---
slug: creme-caramel
title: "Creme caramel"
servings: 4
prep_time_minutes: 0
cook_time_minutes: 0
difficulty: medium
categories: ["dessert"]
---

# Creme caramel

Creme caramel to klasyczny deser budyniowy wykonany wyłącznie z mleka, jajek i wanilii, pieczony w kąpieli wodnej i przewracany na talerz z aksamitnym sosem karmelowym. Połączenie całych jajek i żółtek sprawia, że krem jest delikatny i lekko galaretkowaty – nie tężeje sztywno jak żelatynowy budyń. Przygotowany dzień wcześniej smakuje najlepiej i jest doskonałym deserem na elegancką kolację.

## Składniki

- 2 szt jajka duże (Użyj jajek w temperaturze pokojowej, aby łatwiej się połączyły z mlekiem.)
- 2 szt żółtka duże (Żółtka nadają kremowi delikatność i zapobiegają zbytniemu tężeniu.)
- 6 łyżka cukier biały (do masy jajecznej)
- 500 ml mleko półtłuste lub pełne (Pełne mleko daje bogatszy smak, półtłuste – lżejszy deser.)
- 1 łyżeczka ekstrakt z wanilii
- 1 szczypta sól
- 110 g cukier biały (do karmelu) (Odpowiednik pół szklanki cukru.)
- 3 łyżka woda
- 1 łyżeczka sok z cytryny (Zapobiega krystalizacji karmelu podczas gotowania.)

## Przygotowanie

1. Wysmaruj 4 ramekiny (150–170 ml) masłem od środka.
2. Wymieszaj jajka, żółtka, 6 łyżek cukru, mleko, ekstrakt z wanilii i sól. Przecedź przez sitko.
3. Odstaw masę jajeczno-mleczną i co jakiś czas mieszaj, aż zniknie cała pianka na powierzchni.
4. W małym garnuszku połącz 110 g cukru, 3 łyżki wody i łyżeczkę soku z cytryny. Zagotuj na średnim ogniu.
5. Gotuj karmel bez mieszania, poruszając tylko garnuszkiem, aż uzyska złoty, bursztynowy kolor. Zdejmij z ognia.
6. Odczekaj chwilę, aż bąbelki opadną i karmel stanie się klarowny. Rozlej go równo na dna ramekinów.
7. Odstaw ramekiny na kilka minut, aż karmel lekko zastygnie. Rozgrzej piekarnik do 150°C.
8. Nalej masę jajeczno-mleczną do ramekinów z karmelem. Umieść je w większym naczyniu do kąpieli wodnej.
9. Wlej wrzącą wodę do naczynia z kąpielą wodną do połowy wysokości ramekinów. Przykryj folią aluminiową.
10. Piecz w 150°C przez 45–60 minut, aż krem stężeje. Środek może lekko się trząść, ale nie może być płynny.
11. Wyjmij ramekiny, ostudź w temperaturze pokojowej, a następnie schłodź przez noc w lodówce.
12. Przejedź ostrym nożem wzdłuż ścianek ramekinu. Zanurz ramekin na 5 sekund we wrzątku do głębości 1,5 cm.
13. Przyłóż talerzyk do ramekinu, szybko odwróć i zdejmij naczynie. Podawaj ewentualnie ze świeżymi owocami.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Weź cztery ramekiny (małe naczynia żaroodporne o pojemności 150–170 ml) i dokładnie wysmaruj ich wnętrze miękkim masłem – zarówno dno, jak i boki.
- *Dlaczego:* Masło ułatwia wyjęcie zastygłego deseru z foremki bez rozrywania.
- *Pro tip:* Użyj pędzelka kuchennego, aby równomiernie pokryć masłem trudno dostępne krawędzie.

**Krok 2.** W misce wymieszaj trzepaczką 2 całe jajka i 2 żółtka z 6 łyżkami cukru, 500 ml mleka, łyżeczką ekstraktu z wanilii i szczyptą soli, aż cukier się rozpuści. Następnie przecedź masę przez drobne sitko do innej miski.
- *Dlaczego:* Przecedzanie usuwa chalazy i bąbelki powietrza, które mogłyby spowodować powstawanie dziurek w gotowym kremie.
- *Pro tip:* Mieszaj delikatnie, nie ubijaj – im mniej piany, tym aksamitniejszy deser.

**Krok 3.** Co kilka minut delikatnie mieszaj łyżką masę jajeczno-mleczną, aż cała pianka na powierzchni zniknie. Może to zająć 10–15 minut.
- *Dlaczego:* Bąbelki powietrza w masie tworzą podczas pieczenia szpecące dziurki w kremie.
- *Pro tip:* Możesz lekko stuknąć miską o blat, aby przyspieszyć opadanie piany.

**Krok 4.** W małym garnuszku z grubym dnem umieść 110 g cukru, 3 łyżki wody i łyżeczkę soku z cytryny. Wymieszaj raz przed podgrzaniem, a następnie postaw na średnim ogniu.
- *Dlaczego:* Cytryna zapobiega krystalizacji cukru, dzięki czemu karmel wychodzi gładki i klarowny.
- *Pro tip:* Użyj jasnego garnuszka – łatwiej ocenisz kolor karmelu.

**Krok 5.** Gotuj mieszaninę bez mieszania łyżką – możesz jedynie delikatnie poruszać garnuszkiem za rączkę. Obserwuj kolor: gdy cukier nabierze złotego, bursztynowego koloru, zdejmij garnuszek z palnika.
- *Dlaczego:* Mieszanie łyżką powoduje krystalizację cukru i zepsucie karmelu.
- *Pro tip:* Karmel nabiera koloru szybko pod koniec – nie odchodź od kuchenki.

**Krok 6.** Odczekaj 30–60 sekund, delikatnie poruszając garnuszkiem, aż bąbelki opadną i karmel stanie się klarowny. Następnie łyżką lub wylewając, rozlej gorący karmel równo na dna przygotowanych ramekinów.
- *Dlaczego:* Klarowny karmel bez pęcherzyków tworzy piękny, jednolity sos po odwróceniu deseru.
- *Pro tip:* Działaj sprawnie – karmel szybko twardnieje; w razie potrzeby chwilowo podgrzej garnuszek.

**Krok 7.** Zostaw ramekiny z karmelem na blacie na 5–10 minut, aż karmel lekko zastygnie. W tym czasie rozgrzej piekarnik do 150°C (grzanie góra-dół, bez termoobiegu).
- *Dlaczego:* Lekko zastygły karmel nie miesza się z masą jajeczną, gdy ją nalejesz.
- *Pro tip:* Jeśli karmel przykleił się do ścianek, nie martw się – po odwróceniu i tak spłynie.

**Krok 8.** Ostrożnie nalej masę jajeczno-mleczną do każdego ramekinu, aż do około 0,5 cm od krawędzi. Umieść ramekiny w głębszym naczyniu żaroodpornym lub blasze z wysokimi ściankami.
- *Dlaczego:* Kąpiel wodna otaczająca ramekiny sprawia, że krem piecze się łagodnie i równomiernie.
- *Pro tip:* Wstawiaj ramekiny do formy już na kratce piekarnika – łatwiej będzie wlać wodę.

**Krok 9.** Wlej wrzącą wodę do większego naczynia dookoła ramekinów – poziom wody powinien sięgać mniej więcej do połowy wysokości foremek. Przykryj całość folią aluminiową.
- *Dlaczego:* Folia aluminiowa zapobiega tworzeniu się skorupki na powierzchni kremu podczas pieczenia.
- *Pro tip:* Użyj czajnika z długą wylewką, aby precyzyjnie wlać wodę bez zachlapania ramekinów.

**Krok 10.** Wsuń naczynie do piekarnika i piecz w 150°C przez 45–60 minut. Sprawdź gotowość: przy lekkim potrząśnięciu ramekin brzegi powinny być ścięte, a środek może lekko się trząść. Możesz też sprawdzić patyczkiem – powinien wyjść niemal suchy.
- *Dlaczego:* Zbyt krótkie pieczenie pozostawi płynne wnętrze, zbyt długie sprawi, że krem będzie gumowy.
- *Pro tip:* Pieczenie w niższej temperaturze trwa dłużej, ale daje aksamitniejszy krem bez dziurek.

**Krok 11.** Wyjmij ramekiny z kąpieli wodnej (użyj rękawic!), ostudź je do temperatury pokojowej, a następnie wstaw do lodówki – najlepiej na całą noc, minimum na 4 godziny.
- *Dlaczego:* Dokładne schłodzenie sprawia, że deser dobrze trzyma kształt po odwróceniu.
- *Pro tip:* Przykryj każdy ramekin folią spożywczą, aby deser nie przejął zapachów z lodówki.

**Krok 12.** Przed podaniem zagotuj wodę w małej miseczce. Przejedź cienkim, ostrym nożem wzdłuż ścianek ramekinu dookoła. Zanurz ramekin w gorącej wodzie na około 5 sekund do głębości 1,5 cm.
- *Dlaczego:* Ciepło lekko roztapia przylegający karmel, dzięki czemu deser łatwo wysuwa się z foremki.
- *Pro tip:* Nie trzymaj zbyt długo we wrzątku – krem może zacząć się topić.

**Krok 13.** Przyłóż płaski deserowy talerzyk do górnej krawędzi ramekinu, jednym pewnym ruchem odwróć i przytrzymaj przez chwilę. Zdejmij ramekin – deser powinien wypaść na talerz z sosem karmelowym. Udekoruj owocami i podawaj natychmiast.
- *Dlaczego:* Pewny, szybki ruch zapobiega rozsunięciu się deseru na talerzu.
- *Pro tip:* Jeśli deser nie chce wyjść, delikatnie wstrząśnij ramekin trzymając talerzyk.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 285 kcal |
| Białko | 9.2 g |
| Węglowodany | 44 g |
| Cukry | 42 g |
| Tłuszcze | 8.5 g |
| Błonnik | 0 g |
| Sód | 115 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy mogę użyć śmietanki zamiast mleka?**

Tradycyjny creme caramel robi się wyłącznie z mleka – to właśnie odróżnia go od crème brûlée. Śmietanka sprawiłaby, że deser byłby zbyt tłusty i bardziej przypominałby inne kremy. Trzymaj się mleka półtłustego lub pełnego.

**Jak długo mogę przechowywać creme caramel w lodówce?**

Gotowy deser w ramekinach (przykrytych folią spożywczą) można przechowywać w lodówce do 3 dni. Im dłużej stoi, tym karmel bardziej roztapia się i tworzy więcej sosu.

**Dlaczego mój krem ma dziurki w środku?**

Dziurki w kremie powstają z powodu zbyt wysokiej temperatury pieczenia lub zbyt dużej ilości powietrza w masie. Upewnij się, że temperatura piekarnika to 150°C, że masa jest przecedzona przez sitko i że pianka całkowicie opadła przed pieczeniem.

**Co zrobić, jeśli karmel się skrystalizował w garnuszku?**

Jeśli cukier zaczął się krystalizować (pojawią się białe grudki), dodaj odrobinę wody i znowu podgrzej na małym ogniu, mieszając. Następnym razem pamiętaj, by nie mieszać po zagotowaniu i dodać sok z cytryny.

**Czy mogę upiec creme caramel w jednej większej formie zamiast w ramekinach?**

Tak, można użyć jednej formy o pojemności około 600–700 ml. Czas pieczenia będzie jednak dłuższy – nawet do 70–80 minut. Sprawdzaj gotowość patyczkiem i obserwuj konsystencję.

**Czy muszę zanurzać ramekin we wrzątku przed wyjmowaniem deseru?**

Nie jest to konieczne, jeśli foremki były dokładnie wysmarowane masłem – deser powinien odejść od ścianek po przejechaniu nożem. Kąpiel we wrzątku jest zabezpieczeniem i pomaga uwolnić karmel od dna.