---
slug: cytrynowiec-ciasto-kostka-cytrynowa
title: "Cytrynowiec - ciasto kostka cytrynowa"
servings: 30
prep_time_minutes: 0
cook_time_minutes: 0
difficulty: medium
categories: ["dessert", "baked_good"]
---

# Cytrynowiec - ciasto kostka cytrynowa

Cytrynowiec to klasyczne polskie ciasto warstwowe o intensywnym, orzeźwiającym smaku cytryny. Składa się z puszystego biszkoptu nasączonego likierem cytrynowym, kremowej masy budyniowo-cytrynowej, bitej śmietany, herbatników i błyszczącego lukru cytrynowego. Najlepiej smakuje następnego dnia, gdy wszystkie warstwy się przegryzą.

## Składniki

- 200 g masło (Do ciasta – musi być miękkie w temperaturze pokojowej)
- 170 g cukier puder (Do ciasta biszkoptowego)
- 1 opakowanie cukier wanilinowy
- 4 szt jajka (W temperaturze pokojowej)
- 1 szt skórka cytrynowa starta (Skórka starta z 1 niepryskanej cytryny)
- 250 g mąka pszenna
- 2 łyżeczka proszek do pieczenia
- 60 ml likier cytrynowy (Do nasączenia biszkoptu; można zastąpić sokiem z cytryny (ok. 60 ml)) *(opcjonalnie)*
- 80 ml woda (Do nasączenia biszkoptu, mieszana z likierem lub sokiem)
- 1 opakowanie budyń wanilinowy w proszku (Standardowe opakowanie 40 g)
- 375 ml mleko (Do masy cytrynowej z budyniem)
- 125 ml sok z cytryny (Do masy cytrynowej – ok. 3–4 cytryny)
- 50 g cukier (Do masy cytrynowej)
- 125 g masło (Do masy cytrynowej – miękkie)
- 500 ml śmietanka kremówka 30% (Musi być dobrze schłodzona przed ubijaniem)
- 50 g cukier puder (Do bitej śmietany)
- 2 opakowanie śmietan-fix (Stabilizator do bitej śmietany)
- 250 g herbatniki z ząbkami (Klasyczne herbatniki – tworzą górną warstwę ciasta)
- 60 ml sok z cytryny (Do lukru – sok z 1 cytryny)
- 240 g cukier puder (Do lukru – ok. 2 szklanki)

## Przygotowanie

1. Masło (200 g) pokrój w kostkę i zostaw na min. 30 min. Jajka wyjmij z lodówki. Nagrzej piekarnik do 180°C. Formę 26×37 cm wysmaruj masłem i wyłóż papierem.
2. Miękkie masło ubijaj z cukrem pudrem i cukrem wanilinowym przez ok. 7 min na puszystą masę, następnie dodawaj jajka po jednym, cały czas ubijając.
3. Dodaj startą skórkę z cytryny i przesianą mąkę wymieszaną z proszkiem do pieczenia. Zmiksuj do uzyskania gładkiego ciasta.
4. Wyłóż ciasto do formy, wyrównaj i piecz 20 min w 180°C. Wyjmij, ostudź, a następnie nasącz mieszanką likieru (lub soku z cytryny) i wody.
5. Ugotuj budyń z mleka (375 ml), soku z cytryny (125 ml), cukru i proszku budyniowego. Ostudź, a następnie utrzyj z miękkim masłem (125 g) na gładką masę.
6. Wyłóż masę cytrynową na nasączony biszkopt, wyrównaj i całkowicie ostudź przed nałożeniem śmietany.
7. Ubij zimną śmietankę z cukrem pudrem na sztywno, dodaj śmietan-fixy i zmiksuj. Wyłóż na zimną masę cytrynową i wyrównaj.
8. Na bitą śmietanę ułóż herbatniki. Podgrzej sok z cytryny w garnku, stopniowo dodawaj cukier puder, mieszając do uzyskania gładkiego lukru.
9. Rozprowadź lukier równomiernie po herbatnikach. Pozostaw ciasto bez przykrycia w chłodnym miejscu na kilka godzin, najlepiej całą noc.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Wyjmij masło z lodówki i pokrój je w małą kostkę, aby szybciej zmiękło. Wyjmij też jajka – powinny mieć temperaturę pokojową. Nagrzej piekarnik do 180°C (góra-dół). Dużą prostokątną formę (ok. 26×37 cm) wysmaruj masłem i wyłóż papierem do pieczenia.
- *Dlaczego:* Miękkie masło i jajka w temperaturze pokojowej łatwiej się łączą, dzięki czemu ciasto jest puszyste i jednolite.
- *Pro tip:* Papier do pieczenia przytnie łatwiej, jeśli najpierw zmoczysz go wodą i lekko odciśniesz – wtedy idealnie przylega do formy.

**Krok 2.** Do dużej miski włóż miękkie masło, cukier puder i cukier wanilinowy. Ubijaj mikserem na najwyższych obrotach przez ok. 7 minut, aż masa stanie się jasna i puszysta. Następnie dodawaj jajka po jednym, cały czas miksując – między każdym jajkiem miksuj przez ok. 30 sekund.
- *Dlaczego:* Długie ubijanie masła napowietrza je, co sprawia, że biszkopt będzie lekki. Dodawanie jajek po jednym zapobiega zwarzeniu się masy.
- *Pro tip:* Jeśli masa się zwarzy (wygląda jak twaróg), nie panikuj – po dodaniu mąki wróci do właściwej konsystencji.

**Krok 3.** Zetrzyj skórkę z dokładnie umytej cytryny na drobnej tarce – unikaj białej części, która jest gorzka. Dodaj skórkę do masy. Przesiej mąkę przez sitko i wymieszaj ją z proszkiem do pieczenia, a następnie dodaj do masy. Miksuj tylko do połączenia składników.
- *Dlaczego:* Przesiewanie mąki napowietrza ją i eliminuje grudki. Nadmierne miksowanie po dodaniu mąki sprawia, że gluten za mocno się rozwija i ciasto staje się twarde.
- *Pro tip:* Możesz dokończyć mieszanie łopatką silikonową zamiast mikserem – ryzyko przemieszania jest mniejsze.

**Krok 4.** Przełóż ciasto do przygotowanej formy i wyrównaj powierzchnię łopatką lub mokrą łyżką. Wstaw do nagrzanego piekarnika i piecz 20 minut. Sprawdź patyczkiem – jeśli wychodzi suchy, ciasto jest gotowe. Wyjmij, ostudź, a następnie równomiernie nasącz biszkopt mieszanką likieru (lub soku z cytryny) i wody.
- *Dlaczego:* Nasączanie zapewnia, że ciasto nie będzie suche, a cytrynowy smak przechodzi przez wszystkie warstwy.
- *Pro tip:* Użyj pędzelka lub łyżki, aby nasączenie było równomierne – zwróć uwagę na brzegi formy.

**Krok 5.** Ugotuj budyń wanilinowy według instrukcji na opakowaniu, ale zamiast samego mleka użyj 375 ml mleka i 125 ml soku z cytryny oraz dodaj 50 g cukru. Mieszaj stale na średnim ogniu aż masa zgęstnieje. Przełóż do miski, przykryj folią spożywczą (folia ma dotykać powierzchni budyniu) i ostudź do temperatury pokojowej. Następnie utrzyj miękkie masło (125 g) mikserem, dodając ostudzoną masę budyniową łyżka po łyżce.
- *Dlaczego:* Folia bezpośrednio na budyniu zapobiega tworzeniu się twardej skórki. Utarcie masła z budyniem daje jedwabistą, stabilną masę cytrynową.
- *Pro tip:* Masło i budyń muszą mieć podobną temperaturę – jeśli budyń jest za zimny, masa się zwarzy.

**Krok 6.** Wyłóż masę cytrynową na nasączony biszkopt i wyrównaj szpachelką lub łopatką. Wstaw ciasto do lodówki lub chłodnego miejsca i poczekaj, aż warstwa całkowicie wystygnie – zajmuje to ok. 30–60 minut.
- *Dlaczego:* Zimna masa cytrynowa nie roztopi bitej śmietany nakładanej w następnym kroku.
- *Pro tip:* Możesz delikatnie przykryć masę folią spożywczą, aby nie wyschła w lodówce.

**Krok 7.** Wlej dobrze schłodzoną śmietankę do miski (możesz ją chwilę trzymać w zamrażarce) i ubijaj mikserem na średnich obrotach, aż zacznie gęstnieć. Dodaj cukier puder, a pod koniec śmietan-fixy i ubijaj do uzyskania sztywnej piany. Wyłóż na zimną masę cytrynową i wyrównaj.
- *Dlaczego:* Śmietan-fixy stabilizują bitą śmietanę, dzięki czemu ciasto zachowuje kształt przez kilka dni.
- *Pro tip:* Nie ubijaj za długo po dodaniu śmietan-fixu – śmietana może się rozwarstwiać.

**Krok 8.** Na warstwę bitej śmietany układaj herbatniki jeden obok drugiego, tworząc równą warstwę. W małym garnku podgrzej sok z cytryny, następnie dodawaj cukier puder porcjami po pół szklanki, mieszając łyżką, aż lukier będzie gładki i lśniący.
- *Dlaczego:* Podgrzany sok z cytryny lepiej rozpuszcza cukier puder, tworząc jednolity, przezroczysty lukier.
- *Pro tip:* Lukier szybko tężeje – nakładaj go natychmiast po przygotowaniu, zanim stwardnieje.

**Krok 9.** Łyżką lub szpatułką rozprowadź lukier po całej powierzchni herbatników. Odstaw ciasto w chłodne miejsce (nie przykrywaj!) na minimum kilka godzin, najlepiej na całą noc.
- *Dlaczego:* Noc w chłodzie sprawia, że herbatniki wchłaniają wilgoć z warstw i ciasto ładnie się kroi.
- *Pro tip:* Nie przykrywaj ciasta – lukier mógłby się rozpuścić. Dopiero po jego stwardnieniu możesz przykryć folią.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 310 kcal |
| Białko | 3.8 g |
| Węglowodany | 34 g |
| Cukry | 22 g |
| Tłuszcze | 18 g |
| Błonnik | 0.5 g |
| Sód | 130 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy mogę przygotować cytrynowiec dzień wcześniej?**

Tak, cytrynowiec smakuje najlepiej przygotowany dzień przed podaniem. Noc w lodówce pozwala wszystkim warstwom się przegryźć, a herbatniki nasiąkają i stają się miękkie.

**Czym mogę zastąpić likier cytrynowy do nasączenia?**

Możesz użyć zwykłego soku z cytryny wymieszanego z wodą (1/4 szklanki soku + 1/3 szklanki wody). Biszkopt będzie równie soczysty i aromatyczny.

**Dlaczego masa cytrynowa się zwarzyła?**

Najczęstszą przyczyną jest różnica temperatur masła i budyniu. Upewnij się, że oba składniki mają temperaturę pokojową przed mieszaniem. Zwarzony krem można uratować, delikatnie podgrzewając miskę nad parą wodną i chwilę miksując.

**Jak długo można przechowywać cytrynowiec?**

Ciasto przechowuj w lodówce do 4–5 dni. Nie zamrażaj – bita śmietana i masa cytrynowa mogą zmienić konsystencję po rozmrożeniu.

**Czy mogę użyć mniejszej formy?**

Tak, ale ciasto będzie wyższe, a czas pieczenia może się wydłużyć o 5–10 minut. Sprawdzaj gotowość patyczkiem. Pamiętaj, że przepis jest na ok. 30 porcji, więc przy mniejszej formie możesz proporcjonalnie zmniejszyć składniki.

**Czy lukier na herbatnikach stwardnieje?**

Tak – po kilku godzinach lukier tężeje i nie brudzi palców. Właśnie dlatego nie należy przykrywać ciasta przed jego stwardnieniem, by zachować ładny, błyszczący wygląd.