---
slug: grochowka
title: "Grochówka"
servings: 4
prep_time_minutes: 0
cook_time_minutes: 0
difficulty: medium
categories: ["soup", "main_course"]
---

# Grochówka

Grochówka to klasyczna polska zupa na wędzonce i mięsie wieprzowym, gęsta od rozgotowanego żółtego grochu i ziemniaków. Aromatyczny majeranek i podsmażona cebulka z zasmażką nadają jej charakterystyczny, rozgrzewający smak. Idealna na chłodniejsze dni – syta i pełna treści.

## Składniki

- 2 l woda
- 300 g mięso wieprzowe (żeberka bez kości, schab lub łopatka) (Wybierz kawałek z niewielką ilością tłuszczu – schab lub łopatka dają delikatny smak, żeberka bardziej wyrazisty.)
- 300 g boczek wędzony (Wędzonka nadaje zupie głęboki, dymny aromat – można użyć też wędzonej golonki lub kiełbasy.)
- 300 g groch żółty łuskany (połówki) (Groch połówki nie wymaga moczenia – gotuje się szybciej i sam zagęszcza zupę.)
- 4 szt ziemniaki (Średnie ziemniaki (ok. 600 g łącznie); część rozpadnie się podczas gotowania i naturalnie zagęści zupę.)
- 1 szt marchewka
- 1 szt pietruszka (korzeń)
- 1 ząbek czosnek (Dodawany w całości, można go wyjąć przed podaniem lub rozgnieść w zupie.)
- 2 łyżka oliwa z oliwek
- 1 szt cebula
- 1 łyżeczka mąka pszenna (Służy do przygotowania lekkiej zasmażki z cebulą – zagęszcza i wiąże smak.)
- 1 szt liść laurowy
- 3 szt ziele angielskie
- 1 łyżeczka majeranek suszony (Majeranek to kluczowa przyprawa grochówki – dodaj go pod koniec gotowania, by zachował aromat.)
- 2 łyżka natka pietruszki (Do posypania przed podaniem.)

## Przygotowanie

1. Włóż mięso i boczek wędzony do garnka z 2 l zimnej wody i zagotuj na dużym ogniu.
2. Zmniejsz ogień, zetrzyj szumowiny łyżką cedzakową, następnie dodaj wypłukany na sicie groch.
3. Gotuj pod przykryciem ok. 45–50 minut, aż mięso i groch będą miękkie; pod koniec dodaj 1 łyżeczkę soli.
4. Obierz ziemniaki i pokrój w kostkę; obierz marchewkę i pietruszkę, pokrój w plasterki lub zetrzyj na tarce.
5. Dodaj do garnka ziemniaki, marchewkę, pietruszkę i cały ząbek czosnku.
6. Gotuj ok. 20–25 minut, aż ziemniaki będą miękkie i zaczną się częściowo rozpadać.
7. Rozgrzej oliwę na patelni, podsmaż drobno pokrojoną cebulę, wsyp mąkę, zamieszaj i przelej zasmażkę do zupy.
8. Dodaj liść laurowy, ziele angielskie i majeranek, zagotuj przez 2–3 minuty.
9. Wyjmij mięso, pokrój na kawałki i włóż z powrotem do zupy; posyp natką pietruszki i podaj.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Włóż surowe mięso i boczek wędzony do dużego garnka, zalej 2 litrami zimnej wody i postaw na duży ogień. Zagotuj – zobaczysz, jak na powierzchni pojawiają się szare pianki.
- *Dlaczego:* Zaczynanie gotowania od zimnej wody sprawia, że mięso oddaje smak do wywaru stopniowo, dzięki czemu zupa jest bardziej aromatyczna.
- *Pro tip:* Nie przykrywaj garnka na etapie zagotowania – łatwiej kontrolujesz moment wrzenia.

**Krok 2.** Gdy woda zacznie wrzeć, zmniejsz ogień do średniego. Łyżką cedzakową lub dużą łyżką zbierz szare szumowiny (pianki) z powierzchni i wyrzuć. Wypłucz groch na sicie pod bieżącą wodą i dodaj do garnka.
- *Dlaczego:* Szumowiny to ścięte białka z mięsa – ich usunięcie sprawia, że zupa jest klarowna i ma czystszy smak.
- *Pro tip:* Groch połówki nie wymaga wcześniejszego moczenia, ale przepłukanie usuwa pył skrobiowy i zapobiega nadmiernemu pienieniu.

**Krok 3.** Przykryj garnek pokrywką i gotuj na małym ogniu przez 45–50 minut. Sprawdzaj co jakiś czas, czy groch się gotuje – powinien być zupełnie miękki i zacząć się rozpadać. Na 5 minut przed końcem dodaj łyżeczkę soli.
- *Dlaczego:* Sól dodana na początku spowalnia mięknięcie grochu, dlatego lepiej doprawić pod koniec.
- *Pro tip:* Jeśli groch zbyt szybko gęstnieje i zaczyna przywierać do dna, dolej odrobinę gorącej wody.

**Krok 4.** Obierz ziemniaki i pokrój je w kostkę ok. 2 cm. Obierz marchewkę i korzeń pietruszki – pokrój je w cienkie plasterki lub zetrzyj na tarce o dużych oczkach.
- *Dlaczego:* Mniejsze kawałki gotują się szybciej i równomiernie, a część ziemniaków rozpadnie się i naturalnie zagęści zupę.
- *Pro tip:* Tarta marchewka i pietruszka szybciej oddają smak – wybierz to rozwiązanie, jeśli chcesz, by warzywa niemal zniknęły w zupie.

**Krok 5.** Do garnka z ugotowanym wywarem, mięsem i grochem dorzuć pokrojone ziemniaki, marchewkę, pietruszkę i cały obrany ząbek czosnku.
- *Dlaczego:* Czosnek w całości delikatnie aromatyzuje zupę, nie dominując innych smaków.
- *Pro tip:* Możesz lekko zgnieść ząbek czosnku bokiem noża – uwolni więcej aromatu.

**Krok 6.** Gotuj zupę na średnim ogniu przez 20–25 minut, aż ziemniaki będą zupełnie miękkie. Możesz od czasu do czasu zamieszać – część ziemniaków powinna zacząć się rozpadać i zagęszczać zupę.
- *Dlaczego:* Rozpadające się ziemniaki to pożądany efekt w grochówce – nadają gęstą, kremową konsystencję bez potrzeby miksowania.
- *Pro tip:* Sprawdź miękkość ziemniaków widelcem – powinny wchodzić bez oporu.

**Krok 7.** Na patelni rozgrzej 2 łyżki oliwy na średnim ogniu. Pokrój cebulę w drobną kostkę i smaż ok. 5 minut, aż się zeszkli. Wsyp łyżeczkę mąki, szybko zamieszaj i od razu przelej całą zasmażkę do zupy.
- *Dlaczego:* Zasmażka z cebulą i mąką zagęszcza zupę i nadaje jej charakterystyczny, lekko słodkawy smak.
- *Pro tip:* Działaj sprawnie po dodaniu mąki – krótkie smażenie (kilkanaście sekund) wystarczy, żeby mąka nie była surowa.

**Krok 8.** Wrzuć do zupy liść laurowy, 3 ziarna ziela angielskiego i łyżeczkę suszonego majeranku. Zagotuj całość przez 2–3 minuty.
- *Dlaczego:* Krótkie gotowanie po dodaniu przypraw wystarczy, by aromat majeranku przeszedł do zupy – dłuższe gotowanie może go osłabić.
- *Pro tip:* Zetrzyj majeranek między palcami przed dodaniem – aktywuje więcej olejków eterycznych i intensyfikuje zapach.

**Krok 9.** Łyżką cedzakową wyjmij mięso i boczek z garnka. Pokrój je na małe kawałki lub poszarp widelcem, a następnie włóż z powrotem do zupy. Posyp natką pietruszki i od razu podaj.
- *Dlaczego:* Pokrojone mięso równomiernie rozprowadza się w zupie, dzięki czemu każda porcja zawiera kawałki mięsa i wędzonki.
- *Pro tip:* Grochówka smakuje jeszcze lepiej następnego dnia – odgrzej na małym ogniu, ewentualnie dolewając odrobinę wody.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 610 kcal |
| Białko | 38 g |
| Węglowodany | 52 g |
| Cukry | 5 g |
| Tłuszcze | 26 g |
| Błonnik | 11 g |
| Sód | 980 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy muszę moczyć groch przed gotowaniem?**

Groch żółty łuskany (połówki) nie wymaga moczenia – gotuje się wystarczająco szybko. Wystarczy go przepłukać na sicie. Moczenie całego grochu łuskanego skróciłoby czas gotowania, ale przy połówkach jest zbędne.

**Jakie mięso najlepiej wybrać do grochówki?**

Najlepiej sprawdzają się mięsa z pewną ilością kolagenu i tłuszczu: żeberka bez kości, łopatka lub schab. Ważne jest połączenie ze wędzonką (boczkiem), bo to właśnie ona nadaje zupie charakterystyczny, dymny smak.

**Grochówka jest za rzadka – jak ją zagęścić?**

Wystarczy gotować ją dłużej bez pokrywki – woda odparuje, a rozpadające się ziemniaki i groch zagęszczą zupę. Możesz też rozgnieść część ziemniaków łyżką o bok garnka.

**Czy grochówkę można przygotować dzień wcześniej?**

Tak – zupa wyraźnie zyskuje na smaku po przestaniu. Przechowuj ją w lodówce do 3 dni. Podczas podgrzewania może zgęstnieć, dlatego dolej trochę wody i podgrzej powoli, mieszając.

**Czy można zrobić wegetariańską wersję grochówki?**

Tak – pomiń mięso i boczek, a zamiast nich użyj wędzonej papryki i łyżki oleju wędzonego, by odtworzyć dymny aromat. Wywar warzywny zastępuje mięsny. Smak będzie inny, ale zupa nadal będzie syta.

**Kiedy dodać majeranek – na początku czy na końcu gotowania?**

Najlepiej pod koniec, po dodaniu zasmażki. Majeranek to delikatne zioło, które traci aromat przy zbyt długim gotowaniu – kilka minut wystarczy, by oddał swój smak do zupy.