---
slug: makowiec-z-bakaliami
title: "Makowiec z bakaliami"
servings: 12
prep_time_minutes: 0
cook_time_minutes: 0
difficulty: medium
categories: ["baked_good", "dessert"]
---

# Makowiec z bakaliami

Makowiec z bakaliami to wilgotne, aromatyczne ciasto bez drożdżowego zawijania – jego sercem jest gęsta masa makowa pełna rodzynek, śliwek, orzechów i kandyzowanej skórki pomarańczowej. Dzięki startym jabłkom i miodowi długo zachowuje świeżość i doskonale smakuje nawet kilka dni po upieczeniu. To idealny wypiek na świąteczny stół, który przygotujemy bez zbędnego wysiłku.

## Składniki

- 500 g mak niebieski (Można użyć maku zmielonego ze sklepu – wtedy pomijamy mielenie.)
- 125 ml miód (Pół szklanki; najlepiej miód wielokwiatowy lub lipowy.)
- 5 szt jajka duże (Białka i żółtka oddzielone; wszystkie w temperaturze pokojowej.)
- 3 szt jabłka (Obrane i starte na tarce o dużych oczkach.)
- 120 g masło (Masło w temperaturze pokojowej, do utarcia z cukrem.)
- 162 g drobny cukier do wypieków (Około 3/4 do 1 szklanki; ilość dopasuj do własnej słodkości.)
- 3 łyżka likier amaretto (Można zastąpić sokiem pomarańczowym lub pominąć.) *(opcjonalnie)*
- 10 łyżka migdały mielone
- 2 łyżeczka ekstrakt migdałowy (Intensywnie wzmacnia aromat migdałowy; można pominąć.) *(opcjonalnie)*
- 2 łyżeczka proszek do pieczenia
- 80 g kandyzowana skórka pomarańczowa (Około pół szklanki.)
- 70 g rodzynki (Około pół szklanki; można namoczyć w amaretto przez 30 minut.)
- 70 g śliwki suszone (Posiekane, około pół szklanki.)
- 60 g orzechy włoskie lub pekan (Posiekane grubo, około pół szklanki.)

## Przygotowanie

1. Wyjmij wszystkie składniki z lodówki i odstaw do temperatury pokojowej na co najmniej 1 godzinę.
2. Mak zalej wrzącą wodą tak, by był przykryty; odstaw do wystudzenia, następnie dobrze odsącz.
3. Ostudzony mak zmiel dwukrotnie w maszynce do mięsa z sitkiem do maku, aby uzyskać gładką masę.
4. Rozgrzej piekarnik do 175°C (góra-dół). Formę 20×30 cm wyłóż papierem do pieczenia.
5. Masło utrzyj mikserem z cukrem na jasną, puszystą masę (około 4–5 minut).
6. Dodawaj żółtka jedno po drugim, cały czas ucierając po każdym dodaniu.
7. Do masy maślanej dodaj mak, miód, starte jabłka, likier Amaretto, ekstrakt migdałowy, migdały mielone i proszek do pieczenia.
8. Dodaj bakalie (skórkę pomarańczową, rodzynki, śliwki, orzechy) i wymieszaj łyżką do połączenia.
9. W oddzielnej, czystej misce ubij białka mikserem na sztywną pianę.
10. Delikatnie wmieszaj pianę z białek do masy makowej w dwóch partiach, używając szpatułki ruchem od dołu ku górze.
11. Przelej ciasto do przygotowanej formy i wyrównaj powierzchnię szpatułką.
12. Piecz makowiec w 175°C przez około 50 minut, aż patyczek wbity w środek wyjdzie suchy.
13. Wyjmij ciasto z piekarnika, ostudź w formie, a następnie udekoruj wedle uznania (np. lukrem lub cukrem pudrem).

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Wyjmij masło, jajka i pozostałe składniki z lodówki i pozostaw na blacie przez co najmniej godzinę przed pieczeniem.
- *Dlaczego:* Składniki w temperaturze pokojowej łączą się równomiernie, co daje lepszą teksturę ciasta.
- *Pro tip:* Jeśli zapomnisz wyjąć masło, zetrzyj je na tarce o dużych oczkach – szybciej się ogrzeje.

**Krok 2.** Wsyp mak do dużego garnka lub miski, zalej wrzątkiem tak, żeby woda przykryła mak z zapasem. Odstaw na 30–60 minut do wystudzenia, a następnie przelej na gęste sito i dobrze odsącz.
- *Dlaczego:* Zaparowanie maku sprawia, że zmięknie i łatwiej go zmielić, a nadmiar wody rozrzedza masę makową.
- *Pro tip:* Mocno odciśnij mak w lnianej ściereczce kuchennej, żeby usunąć jak najwięcej wody.

**Krok 3.** Przepuść namoczony i odsączony mak przez maszynkę do mięsa z drobnym sitkiem dwa razy. Jeśli nie masz maszynki, użyj maku zmielonego ze sklepu – wystarczy go namoczyć i odcisnąć.
- *Dlaczego:* Dwukrotne mielenie uwalnia mleczko makowe i sprawia, że masa jest gładka i aromatyczna.
- *Pro tip:* Mak miel powoli i nie przepychaj go na siłę – maszynka sama go „zassie"."

**Krok 4.** Nastaw piekarnik na 175°C (funkcja góra-dół). Wyłóż formę 20×30 cm papierem do pieczenia, przyklejając go do boków – możesz posmarować formę odrobiną masła, żeby papier się trzymał.
- *Dlaczego:* Właściwa temperatura i wyłożona forma gwarantują, że ciasto się nie przyklei i upiecze równomiernie.
- *Pro tip:* Papier do pieczenia zwilż lekko wodą – łatwiej dopasuje się do narożników formy.

**Krok 5.** Wrzuć miękkie masło do dużej miski i ubijaj mikserem. Dodaj cukier i ucieraj razem przez 4–5 minut, aż masa stanie się jasna i puszysta.
- *Dlaczego:* Napowietrzenie masła z cukrem powoduje, że ciasto będzie lżejsze i bardziej wilgotne.
- *Pro tip:* Im dłużej ucierasz masło z cukrem, tym lepsza struktura ciasta – nie skracaj tego etapu.

**Krok 6.** Wbijaj żółtka do masy maślanej jedno po jednym, miksując po każdym dodaniu przez około 30 sekund.
- *Dlaczego:* Stopniowe dodawanie żółtek zapobiega zwarzeniu się masy i zapewnia jednolitą emulsję.
- *Pro tip:* Jeśli masa się zwarzy (wygląda grudkowato), dodaj łyżkę mąki ziemniaczanej i miksuj dalej.

**Krok 7.** Do utartej masy dodaj kolejno: zmielony mak, miód, starte jabłka, likier Amaretto, ekstrakt migdałowy, migdały i proszek do pieczenia. Wymieszaj łyżką lub szpatułką do połączenia.
- *Dlaczego:* Łyżkowe mieszanie (nie mikser) chroni strukturę masy przed nadmiernym napowietrzeniem na tym etapie.
- *Pro tip:* Jabłka zetrzyj tuż przed dodaniem, żeby nie ściemniały i nie puściły za dużo soku.

**Krok 8.** Dodaj wszystkie bakalie (kandyzowaną skórkę, rodzynki, posiekane śliwki i orzechy) i wymieszaj, aż równomiernie rozprowadzą się w masie.
- *Dlaczego:* Równomierne rozprowadzenie bakalii gwarantuje, że każdy kawałek będzie smakował tak samo dobrze.
- *Pro tip:* Bakalie możesz lekko obsypać mąką przed dodaniem – nie opadną na dno ciasta.

**Krok 9.** W czystej, suchej misce zacznij ubijać białka mikserem na małej prędkości, potem zwiększ ją do wysokiej i ubijaj, aż powstanie sztywna, lśniąca piana.
- *Dlaczego:* Sztywna piana z białek sprawia, że ciasto rośnie i jest pulchne, a nie zbite.
- *Pro tip:* Miska i końcówki miksera muszą być absolutnie tłuszczu wolne, bo inaczej białka się nie ubiją.

**Krok 10.** Dodaj pianę z białek do masy makowej w dwóch partiach. Za każdym razem mieszaj delikatnie szpatułką, wykonując ruchy od dołu miski ku górze i od boków ku środkowi.
- *Dlaczego:* Delikatne mieszanie zachowuje pęcherzyki powietrza w pianie, dzięki czemu makowiec będzie puszysty.
- *Pro tip:* Nie mieszaj za długo – kilkanaście spokojnych ruchów szpatułką w zupełności wystarczy.

**Krok 11.** Przelej gotowe ciasto do wyłożonej formy i wygładź wierzch szpatułką lub łyżką maczaną w wodzie.
- *Dlaczego:* Wyrównana powierzchnia sprawi, że makowiec będzie się równomiernie piekł i będzie ładniej wyglądał po pokrojeniu.
- *Pro tip:* Forma powinna być wypełniona do około 3/4 wysokości – ciasto trochę urośnie.

**Krok 12.** Wstaw formę do nagrzanego piekarnika na środkową półkę i piecz 50 minut. Po 50 minutach wbij patyczek do szaszłyków w środek ciasta – jeśli wyjdzie suchy lub z kilkoma okruszkami (bez mokrego ciasta), makowiec jest gotowy.
- *Dlaczego:* Sprawdzanie patyczkiem jest najpewniejszym sposobem oceny, czy ciasto jest w środku upieczone.
- *Pro tip:* Jeśli wierzch zbyt szybko się rumieni, przykryj formę luźno folią aluminiową na ostatnie 10–15 minut.

**Krok 13.** Wyjmij makowiec z piekarnika i pozostaw w formie do całkowitego wystudzenia (minimum 1 godzinę). Następnie wyjmij, posyp cukrem pudrem lub polej lukrem cytrynowym.
- *Dlaczego:* Ciasto krojone na ciepło kruszy się i może się rozpaść – ostudzenie pozwala mu się „scalić".
- *Pro tip:* Makowiec smakuje najlepiej następnego dnia, gdy aromaty bakalii i maku się przegryzą.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 420 kcal |
| Białko | 10.5 g |
| Węglowodany | 38 g |
| Cukry | 22 g |
| Tłuszcze | 25 g |
| Błonnik | 5.5 g |
| Sód | 140 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy mogę użyć gotowego maku zmielonego ze sklepu?**

Tak, to duże uproszczenie. Wystarczy zalać go wrzątkiem do przykrycia, wystudzić i dokładnie odcisnąć z nadmiaru wody w lnianej ściereczce lub przez gęste sito. Mielenie odpada.

**Czym zastąpić likier Amaretto?**

Możesz użyć soku pomarańczowego, rumu lub po prostu pominąć alkohol. Smak będzie nieco mniej wyrazisty, ale ciasto nadal będzie pyszne.

**Jak długo makowiec zachowuje świeżość?**

Dzięki jabłkom i miodowi ciasto pozostaje wilgotne przez 4–5 dni, przechowywane w szczelnie zamkniętym pojemniku lub owinięte folią spożywczą w temperaturze pokojowej. Można go też zamrozić na do 3 miesięcy.

**Czy makowiec można upiec w innej formie?**

Tak, sprawdzi się forma keksowa (ok. 30 cm) lub okrągła tortownica o średnicy 26 cm. Czas pieczenia może się nieznacznie różnić, więc sprawdzaj patyczkiem.

**Skąd wiem, że piana z białek jest dobrze ubita?**

Piana jest gotowa, gdy po odwróceniu miski do góry dnem nie wypada. Powinna być lśniąca i tworzyć sztywne szczyty, kiedy unosisz końcówki miksera.

**Czy mogę zmienić skład bakalii?**

Oczywiście! Możesz użyć żurawiny suszonej, moreli, daktyli, orzechów laskowych lub pistacji – w podobnych ilościach. Ważne jest, żeby łączna ilość bakalii wynosiła około 2 szklanek.