---
slug: leczo-do-sloikow
title: "Leczo do słoików"
servings: 5
prep_time_minutes: 90
cook_time_minutes: 5
difficulty: medium
categories: ["preserve", "side_dish"]
---

# Leczo do słoików

Leczo do słoików to idealny sposób na zachowanie smaku lata na zimowe miesiące. Cukinia, papryka, pomidory i cebula duszone razem z oregano i chili tworzą aromatyczną, gęstą bazę warzywną. Po zapasteryzowaniu słoiki można przechowywać przez cały rok i podgrzewać z kurczakiem, kiełbasą lub jajkami.

## Składniki

- 2 kg cukinia (ok. 6 sztuk; można zastąpić połowę bakłażanem lub pieczarkami)
- 1.5 kg papryka (np. 2 czerwone i 5 żółtych)
- 1.5 kg pomidory (można zastąpić 1 kg pomidorów z puszki)
- 1 kg cebula (ok. 5 sztuk)
- 5 łyżka olej roślinny
- 2 łyżka ocet spirytusowy 10% (przedłuża trwałość i wzmacnia smak; można pominąć) *(opcjonalnie)*
- 2 łyżeczka oregano suszone
- 2 łyżeczka sól
- 1 łyżeczka pieprz czarny mielony
- 0.5 łyżeczka chili mielone

## Przygotowanie

1. Umyj słoiki i zakrętki. Wyparz je wrzątkiem lub wstaw do piekarnika nagrzanego do 110°C na 15 minut. Odkładaj gorące słoiki na czysty ręcznik.
2. Cebulę obierz i pokrój w grubszą kostkę. Wlej olej do dużego garnka (min. 10 l) i rozgrzej na średnim ogniu. Wrzuć cebulę i smaż ok. 5 minut, aż się zeszkli – nie powinna się rumienić.
3. Cukinię i paprykę pokrój w grubszą kostkę (ok. 2 cm). Wrzuć do garnka z cebulą i wymieszaj.
4. Pomidory sparz wrzątkiem, obierz ze skórki i pokrój w kostkę. Dodaj do garnka razem z oregano, solą, pieprzem i chili.
5. Duś warzywa na średnim ogniu przez ok. 30–40 minut, mieszając co kilka minut, aż zmiękną i puszczą sok. Objętość znacznie się zmniejszy.
6. Dodaj ocet, wymieszaj i gotuj jeszcze 5 minut. Spróbuj i dopraw do smaku.
7. Gorące leczo nakładaj chochlą do gorących słoików, pozostawiając ok. 1 cm wolnej przestrzeni. Zakręć mocno zakrętki.
8. Na dnie szerokiego garnka połóż ściereczkę. Ustaw słoiki jeden obok drugiego (nie stykają się). Wlej wodę do 3/5 wysokości słoików. Doprowadź do wrzenia, zmniejsz ogień i pasteryzuj 20 minut.
9. Wyjmij słoiki, połóż na blacie i przykryj ręcznikiem. Studź przez 2 godziny. Przechowuj w chłodnym, zacienionym miejscu.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Umyj słoiki i zakrętki płynem do naczyń, dokładnie wypłucz. Następnie wyparz je – wlej do środka wrzątek, odczekaj minutę, wylej. Ustaw słoiki do góry dnem na czystym ręczniku, żeby obeschły.
- *Dlaczego:* Sterylne słoiki eliminują bakterie i pleśń, które mogłyby zepsuć przetwory podczas przechowywania.
- *Pro tip:* Możesz też wstawić mokre słoiki do zimnego piekarnika i nagrzać do 110°C na 15 minut – wyschną i będą sterylne.

**Krok 2.** Cebulę obierz i pokrój w kostkę wielkości ok. 1–2 cm. Wlej olej do największego garnka, jaki masz (min. 10 l – warzywa zajmą dużo miejsca zanim zmiękną). Rozgrzej olej na średnim ogniu przez minutę. Wsyp cebulę i smaż 5 minut, mieszając co chwilę – powinna stać się przezroczysta i miękka, ale nie brązowa.
- *Dlaczego:* Zeszklona cebula tworzy słodką bazę smakową. Przypalona byłaby gorzka i zepsułaby smak całego leczo.
- *Pro tip:* Jeśli nie masz jednego dużego garnka, podziel warzywa między dwa mniejsze (po ok. 5–6 l) i połącz pod koniec gotowania, gdy zmniejszą objętość.

**Krok 3.** Cukinię umyj i pokrój w kostkę ok. 2 cm (nie musisz obierać, jeśli jest młoda). Paprykę umyj, wydrąż gniazda nasienne i też pokrój w kostkę 2 cm. Wrzuć do garnka z cebulą i wymieszaj.
- *Dlaczego:* Jednakowa wielkość kawałków sprawia, że wszystkie warzywa mięknią równomiernie.
- *Pro tip:* Jeśli chcesz wzbogacić leczo, zamień 0,5 kg cukinii lub papryki na pokrojone pieczarki lub bakłażana.

**Krok 4.** Pomidory natnij na krzyż i wrzuć do miski. Zalej wrzątkiem na 30 sekund, a następnie zimną wodą. Skórka będzie się teraz łatwo odklejać. Obierz pomidory, pokrój w kostkę i dodaj do garnka. Wsyp oregano, sól, pieprz i chili.
- *Dlaczego:* Obieranie pomidorów sprawia, że leczo ma jednolitą, gładką konsystencję bez twardych kawałków skórki.
- *Pro tip:* Nie masz czasu? Użyj 1 kg pomidorów z puszki (krojonych) – smak będzie równie dobry, a robota szybsza.

**Krok 5.** Duś warzywa na średnim ogniu przez 30–40 minut bez przykrycia, mieszając co kilka minut. Warzywa będą najpierw zajmować cały garnek, ale stopniowo zmniejszą objętość i puszczą dużo soku.
- *Dlaczego:* Gotowanie bez przykrycia pozwala odparować nadmiar wody i zagęścić leczo – zbyt rzadkie nie będzie dobrze trzymać się w słoiku.
- *Pro tip:* Leczo jest gotowe, gdy warzywa są miękkie, a sos jest gęsty i lśniący, nie wodnisty.

**Krok 6.** Wlej ocet, wymieszaj i gotuj jeszcze 5 minut. Spróbuj i oceń smak – dodaj sól lub chili, jeśli potrzebujesz.
- *Dlaczego:* Ocet działa jako naturalny konserwant i podkręca smak. Można go pominąć, ale przetwory bez octu przechowuj krócej.
- *Pro tip:* Najlepiej sprawdź słoność teraz, a nie wcześniej – po odparowaniu sól jest mocniejsza niż na początku gotowania.

**Krok 7.** Gorące leczo nabieraj chochlą do ciepłych słoików. Napełniaj do ok. 1 cm poniżej krawędzi – ta wolna przestrzeń jest potrzebna. Zakręć mocno zakrętki.
- *Dlaczego:* Wolna przestrzeń pozwala na rozszerzenie się zawartości podczas pasteryzacji i pomaga w wytworzeniu próżni podczas studzenia.
- *Pro tip:* Przetrzyj brzegi słoików czystą, wilgotną ściereczką przed zakręceniem – tłuszcz lub resztki jedzenia mogą uniemożliwić szczelne zamknięcie.

**Krok 8.** Na dnie szerokiego, głębokiego garnka połóż złożoną ściereczkę bawełnianą. Ustaw słoiki obok siebie tak, by się nie dotykały. Wlej ciepłą wodę do ok. 3/5 wysokości słoików. Postaw garnek na kuchence, doprowadź wodę do wrzenia, zmniejsz ogień do małego i pasteryzuj 20 minut.
- *Dlaczego:* Ściereczka chroni słoiki przed pękaniem od kontaktu z gorącym dnem. Pasteryzacja niszczy drobnoustroje, dzięki czemu przetwory można przechowywać przez rok.
- *Pro tip:* Alternatywnie możesz pasteryzować w piekarniku: wstaw słoiki do zimnego piekarnika, nagrzej do 110°C i pasteryzuj 20 minut od osiągnięcia temperatury.

**Krok 9.** Wyjmij słoiki szczypcami lub grubą ściereczką (są bardzo gorące!). Połóż je na blacie jeden obok drugiego i przykryj ręcznikiem kuchennym. Zostaw do całkowitego ostygnięcia przez ok. 2 godziny. Gotowe słoiki wynieś do chłodnego, ciemnego i suchego miejsca.
- *Dlaczego:* Powolne studzenie pod ręcznikiem zapobiega termicznemu szokowi szkła i pomaga wytworzyć próżnię w słoiku (charakterystyczne 'klik' zakrętki oznacza udane zamknięcie).
- *Pro tip:* Sprawdź szczelność po ostudzeniu – naciśnij środek zakrętki. Jeśli nie ugina się i nie wydaje dźwięku, słoik jest szczelny. Jeśli 'kliknie', przechowuj taki słoik w lodówce i zużyj w pierwszej kolejności.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 95 kcal |
| Białko | 3 g |
| Węglowodany | 14 g |
| Cukry | 9 g |
| Tłuszcze | 4 g |
| Błonnik | 4 g |
| Sód | 380 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Jak długo można przechowywać leczo w słoikach?**

Prawidłowo zapasteryzowane leczo można przechowywać do 12 miesięcy w chłodnym, ciemnym miejscu (piwnica, spiżarnia). Po otwarciu słoika zjedz zawartość w ciągu 3–4 dni, przechowując w lodówce.

**Czy mogę dodać mięso do leczo przed zawekowaniem?**

Nie – mięso wymaga sterylizacji w autoklawie, a nie zwykłej pasteryzacji w wodzie. Bezpieczniej jest dodać mięso (kurczaka, kiełbasę) dopiero podczas podgrzewania leczo po otwarciu słoika.

**Co zrobić, jeśli zakrętka nie kliknęła po ostudzeniu?**

Słoik nie jest szczelny – przechowuj go w lodówce i zjedz leczo w ciągu 3–4 dni. Nie próbuj ponownie pasteryzować otwartego słoika.

**Czy mogę użyć pomidorów z puszki zamiast świeżych?**

Tak, 1 kg pomidorów z puszki (krojonych lub całych) zastąpi 1,5 kg świeżych. Smak będzie równie dobry – pomidory z puszki są często słodsze i bardziej aromatyczne niż zimowe pomidory ze sklepu.

**Czy leczo jest bezglutenowe i wegetariańskie?**

Tak, podstawowy przepis jest w 100% wegański, bezglutenowy i beznabiałowy. Upewnij się tylko, że użyty ocet spirytusowy nie zawiera dodatków z glutenem.