5.8 g |
| Tłuszcze | 2.6 g |
| Błonnik | 0.4 g |
| Sód | 38 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Jak długo można przechowywać surowe ciasto na pierniczki?**

Ciasto można trzymać w lodówce od kilku dni do nawet kilku miesięcy. Im dłużej leżakuje, tym głębszy i bardziej aromatyczny smak uzyskują pierniczki po upieczeniu.

**Czy mogę zastąpić smalec innym tłuszczem?**

Możesz zastąpić smalec dodatkowym masłem lub olejem kokosowym, jednak smalec nadaje pierniczkom charakterystyczną kruchość i delikatny smak. Zamiennik może nieco zmienić konsystencję ciasta.

**Ile mąki pszennej powinienem dodać?**

Ilość mąki pszennej waha się od 3,5 do 4,5 szklanki – im mniej mąki, tym miększe będą pierniczki. Ciasto powinno mieć luźną konsystencję i lekko spływać z mieszadeł miksera.

**Czy można upiec pierniczki z nadzieniem?**

Tak! Po rozwałkowaniu ciasta nałóż na połowę krążków łyżeczkę powideł lub marcepanu, przykryj drugim krążkiem i dokładnie zlep brzegi. Czas pieczenia może się nieznacznie wydłużyć.

**Jak sprawdzić, czy pierniczki są gotowe?**

Pierniczki są gotowe, gdy brzegi lekko się zezłocą, a środek jest sprężysty po lekkim naciśnięciu. Pamiętaj, że po wyjęciu z piekarnika będą wyglądały na miękkie – to normalne, stwardnieją nieco po wystudzeniu.

**Jak najlepiej przechowywać upieczone pierniczki?**

Najlepiej w szczelnie zamkniętej metalowej puszce w temperaturze pokojowej. Aby zachować miękkość, możesz włożyć do puszki kawałek jabłka lub skórkę pomarańczy – pierniczki wchłoną wilgoć i pozostaną miękkie przez wiele tygodni.