---
slug: keks
title: "KEKS"
servings: 12
prep_time_minutes: 0
cook_time_minutes: 0
difficulty: medium
categories: ["baked_good", "dessert", "snack"]
---

# KEKS

Keks bezglutenowy, bez jajek i bez nabiału – pełen bakalii, orzechów i naturalnej słodyczy daktyli oraz marchewki. Idealne ciasto rodzinne, które można piec przez cały rok, nie tylko od święta. Wilgotny w środku, aromatyczny i sycący – zachwyci każdego, niezależnie od diety.

## Składniki

- 1 szklanka mąka gryczana (Nadaje keksowi charakterystyczny, orzechowy posmak.)
- 1 szklanka mąka ryżowa biała (Można zastąpić drugą szklanką mąki gryczanej.)
- 1 szklanka mąka z sorgo lub kukurydziana (Mąka z sorgo daje delikatniejszy smak, kukurydziana – bardziej żółty kolor.)
- 4 łyżka skrobia ziemniaczana (Poprawia strukturę i spójność bezglutenowego ciasta.)
- 2 szklanka marchew (Starta na drobnej tarce; nadaje wilgotność i naturalną słodycz.)
- 1 szklanka rodzynki
- 1 szklanka orzechy laskowe lub włoskie (Można użyć jednego rodzaju lub mieszanki obu.)
- 1 szklanka daktyle (Pokrojone w mniejsze kawałki; zastępują cukier.)
- 1 szklanka suszona żurawina
- 100 g kandyzowana skórka cytrynowa
- 2 szt pomarańcza (Użyj skórki i soku; wybieraj owoce niepryskanym.)
- 1 szt cytryna (Użyj skórki i soku; wybieraj owoce niepryskanym.)
- 1 szczypta sól
- 1.5 łyżeczka soda oczyszczona
- 1 łyżeczka bezglutenowy proszek do pieczenia (Upewnij się, że produkt ma oznaczenie bezglutenowe.)
- 0.5 łyżeczka guma ksantanowa (Poprawia elastyczność i spójność bezglutenowego ciasta; można pominąć.) *(opcjonalnie)*
- 6 łyżka olej roślinny (Np. rzepakowy lub słonecznikowy.)
- 1.5 szklanka mleko roślinne lub krowie (Dla wersji wegańskiej użyj mleka roślinnego (owsianego, sojowego, migdałowego). Ilość może się różnić – ciasto powinno być gęste, ale wilgotne.)
- 1 łyżka cukier waniliowy
- 1 łyżeczka cynamon mielony

## Przygotowanie

1. Obierz marchew i zetrzyj ją na drobnej tarce, a następnie przełóż do dużej miski.
2. Umyj pomarańcze i cytrynę, zetrzyj z nich skórkę, wyciśnij sok i dodaj wszystko do marchwi.
3. Dodaj do miski orzechy, rodzynki, kandyzowaną skórkę, żurawinę, pokrojone daktyle i olej; wymieszaj i odstaw na 10 minut.
4. Przesiej do osobnej miski mąkę gryczaną, ryżową, sorgo, skrobię ziemniaczaną, proszek do pieczenia, sodę, cukier waniliowy, gumę ksantanową, cynamon i sól; wymieszaj.
5. Dodaj suche składniki do mokrych, wlej mleko i wymieszaj całość bardzo dokładnie, aż uzyskasz jednolitą, gęstą masę.
6. Przełóż masę do natłuszczonej i wysypanej formy (32×12×7 cm) i piecz w 200°C przez 15 minut, następnie zmniejsz do 180°C i piecz ok. 50 minut; sprawdź patyczkiem.
7. Wyjmij keks z formy i wystudź go na kratce do pieczenia przed krojeniem.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Obierz marchew za pomocą obieraczki do warzyw, a następnie zetrzyj ją na drobnej tarce (tej z małymi oczkami) bezpośrednio do dużej miski – uważaj na palce przy tarciu.
- *Dlaczego:* Drobno starta marchew łatwiej oddaje wilgoć do ciasta, dzięki czemu keks jest miękki i nie kruszy się.
- *Pro tip:* Wyciśnij lekko startą marchew w dłoniach – jeśli wypływa dużo soku, odlej nadmiar, żeby ciasto nie było zbyt mokre.

**Krok 2.** Umyj pomarańcze i cytrynę pod ciepłą wodą, a następnie zetrzyj ich skórkę na drobnej tarce – tylko kolorową warstwę, bez białej gąbczastej części. Przekrój owoce i wyciśnij z nich sok do marchwi.
- *Dlaczego:* Skórka cytrusów zawiera olejki eteryczne, które nadają keksowi intensywny, świeży aromat.
- *Pro tip:* Używaj cytryn i pomarańczy z certyfikatem BIO lub dokładnie wyszorowanych szczoteczką, ponieważ skórka jest spożywana.

**Krok 3.** Pokrój daktyle nożem na mniejsze kawałki (usuń pestki, jeśli są). Dodaj daktyle, orzechy, rodzynki, kandyzowaną skórkę, żurawinę i olej do miski z marchewką. Wymieszaj łyżką i zostaw na 10 minut.
- *Dlaczego:* Odczekanie 10 minut pozwala bakaliom wchłonąć soki i olej, dzięki czemu będą soczyste w gotowym cieście.
- *Pro tip:* Jeśli rodzynki lub żurawina są bardzo suche, możesz je wcześniej namoczyć w ciepłej wodzie przez 5 minut, a potem odsączyć.

**Krok 4.** Weź drugą miskę i przesiej przez sito wszystkie suche składniki: mąkę gryczaną, ryżową, sorgo, skrobię ziemniaczaną, proszek do pieczenia, sodę, cukier waniliowy, cynamon i sól. Jeśli używasz gumy ksantanowej, dodaj ją teraz. Wymieszaj dokładnie łyżką.
- *Dlaczego:* Przesiewanie rozbija grudki i napowietrza mąkę, co zapewnia równomierne wymieszanie spulchniaczy z całym ciastem.
- *Pro tip:* Sprawdź, czy proszek do pieczenia i soda są świeże – stare tracą moc i ciasto może nie wyrosnąć.

**Krok 5.** Wsyp suche składniki do miski z mokrymi (marchewką i bakaliami), wlej mleko i mieszaj dużą łyżką lub szpatułką, aż nie będzie widać suchej mąki. Ciasto powinno być gęste, ale wilgotne – w razie potrzeby dolej resztkę mleka.
- *Dlaczego:* Dokładne wymieszanie zapewnia, że spulchniacze są równomiernie rozprowadzone i keks równo wyrośnie.
- *Pro tip:* Nie mieszaj zbyt długo po połączeniu składników – wystarczy, aż masa będzie jednolita; nadmierne mieszanie może sprawić, że ciasto będzie zbite.

**Krok 6.** Nagrzej piekarnik do 200°C (góra-dół). Formę keksową (ok. 32×12×7 cm) posmaruj olejem i wysyp mąką ryżową lub wyłóż papierem do pieczenia. Przełóż masę do formy szpatułką, wyrównaj wierzch i wstaw do piekarnika. Po 15 minutach zmniejsz temperaturę do 180°C i piecz jeszcze ok. 50 minut. Pod koniec wbij patyczek do środka – jeśli wyjdzie suchy, keks jest gotowy.
- *Dlaczego:* Wyżoka temperatura na początku pomaga ciastu szybko urosnąć i uformować skórkę, a niższa przez resztę czasu zapewnia równomierne pieczenie w środku.
- *Pro tip:* Jeśli wierzch keksu mocno się rumieni przed upłynięciem czasu, połóż na nim luźno kawałek folii aluminiowej.

**Krok 7.** Wyjmij formę z piekarnika i zostaw keks w formie na 10 minut, a następnie odwróć go na kratkę do pieczenia i całkowicie wystudź przed krojeniem.
- *Dlaczego:* Krojenie gorącego keksu może powodować kruszone – bezglutenowe ciasta potrzebują czasu, by stężeć po wyjęciu z pieca.
- *Pro tip:* Keks najlepiej smakuje następnego dnia – po nocy w puszce lub owiniętym folią, smaki się przegryzają i staje się bardziej wilgotny.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 310 kcal |
| Białko | 5.2 g |
| Węglowodany | 52 g |
| Cukry | 22 g |
| Tłuszcze | 9.5 g |
| Błonnik | 5.1 g |
| Sód | 180 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy keks można upiec bez gumy ksantanowej?**

Tak, guma ksantanowa jest opcjonalna. Bez niej keks może być nieco mniej spójny i łatwiej się kruszyć, ale nadal wyjdzie smaczny. Alternatywnie możesz dodać łyżkę siemienia lnianego zalanego 3 łyżkami wody.

**Jak przechowywać keks bezglutenowy?**

Keks przechowuj szczelnie owinięty folią spożywczą lub w zamkniętej puszce w temperaturze pokojowej do 4–5 dni. Można go też zamrozić pokrojony w plastry – wystarczy wyjąć porcję i odczekać, aż rozmrozi się w temperaturze pokojowej.

**Czy można zastąpić daktyle innym słodzikiem?**

Daktyle pełnią rolę naturalnego słodzika i spoiwa. Można je zastąpić suszonymi figami lub morelami. Jeśli chcesz dodać cukier, użyj 4–6 łyżek cukru trzcinowego i pamiętaj, że ciasto będzie mniej wilgotne.

**Czy do tego przepisu mogę użyć mleka krowiego?**

Tak, przepis dopuszcza zarówno mleko roślinne, jak i krowie. Przy mleku krowim keks nie będzie już wegański, ale wciąż pozostanie bezglutenowy. Mleko owsiane lub migdałowe dają najlepszy smak w wersji roślinnej.

**Dlaczego keks był surowy w środku mimo właściwego czasu pieczenia?**

Bezglutenowe ciasta z dużą ilością owoców i warzyw mogą wymagać dłuższego pieczenia. Sprawdzaj patyczkiem co 10 minut po upływie 50 minut i w razie potrzeby wydłuż czas o kolejne 10–15 minut, przykrywając wierzch folią aluminiową.

**Czy mogę użyć jednego rodzaju mąki zamiast trzech?**

Możesz – najlepiej sprawdza się sam mix mąki gryczanej. Jednak mieszanka trzech mąk daje lepszą strukturę i smak. Jeśli brakuje ci mąki z sorgo, zastąp ją dodatkową szklanką mąki ryżowej lub gryczanej.