---
slug: czatnej-sliwkowo-jablkowy
title: "Czatnej śliwkowo-jabłkowy"
servings: 1
prep_time_minutes: 120
cook_time_minutes: 0
difficulty: medium
categories: ["side_dish", "sauce", "spread"]
---

# Czatnej śliwkowo-jabłkowy

Czatnej śliwkowo-jabłkowy to aromatyczna, lekko pikantna konfitura warzywna idealna do potraw mięsnych i wegetariańskich. Gotuje się ją z obranych śliwek, jabłek, cebuli i czosnku z dodatkiem przypraw. Przepis wymaga cierpliwości, ale wynik jest wspaniały.

## Składniki

- 500 g obrane śliwki
- 150 g obrane jabłka bez gniazd nasiennych
- 150 g cebula
- 150 g cukier
- 1 ząbek ząbek czosnku
- 2.5 ml chili w proszku
- 1.7 ml biała gorczyca
- 1.7 ml mielona kolendra
- 1.7 ml słodka papryka
- 3.3 ml sól
- 125 ml ocet jabłkowy (6%)

## Przygotowanie

1. Śliwki umyć, zalać wrzątkiem na kilka minut, osączyć, przelać zimną wodą, obrać ze skórek i wyjąć pestki.
2. Pokroić na małe kawałki.
3. Jabłka obrać i pokroić na małe kawałki.
4. Cebulę i czosnek obrać i drobno posiekać.
5. Do garnka włożyć wszystkie składniki oprócz cukru.
6. Gotować na małym ogniu przez godzinę, mieszając od czasu do czasu, aż do rozgotowania śliwek i jabłek.
7. Przestudzić lekko, zmiksować (można nie miksować, ale wtedy sos nie będzie gładki).
8. Dodać cukier, gotować jeszcze kilkanaście minut, ciągle mieszając.
9. Przełożyć do wyparzonych małych słoiczków, zakręcić i wstawić pod kocyk do ostygnięcia (można też zapasteryzować krótko - 10 minut).
10. Podawać do mięs, ryb, jajek na twardo i potraw z ryżu.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Umij śliwki, zalać je wrzącą wodą na 3–5 minut, aby łatwiej było zdjąć skórkę. Po tym czasie osącz, przepłucz zimną wodą, obierz i usuń pestki.
- *Dlaczego:* Zalewanie wrzątkiem ułatwia oczyszczenie śliwek ze skórki.
- *Pro tip:* Nie gotuj zbyt długo – śliwki mogą się rozpaść, zanim zdążysz je obierać.

**Krok 2.** Pokrój obrane śliwki na małe, równe kawałki, około 1 cm wielkości, aby równomiernie się gotowały.
- *Dlaczego:* Jednolity rozmiar kawałków zapewnia równomierne gotowanie i konsystencję sosu.
- *Pro tip:* Użyj ostrego noża, by nie miażdżyć owoców – miękkie kawałki dadzą lepszą teksturę.

**Krok 3.** Obierz jabłka, usuń gniazdo nasienne i pokrój je na takie same małe kawałki jak śliwki.
- *Dlaczego:* Jabłka dodają kwasowość i strukturę, dlatego ważne jest ich odpowiednie przygotowanie.
- *Pro tip:* Użyj odmiany jabłek niezbyt słodkich, np. ligol lub szampion, by nie przesłodzić sosu.

**Krok 4.** Obierz cebulę i czosnek, a następnie drobno je posiekaj nożem lub zetrzyj na drobnej tarce.
- *Dlaczego:* Drobne krojenie zapewnia lepsze rozprowadzenie smaku w sosie.
- *Pro tip:* Czosnek może być gorzki, gdy gotuje się zbyt długo – dodaj go później, jeśli chcesz łagodniejszy smak.

**Krok 5.** Do dużego garnka przełóż wszystkie przygotowane składniki oprócz cukru – zostaw go na później.
- *Dlaczego:* Cukier dodaje się później, by nie przyspieszać karmelizacji i nie spalić sosu.
- *Pro tip:* Użyj grubodennego garnka, by zapobiec przypalaniu podczas długiego gotowania.

**Krok 6.** Gotuj mieszankę na małym ogniu około godziny, mieszając co kilka minut, aż owoce się rozgotują.
- *Dlaczego:* Długie, wolne gotowanie pozwala na intensyfikację smaku i miękką konsystencję.
- *Pro tip:* Jeśli sos zaczyna przypalać się na dnie, zmniejsz ogień i częściej mieszaj.

**Krok 7.** Sos lekko przestudź (do temperatury ciepłej), a następnie zmiksuj blenderem ręcznym do gładkości.
- *Dlaczego:* Miksowanie na gorąco może spowodować rozpryskiwanie – dlatego lepiej przestudzić.
- *Pro tip:* Jeśli lubisz soczysty sos, możesz zostawić część kawałków – nie miksuj całkowicie.

**Krok 8.** Dodaj cukier i gotuj jeszcze 10–15 minut na małym ogniu, ciągle mieszając, by się dobrze rozpuścił.
- *Dlaczego:* Cukier dodany na końcu nie karmelizuje się zbyt wcześnie i lepiej się rozprowadza.
- *Pro tip:* Mieszaj bez przerwy, by cukier nie osiadł na dnie i nie spalił się.

**Krok 9.** Przełóż gotowy sos do wyparzonych słoiczków, zakręć i odstaw pod kocyk do ostygnięcia, by utworzyła się próżnia.
- *Dlaczego:* Wyparzanie słoików i ostyżanie pod kocem zapobiega rozwojowi bakterii.
- *Pro tip:* Można zapasteryzować słoiczki w wannie wodnej przez 10 minut dla dłuższej trwałości.

**Krok 10.** Podawaj czatnej do mięs, ryb, jajek na twardo lub potraw z ryżu – doskonale komponuje się z daniami kremowymi.
- *Dlaczego:* Słodko-kwaśny i lekko pikantny smak idealnie balansuje tłuste i neutralne potrawy.
- *Pro tip:* Przed podaniem lekko podgrzej sos – jego aromat wtedy się lepiej odkryje.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 215 kcal |
| Białko | 1.2 g |
| Węglowodany | 52.3 g |
| Cukry | 42.7 g |
| Tłuszcze | 0.4 g |
| Błonnik | 3.1 g |
| Sód | 480 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy czatnej można przechowywać bez pasteryzacji?**

Tak, ale tylko w lodówce i przez kilka tygodni. Dla dłuższego przechowywania zalecana jest pasteryzacja lub zamrożenie.

**Dlaczego dodaje się cukier na końcu?**

Aby uniknąć przypalenia i nadmiernej karmelizacji. Cukier łatwiej się rozpuszcza i nie zmienia barwy sosu na zbyt ciemną.

**Czy można zastąpić ocet jabłkowy innym octem?**

Można użyć octu balsamicznego lub winnego, ale smak będzie inny. Unikaj octu destylowanego – jest zbyt ostry.

**Jakie jabłka są najlepsze do czatnej?**

Najlepiej sprawdzają się jabłka kwaśne lub lekko kwaśne, np. ligol, szampion lub antonówka – nie przesłodzą sosu.

**Czy czatnej można zamrozić?**

Tak, doskonale mrozi się w porcjach w folii albo pojemnikach. Trwałość do 6 miesięcy.

**Dlaczego sos się przypala podczas gotowania?**

Przypalanie wynika z zbyt wysokiej temperatury lub braku mieszania. Użyj grubodennego garnka i gotuj na małym ogniu.