---
slug: chleb-pszenno-zytnio-razowy
title: "Chleb pszenno-żytnio-razowy"
servings: 8
prep_time_minutes: 0
cook_time_minutes: 0
difficulty: easy
categories: ["baked_good", "breakfast_dish"]
---

# Chleb pszenno-żytnio-razowy

Chleb pszenno-żytnio-razowy to zdrowy, wilgotny bochenek na drożdżach, łączący mąkę pszenną i żytnią razową z otrębami i płatkami owsianymi. Dzięki miodowi i mleku ma delikatnie słodkawy smak i miękki miąższ. Idealny do śniadania lub jako dodatek do zupy.

## Składniki

- 40 g świeże drożdże (Drożdże powinny być świeże i w temperaturze pokojowej.)
- 30 g miód (Można użyć dowolnego miodu – aktywuje drożdże i lekko słodzi ciasto.)
- 300 g mleko (Najlepiej pełnotłuste mleko, podgrzane do temperatury ciała (ok. 37°C).)
- 55 g otręby pszenne lub żytnie (Można użyć otrębów pszennych lub żytnich – obie odmiany są odpowiednie.)
- 55 g płatki owsiane (Zwykłe płatki górskie lub błyskawiczne; dodają wilgotności i wartości odżywczych.)
- 200 g mąka pszenna (Typ 500 lub 550 – nadaje chlebowi lekkości.)
- 200 g mąka żytnia razowa (Mąka typ 2000 – bogata w błonnik i nadaje chlebowi charakterystyczny smak.)
- 20 g oliwa z oliwek (Można zastąpić olejem rzepakowym.)
- 2 łyżeczka sól

## Przygotowanie

1. Do naczynia miksera wlej mleko (37°C), dodaj pokruszone drożdże i miód, mieszaj 2,5 min w temp. 37°C na obrotach 1.
2. Dodaj otręby, płatki owsiane, obie mąki, oliwę z oliwek i sól, a następnie wyrabiaj ciasto 3 min programem „Ciasto"."
3. Przełóż gotowe ciasto do natłuszczonej foremki (do 30 cm) i odstaw w ciepłe miejsce do wyrośnięcia na ok. 45–60 min.
4. Rozgrzej piekarnik do 200°C (góra-dół) i piecz chleb przez 30–35 minut, aż skórka będzie złotobrązowa.
5. Wyjmij chleb z foremki i ostudź na kratce przez minimum 20 minut przed krojeniem.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Do naczynia miksera wlej mleko podgrzane do 37°C (ciepłe, nie gorące), dodaj pokruszone drożdże i miód. Mieszaj 2,5 minuty w temperaturze 37°C na najniższych obrotach.
- *Dlaczego:* Ciepłe mleko i miód aktywują drożdże – zaczną pracować i spulchnią chleb.
- *Pro tip:* Sprawdź temperaturę mleka termometrem lub nadgarstkiem – powinno być przyjemnie ciepłe, nie gorące, by nie zabić drożdży.

**Krok 2.** Wsyp otręby, płatki owsiane, mąkę pszenną, mąkę żytnią razową, wlej oliwę z oliwek i wsyp sól. Wyrabiaj ciasto przez 3 minuty na programie „Ciasto" lub hakiem miksera.
- *Dlaczego:* Długie wyrabianie rozwija gluten, dzięki czemu chleb będzie sprężysty i nie będzie się kruszyć.
- *Pro tip:* Jeśli ciasto jest zbyt lepkie, posyp ręce odrobiną mąki – nie dodawaj jednak za dużo, bo chleb wyjdzie suchy.

**Krok 3.** Przełóż ciasto do foremki (do 30 cm) wysmarowanej oliwą lub wyłożonej papierem do pieczenia. Przykryj ściereczką i odstaw w ciepłe miejsce bez przeciągów na 45–60 minut, aż ciasto wyraźnie urośnie.
- *Dlaczego:* Wyrastanie pozwala drożdżom wytworzyć dwutlenek węgla, który nadaje chlebowi puszystość.
- *Pro tip:* Możesz odstawić foremkę do lekko nagrzanego piekarnika (ok. 30°C) – skróci to czas wyrastania.

**Krok 4.** Rozgrzej piekarnik do 200°C w trybie góra-dół i piecz wyrośnięty chleb przez 30–35 minut, aż skórka będzie rumiana i chrupiąca.
- *Dlaczego:* Wysoka temperatura sprawia, że skórka szybko się zarumieni i uszczelni, zatrzymując wilgoć wewnątrz bochenka.
- *Pro tip:* Gotowość chleba sprawdź, pukając w spód – pusty, głuchy dźwięk oznacza, że jest upieczony.

**Krok 5.** Wyjmij chleb z foremki i połóż na kratce. Pozostaw do ostygnięcia przez co najmniej 20 minut przed krojeniem.
- *Dlaczego:* Podczas stygnięcia wnętrze chleba dokończy się „piec" – krojenie zbyt gorącego bochenka da wilgotny, kleisty miąższ.
- *Pro tip:* Przechowuj ostudzony chleb zawinięty w ściereczkę – pozostanie świeży i chrupiący przez 2–3 dni.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 218 kcal |
| Białko | 7.2 g |
| Węglowodany | 38.5 g |
| Cukry | 5.2 g |
| Tłuszcze | 4.8 g |
| Błonnik | 4.1 g |
| Sód | 390 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy mogę zastąpić świeże drożdże suchymi?**

Tak, użyj ok. 7 g (1 saszetka) suchych drożdży instant zamiast 40 g świeżych. Suche drożdże instant możesz wymieszać bezpośrednio z mąką, bez wcześniejszej aktywacji.

**Czy mleko można zastąpić napojem roślinnym?**

Tak, mleko sojowe lub owsiane sprawdzi się dobrze – chleb będzie wtedy wegański (pod warunkiem zastąpienia miodu syropem klonowym lub agawowym).

**Dlaczego chleb nie wyrósł wystarczająco?**

Najczęstszą przyczyną jest zbyt gorące mleko (zabijające drożdże) lub zbyt chłodne miejsce do wyrastania. Upewnij się, że mleko ma ok. 37°C i że ciasto rośnie w cieple bez przeciągów.

**Jak przechowywać ten chleb?**

Ostudzony chleb przechowuj zawinięty w lnianą ściereczkę lub w papierowej torbie w temperaturze pokojowej przez 2–3 dni. Można go też pokroić i zamrozić na do 3 miesięcy.

**Czy można dodać nasiona lub ziarna?**

Tak, do ciasta lub jako posypka świetnie nadają się słonecznik, siemię lniane, sezam lub pestki dyni. Dodaj ok. 30–50 g nasion na etapie wyrabiania ciasta.

**Jak sprawdzić, czy chleb jest dobrze upieczony?**

Wyjmij chleb z foremki i zapukaj w spód – jeśli brzmi głucho, jest gotowy. Możesz też sprawdzić temperaturę wewnątrz termometrem – powinna wynosić ok. 93–96°C.