---
slug: makowiki-czyli-wilenskie-pierogi-wigilijne
title: "Makowiki, czyli Wileńskie pierogi Wigilijne"
servings: 4
prep_time_minutes: 60
cook_time_minutes: 0
difficulty: medium
categories: ["main_course", "appetizer"]
---

# Makowiki, czyli Wileńskie pierogi Wigilijne

Makowiki to tradycyjne wileńskie pierogi wigilijne, które łączą słodkie i wytrawne wersje nadzienia. Idealne na Wigilię, smażone na złoty kolor i podawane ciepłe.

## Składniki

- 20 g drożdże
- 500 g mąka pszenna
- 30 g cukier
- 10 g sól
- 1 szt jajo
- 200 g mak
- 50 g bakalie
- 30 g miód
- 1 szt białko
- 300 g jabłka
- 10 g cukier waniliowy
- 50 g rodzynki
- 200 g wiśnie mrożone
- 30 g grzyby suszone
- 150 g kapusta kiszona
- 1 szt cebula
- 30 g masło
- 200 ml olej do smażenia (do smażenia, dużo)
- 30 g cukier puder *(opcjonalnie)*

## Przygotowanie

1. Przygotuj ciasto drożdżowe z mąki, drożdży, cukru, soli i jaja.
2. Zagnij ciasto i odstaw je do wyrośnięcia w ciepłym miejscu na 45 minut.
3. Upewnij się, że ciasto jest w dwóch wersjach: słodkiej i wytrawnej.
4. Zmiel mak i wymieszaj z bakaliami, cukrem, miodem i ubitym białkiem.
5. Obierz jabłka, zetrzyj na tarce i wymieszaj z cukrem, cukrem waniliowym i rodzynkami.
6. Wiśnie odmroź i odcedź, cukier odłóż na bok do posypywania.
7. Siek cebulę i podsmaż na masle, dodaj zmielone namoczone grzyby, dopraw solą i pieprzem.
8. Część mieszanki z grzybami odłóż, do reszty dodaj posiekaną kapustę kiszoną.
9. Przygotuj inne farsze według uznania, np. z orzechów lub daktylek.
10. Rozwałkuj ciasto na grubość ok. 3 mm i wytnij kwadraty 5x5 cm.
11. Na każdy kwadrat połóż łyżkę nadzienia i złącz krawędzie, dobrze zaklejając.
12. Smaż pierogi partiami na dużej ilości oleju, nie przegrzewając go.
13. Nie muszą pływać w oleju – wystarczy obsmażenie na głębokim tłuszczu.
14. Pierogi powinny się smażyć w warstwie oleju grubości ok. 2 cm.
15. Dołóż olej w trakcie smażenia, gdy jego poziom spadnie.
16. Przy dużej ilości pierogów wymień olej na świeży po kilku partiach.
17. Po wysmażeniu słodkich pierogów, zmień olej i zacznij smażyć wytrawne.
18. Słodkie pierogi posyp cukrem pudrem, wytrawne podawaj naturalnie.
19. Podawaj pierogi ciepłe, ale smakują też po wystygnięciu.
20. Przechowuj w zamkniętym pojemniku do 3 dni lub zamroź na później.
21. Makowiki są pyszne i rzadko znane – warto je wypróbować.
22. Zachęcam do przygotowania i podzielenia się wrażeniami!

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** W misce wymieszaj 20 g drożdży, 30 g cukru, szczyptę soli, 1 jajko i 300 ml ciepłej wody, dodaj 500 g mąki i zagnij ciasto.
- *Dlaczego:* Drożdże aktywują się w ciepłej wodzie z cukrem, a jajko i mąka dają strukturę ciastu.
- *Pro tip:* Nie używaj zbyt gorącej wody – może zabić drożdże.

**Krok 2.** Przełóż ciasto do dużej miski, przykryj ściereczką i odstaw do wyrośnięcia w ciepłym miejscu na 45 minut.
- *Dlaczego:* Ciepło przyspiesza fermentację drożdży, dzięki czemu ciasto podniesie się i stanie się puszyste.
- *Pro tip:* Umieść miskę w piekarniku z lekko podgrzana temperaturą (ok. 30°C), by przyspieszyć proces.

**Krok 3.** Przygotuj dwie wersje ciasta: jedną z dodatkiem cukru (słodką), drugą z solą i bez cukru (wytrawną).
- *Dlaczego:* Różne wersje ciasta pozwalają dopasować smak do nadzienia – słodkiego lub wytrawnego.
- *Pro tip:* Zaznacz wersje ciasta np. formą – okrągłe dla słodkich, kwadratowe dla wytrawnych.

**Krok 4.** Zmiel mak w młynku do kawy lub robotniku, wymieszaj z 50 g bakalii, 30 g cukru, 30 g miodu i ubitym białkiem.
- *Dlaczego:* Zmielony mak lepiej wydziela smak, a białko skleja nadzienie, by nie wyciekało podczas smażenia.
- *Pro tip:* Białko ubij na sztywną pianę, by nadzienie było puszyste i nie rozpraszało się w oleju.

**Krok 5.** Obierz 2 jabłka, zetrzyj na tarce o grubych oczkach, dodaj 30 g cukru, 10 g cukru waniliowego i 50 g rodzynków.
- *Dlaczego:* Tarcie jabłek na grubo zapewnia chrupiącą teksturę, a cukier waniliowy wzbogaca smak.
- *Pro tip:* Nie odcedzaj soku z jabłek – pomaga w klejeniu nadzienia.

**Krok 6.** Wiśnie mrożone odmroź w misce, odcedź dobrze, cukier odłóż do późniejszego posypywania.
- *Dlaczego:* Wilgoć z wiśni może rozmyć ciasto, dlatego należy je dokładnie osuszyć.
- *Pro tip:* Możesz użyć wiśni konserwowych – odcedź je i przepłucz z syropu.

**Krok 7.** Siek cebulę drobno, podsmaż na 30 g masła, dodaj 30 g namoczonych i zmielonych grzybów, dopraw solą i pieprzem.
- *Dlaczego:* Cebula i grzyby tworzą aromatyczną bazę wytrawnego nadzienia.
- *Pro tip:* Grzyby suszone wcześniej namocz w ciepłej wodzie przez 30 minut, odcedź i drobno zmiel.

**Krok 8.** Po podsmażeniu, część mieszanki z grzybami odłóż, do drugiej dodaj 150 g drobno posiekanej kapusty kiszonej.
- *Dlaczego:* Kapusta kiszona dodaje charakterystycznego kwasu i chrupkości.
- *Pro tip:* Nie dodawaj kapusty zbyt dużo – może sprawić, że nadzienie będzie zbyt wilgotne.

**Krok 9.** Możesz przygotować dodatkowe nadzienia, np. z orzechów włoskich, daktylek lub migdałów.
- *Dlaczego:* Wigilijne pierogi często mają różnorodne farsze, by zadowolić różne gusta.
- *Pro tip:* Daktyle drobno pokrój i zmieszaj z cynamonem – będzie aromatycznie i słodko.

**Krok 10.** Rozwałkuj ciasto na grubość ok. 3 mm i wytnij nożem lub foremką kwadraty o boku 5 cm.
- *Dlaczego:* Zbyt grube ciasto będzie ciężkie, zbyt cienkie – pęknie podczas smażenia.
- *Pro tip:* Pracuj na lekko posypanej mąką powierzchni, by ciasto nie przywierało.

**Krok 11.** Na środek każdego kwadratu połóż łyżeczkę nadzienia, złącz krawędzie i dobrze zaklej palcami.
- *Dlaczego:* Dobrze zaklejone krawędzie zapobiegają wyciekaniu nadzienia podczas smażenia.
- *Pro tip:* Możesz skleić krawędzie widelcem – nadaje to charakterystyczny wzór.

**Krok 12.** Smaż pierogi partiami na ok. 2 cm oleju na średnim ogniu, po 2–3 minuty z każdej strony.
- *Dlaczego:* Zbyt mało oleju spowoduje przypalenie, zbyt dużo – może być niebezpieczne.
- *Pro tip:* Nie przekładaj zbyt wielu pierogów naraz – mogą się sklejać.

**Krok 13.** Nie muszą być smażone w głębokim tłuszczu – wystarczy warstwa oleju do połowy pieroga.
- *Dlaczego:* Pierogi i tak będą smażyć się równomiernie przy regularnym obracaniu.
- *Pro tip:* Użyj patelni z grubym dnem – równomiernie rozprowadza ciepło.

**Krok 14.** Utrzymuj warstwę oleju na poziomie ok. 2 cm, by pierogi smażyły się równomiernie.
- *Dlaczego:* Zbyt mała ilość oleju sprawi, że pierogi będą się przypalać od spodu.
- *Pro tip:* Obserwuj kolor – powinny być złociste, nie ciemnobrązowe.

**Krok 15.** W trakcie smażenia dolej olej, gdy jego poziom spadnie z powodu wchłaniania.
- *Dlaczego:* Stały poziom oleju zapewnia jednolite smażenie wszystkich porcji.
- *Pro tip:* Użyj oleju roślinnego o wysokim punkcie dymienia, np. rzepakowego.

**Krok 16.** Po wysmażeniu kilku partii, wymień olej na świeży, by nie przypalał się i nie psuł smaku.
- *Dlaczego:* Stary, przegrzany olej może nadawać gorycz i być szkodliwy.
- *Pro tip:* Zbieraj zużyty olej do zamkniętego słoika i wyrzuć jako odpady niebezpieczne.

**Krok 17.** Po słodkich pierogach zmień olej, by smak słodki nie przeniósł się na wytrawne.
- *Dlaczego:* Mieszanie smaków może zepsuć delikatny smak wytrawnego nadzienia.
- *Pro tip:* Możesz użyć osobnej patelni dla słodkich i wytrawnych wersji.

**Krok 18.** Słodkie pierogi posyp natychmiast po wysmażeniu cukrem pudrem, wytrawne podawaj bez dodatków.
- *Dlaczego:* Cukier puder lepiej przylega do ciepłych pierogów i tworzy atrakcyjny wygląd.
- *Pro tip:* Przesiej cukier puder przez sitko, by nie tworzył grudek.

**Krok 19.** Podawaj pierogi ciepłe, ale smakują też w temperaturze pokojowej.
- *Dlaczego:* Ciepło podkreśla aromat nadzienia, ale nie psują się po wystygnięciu.
- *Pro tip:* Nie podgrzewaj w mikrofalówce – ciasto może stać się gąbczaste.

**Krok 20.** Przechowuj w hermetycznym pojemniku w lodówce do 3 dni lub zamroź na blachę, potem przenieś do worka.
- *Dlaczego:* Zamrożone pierogi nie sklejają się, jeśli najpierw zostaną zestalone.
- *Pro tip:* Mrożone pierogi smaż od razu bez rozmrażania – dodaj minutę do czasu smażenia.

**Krok 21.** Makowiki to rzadkość na stołach, ale bardzo smaczna tradycja z Wileńszczyzny.
- *Dlaczego:* Znajomość regionalnych potraw pozwala zachować kulturowe dziedzictwo kulinarnie.
- *Pro tip:* Opowiedz gościom o pochodzeniu potrawy – dodaje to uroku podawaniu.

**Krok 22.** Zachęć innych do przygotowania makowików i podzielenia się wrażeniami z rodzinnego stołu.
- *Dlaczego:* Gotowanie według tradycji łączy pokolenia i wspomnienia.
- *Pro tip:* Zrób zdjęcia procesu – świetny sposób na wspomnienia i dzielenie się w social mediach.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 320 kcal |
| Białko | 8.2 g |
| Węglowodany | 52 g |
| Cukry | 18.3 g |
| Tłuszcze | 10.5 g |
| Błonnik | 3.1 g |
| Sód | 320 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy makowiki można gotować zamiast smażyć?**

Tradycyjnie makowiki smaży się, ale można je również ugotować. Smak będzie inny, mniej chrupiący, ale nadal dobry.

**Jak zapobiec wyciekaniu nadzienia podczas smażenia?**

Upewnij się, że ciasto jest dobrze zaklejone, a nadzienie nie jest zbyt wilgotne. Zawsze odcedzaj składniki płynne.

**Czy makowiki można przygotować z wyprzedzeniem?**

Tak, można je przygotować dzień wcześniej lub nawet zamrozić na kilka miesięcy. Smaż od razu z mrozu.

**Dlaczego warto robić makowiki w dwie osoby?**

Jedna osoba może ciągle formować pierogi, a druga smażyć, co przyspiesza proces i utrzymuje stały rytm.

**Czy nadzienie z grzybów i kapusty trzeba gotować przed nadziewaniem?**

Nie, wystarczy je podsmażyć. Kapusta kiszona i tak jest gotowa do spożycia, a grzyby są wcześniejsze namoczone i podsmażone.

**Jakie ciasto jest najlepsze na makowiki?**

Ciasto drożdżowe z jajkiem – powinno być elastyczne, ale nie zbyt gęste. Ważne, by dobrze się kleiło.