---
slug: miodownik
title: "Miodownik"
servings: 24
prep_time_minutes: 0
cook_time_minutes: 0
difficulty: hard
categories: ["dessert", "baked_good"]
---

# Miodownik

Miodownik to klasyczne polskie ciasto przekładane z aromatycznymi miodowymi blatami, kremem budyniowym, masą kajmakową i chrupiącymi orzechami włoskimi smażonymi na maśle z miodem. Ciasto jest czasochłonne, ale efekt końcowy z nawiązką wynagrodzi każdy włożony wysiłek. Idealne na świąteczny stół jako alternatywa dla sernika czy piernika.

## Składniki

- 450 g mąka pszenna (Do ciasta miodowego; najlepiej typ 550)
- 40 g cukier (Do ciasta miodowego)
- 1 łyżeczka proszek do pieczenia
- 1 łyżeczka soda oczyszczona
- 150 g masło zimne (Pokrojone w kostkę; do ciasta miodowego)
- 2 szt jajka
- 80 g miód (Do ciasta miodowego; wielokwiatowy lub lipowy)
- 1 łyżka mleko (Do ciasta miodowego)
- 30 ml wódka orzechowa (Do nasączenia blatów; można zastąpić mocną herbatą)
- 750 ml mleko (Do kremu budyniowego (duży))
- 80 g cukier (Do kremu budyniowego (duży))
- 2 szt budyń śmietankowy (Do kremu budyniowego (duży); opakowania po ok. 40 g)
- 100 g masło w temperaturze pokojowej (Do kremu budyniowego (duży))
- 350 ml mleko (Do kremu budyniowego z kajmakiem)
- 40 g cukier (Do kremu budyniowego z kajmakiem)
- 1 szt budyń śmietankowy (Do kremu budyniowego z kajmakiem; opakowanie ok. 40 g)
- 50 g masło w temperaturze pokojowej (Do kremu budyniowego z kajmakiem)
- 510 g masa kajmakowa (1 puszka gotowej masy kajmakowej)
- 100 g miód (Do warstwy orzechowej)
- 100 g masło (Do warstwy orzechowej)
- 250 g orzechy włoskie (Posiekane na większe kawałki)

## Przygotowanie

1. Wymieszaj mąkę z cukrem, proszkiem do pieczenia i sodą oczyszczoną w dużej misce.
2. Dodaj zimne masło pokrojone w kostkę i utrzyj wszystko palcami lub mikserem na kruszonkę.
3. Dodaj jajka, miód i mleko, a następnie zagnieć jednolite ciasto.
4. Podziel ciasto na 3 równe części, owiń każdą folią spożywczą i wstaw do lodówki na ok. 1 godzinę.
5. Nagrzej piekarnik do 160°C. Schłodzone ciasto rozwałkuj i przenieś do formy 33x23 cm wyłożonej papierem.
6. Piecz każdy blat przez 8–9 minut, a następnie pozostaw do całkowitego wystudzenia. Jeden blat zostaw w formie.
7. Nasącz każdy wystudzony blat wódką orzechową przy pomocy pędzelka lub łyżki.
8. Odlej 200 ml mleka, wymieszaj w nim 2 budynie z 80 g cukru. Resztę mleka zagotuj w garnku.
9. Wlej mieszankę budyniową do gotującego się mleka i gotuj, energicznie mieszając, aż budyń zgęstnieje.
10. Do gorącego budyniu dodaj 100 g miękkiego masła i zmiksuj lub wymieszaj trzepaczką na jednolity krem.
11. Wylej gorący krem budyniowy na blat ciasta w formie, wyrównaj i przykryj drugim blatem. Delikatnie dociśnij.
12. Odlej 150 ml mleka, wymieszaj z 1 budyniem i 40 g cukru. Resztę mleka zagotuj w garnku.
13. Wlej mieszankę budyniową do gotującego się mleka i gotuj, mieszając, aż krem zgęstnieje.
14. Do gorącego budyniu dodaj 50 g masła i kajmak, a następnie zmiksuj do ujednolicenia masy.
15. Przełóż masę kajmakową na drugi blat ciasta, wyrównaj i przykryj trzecim blatem.
16. Posiekaj orzechy włoskie na większe kawałki. Podgrzej miód i masło w patelni, aż się połączą.
17. Dodaj orzechy do masła z miodem i podgrzewaj kilka minut, mieszając, aż orzechy się dokładnie obtoczą.
18. Rozłóż ciepłe orzechy równomiernie na wierzchu ciasta i pozostaw do schłodzenia przez kilka godzin.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** W dużej misce połącz mąkę pszenną (450 g), cukier (40 g), proszek do pieczenia (1 łyżeczka) i sodę oczyszczoną (1 łyżeczka). Wymieszaj suche składniki łyżką lub trzepaczką do równomiernego połączenia.
- *Dlaczego:* Dokładne wymieszanie suchych składników zapewnia równomierne spulchnienie ciasta podczas pieczenia.
- *Pro tip:* Przesiej mąkę przez sito – ciasto będzie lżejsze i bez grudek.

**Krok 2.** Dodaj zimne masło pokrojone w małe kostki (150 g) do suchych składników. Rozcieraj je palcami lub krótko zmiksuj końcówkami miksera (haki) do uzyskania konsystencji mokrego piasku – kruszonki.
- *Dlaczego:* Zimne masło zapobiega zbytniemu rozwinięciu glutenu, dzięki czemu ciasto będzie kruche i warstwowe.
- *Pro tip:* Jeśli masło zaczyna się topić od ciepła dłoni, na chwilę wstaw miskę do lodówki.

**Krok 3.** Do kruszonki dodaj 2 jajka, 80 g miodu i 1 łyżkę mleka. Zagnieć ręcznie lub mikserem z hakami na gładkie, elastyczne ciasto – trwa to ok. 3–5 minut.
- *Dlaczego:* Miód nadaje ciastu charakterystyczny aromat i lekką wilgotność, a dokładne wygniecenie zapewnia spoistość blatów.
- *Pro tip:* Miód łatwiej odmierzyć, jeśli uprzednio natłuszczysz wagę lub łyżkę.

**Krok 4.** Podziel ciasto na 3 w miarę równe części (możesz użyć wagi). Każdą część zawiń szczelnie w folię spożywczą i wstaw do lodówki na co najmniej 1 godzinę.
- *Dlaczego:* Schłodzenie relaksuje gluten i utwardza masło, dzięki czemu ciasto łatwiej się wałkuje i trzyma kształt podczas pieczenia.
- *Pro tip:* Ciasto możesz przygotować dzień wcześniej i zostawić w lodówce na noc.

**Krok 5.** Nagrzej piekarnik do 160°C (góra-dół). Schłodzone ciasto wyjmij z lodówki, oprósz stolnicę mąką i rozwałkuj każdą część na prostokąt 33x23 cm. Przenieś delikatnie na blachę wyłożoną papierem do pieczenia.
- *Dlaczego:* Cienki blat piecze się szybko i równomiernie, a papier do pieczenia ułatwia przenoszenie kruchego ciasta.
- *Pro tip:* Ciasto możesz wałkować bezpośrednio na papierze do pieczenia, by łatwiej przenieść je do formy.

**Krok 6.** Piecz każdy blat przez 8–9 minut, aż będzie lekko złocisty na brzegach. Wyjmij i pozostaw do całkowitego wystudzenia na kratce. Jeden blat zostaw w formie – posłuży jako podstawa.
- *Dlaczego:* Ciasto musi całkowicie wystygnąć, żeby krem go nie rozmoczył i blaty zachowały kształt podczas składania.
- *Pro tip:* Nie przytrzymuj blatów za długo w piekarniku – są cienkie i szybko wysychają.

**Krok 7.** Za pomocą pędzelka lub łyżki nasącz każdy wystudzony blat wódką orzechową (łącznie 30 ml, ok. 10 ml na blat). Rób to delikatnie, równomiernie po całej powierzchni.
- *Dlaczego:* Nasączenie alkoholem nadaje blatom głębokiego orzechowego aromatu i zapobiega ich nadmiernemu twardnieniu po schłodzeniu.
- *Pro tip:* Jeśli nie chcesz używać alkoholu, możesz nasączyć blaty mocną herbatą z orzechowym aromatem lub pominąć nasączenie.

**Krok 8.** Odlej ok. 200 ml mleka (z 750 ml) do miseczki. Wsyp do niego 2 proszki budyniowe i 80 g cukru, dokładnie wymieszaj trzepaczką do rozpuszczenia. Pozostałe mleko wlej do garnka i zagotuj.
- *Dlaczego:* Rozmieszanie budyniu w zimnym mleku zapobiega powstaniu grudek po wlaniu do gotującego się mleka.
- *Pro tip:* Mieszaj energicznie przez co najmniej minutę, żeby cukier całkowicie się rozpuścił.

**Krok 9.** Gdy mleko w garnku zacznie wrzeć, zmniejsz ogień i wlej mieszankę budyniową, cały czas energicznie mieszając trzepaczką. Gotuj przez 1–2 minuty, aż masa wyraźnie zgęstnieje.
- *Dlaczego:* Ciągłe mieszanie zapobiega przypaleniu i powstawaniu grudek w kremie.
- *Pro tip:* Gdy krem zacznie bulgotać i odchodzi od ścianek garnka, jest gotowy.

**Krok 10.** Zdejmij garnek z ognia. Dodaj do gorącego budyniu 100 g miękkiego masła i zmiksuj blenderem lub wymieszaj trzepaczką do uzyskania gładkiego, lśniącego kremu.
- *Dlaczego:* Dodanie masła do gorącego budyniu pozwala mu się idealnie wchłonąć, nadając kremowi aksamitną konsystencję.
- *Pro tip:* Masło musi być w temperaturze pokojowej – zimne może spowodować zwarzenie kremu.

**Krok 11.** Gorący krem wylej na blat ciasta leżący w formie. Szybko wyrównaj szpatułką lub łyżką, a następnie przykryj drugim blatem ciasta. Delikatnie, ale pewnie dociśnij całą dłonią.
- *Dlaczego:* Gorący krem łatwiej się rozprowadza i równomiernie pokrywa blat; dociskanie usuwa pęcherzyki powietrza.
- *Pro tip:* Pracuj sprawnie – krem budyniowy szybko gęstnieje po wyjęciu z garnka.

**Krok 12.** Odlej ok. 150 ml mleka (z 350 ml) do miseczki. Wsyp do niego 1 proszek budyniowy i 40 g cukru, dokładnie wymieszaj. Resztę mleka zagotuj w garnku.
- *Dlaczego:* Krem kajmakowy jest gęstszy od zwykłego kremu budyniowego, dlatego proporcje mleka są mniejsze.
- *Pro tip:* Używaj do mieszania małej trzepaczki – dokładniej rozbija ewentualne grudki budyniu.

**Krok 13.** Wlej mieszankę budyniową do gotującego się mleka, energicznie mieszając. Gotuj przez 1–2 minuty do zgęstnienia.
- *Dlaczego:* Energiczne mieszanie zapewnia jednolity krem bez grudek.
- *Pro tip:* Jeśli pojawią się grudki, zblenduj krem chwilę ręcznym blenderem.

**Krok 14.** Zdejmij garnek z ognia. Dodaj 50 g miękkiego masła i 510 g masy kajmakowej. Zmiksuj blenderem lub mikserem na gładką, jednolitą masę.
- *Dlaczego:* Zmiksowanie na gorąco pozwala kajmakowi idealnie połączyć się z kremem budyniowym.
- *Pro tip:* Masa kajmakowa jest bardzo słodka – jeśli lubisz mniej słodkie ciasta, możesz użyć 400 g kajmaku.

**Krok 15.** Wylej masę kajmakową na drugi blat ciasta. Wyrównaj szpatułką i przykryj trzecim, ostatnim blatem. Delikatnie dociśnij.
- *Dlaczego:* Równomierne rozłożenie masy kajmakowej gwarantuje, że każdy kawałek ciasta będzie miał jednakową ilość nadzienia.
- *Pro tip:* Jeśli masa zaczyna twardnieć, szybko poleruj ją mokrą szpatułką.

**Krok 16.** Posiekaj 250 g orzechów włoskich nożem na większe kawałki (nie za drobno). W rondelku lub na patelni podgrzej 100 g miodu i 100 g masła na średnim ogniu, mieszając aż składniki się połączą.
- *Dlaczego:* Połączenie masła z miodem tworzy karmelową glazurę, która nadaje orzechom chrupkości i blasku.
- *Pro tip:* Nie gotuj mieszanki zbyt długo – ma się tylko połączyć, nie karmelizować.

**Krok 17.** Wsyp posiekane orzechy do rondelka z masłem i miodem. Mieszaj na średnim ogniu przez 3–4 minuty, aż każdy orzech będzie dokładnie obtoczony w masie.
- *Dlaczego:* Krótkie podgrzanie sprawia, że orzechy chłoną aromat miodu i masła, tworząc chrupiącą warstwę wierzchnią.
- *Pro tip:* Uważaj, by nie przypalić orzechów – wystarczy kilka minut na średnim ogniu.

**Krok 18.** Rozłóż jeszcze ciepłe orzechy równomiernie na wierzchu ciasta. Lekko dociśnij dłonią lub szpatułką. Przykryj ciasto folią i wstaw do lodówki na minimum 4–6 godzin, najlepiej na całą noc.
- *Dlaczego:* Długie chłodzenie pozwala kremom stężeć, a blatom się przegryźć – ciasto zyskuje właściwą konsystencję i smak.
- *Pro tip:* Najlepszy miodownik to taki, który spędził w lodówce minimum 12 godzin – warstwy się idealnie scalają.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 420 kcal |
| Białko | 6.5 g |
| Węglowodany | 52 g |
| Cukry | 31 g |
| Tłuszcze | 21 g |
| Błonnik | 1.5 g |
| Sód | 130 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy mogę zastąpić wódkę orzechową czymś bezalkoholowym?**

Tak, możesz nasączyć blaty mocną herbatą, sokiem jabłkowym lub kawą z nutą orzechową. Smak będzie nieco inny, ale ciasto nadal będzie wilgotne i aromatyczne.

**Jak długo można przechowywać miodownik?**

Miodownik przechowuj w lodówce do 5 dni, szczelnie przykryty folią lub w pojemniku z pokrywką. Z każdym dniem blaty bardziej się przegryzają i ciasto staje się smaczniejsze.

**Czy mogę upiec blaty dzień wcześniej?**

Tak, to wręcz zalecane. Upieczone i wystudzzone blaty możesz zawinąć w folię spożywczą i przechować w temperaturze pokojowej do następnego dnia, a następnie złożyć ciasto.

**Co zrobić, jeśli krem budyniowy wyjdzie za rzadki?**

Jeśli krem jest rzadki po ugotowaniu, najczęściej wynika to z niedostatecznego gotowania. Możesz go podgrzać ponownie i gotować jeszcze 1–2 minuty, intensywnie mieszając. Pamiętaj też, że krem gęstnieje podczas stygnięcia.

**Czy można użyć gotowego kajmaku z puszki?**

Tak, gotowa masa kajmakowa (dulce de leche) w puszce jest idealna do tego przepisu i znacząco skraca czas przygotowania. Wystarczy otworzyć puszkę i dodać zawartość do budyniu.

**Jak pokroić miodownik, żeby kawałki były równe i ładne?**

Użyj długiego, ostrego noża zwilżonego gorącą wodą i każde cięcie rób jednym płynnym ruchem bez piłowania. Wycieraj nóż ściereczką między cięciami, żeby kolejne kawałki były czyste.