---
slug: muraturi
title: "Muraturi"
servings: 10
prep_time_minutes: 30
cook_time_minutes: 30
difficulty: medium
categories: ["side_dish", "appetizer", "preserve"]
---

# Muraturi

Muraturi to rumuńskie warzywa kiszone, przygotowywane z mieszanki świeżych warzyw i aromatycznych przypraw. Kiszonka rozwija intensywny smak dzięki naturalnej fermentacji w solance. Idealne jako dodatek do obiadu lub przekąska.

## Składniki

- 1000 g ogórek
- 1000 g kalafior
- 1000 g papryka czerwona
- 1000 g cebula
- 400 g czosnek
- 100 g koperek ogrodowy świeży
- 250 g chrzan (można zastąpić mniejszą ilością, jeśli lubisz łagodniejszy smak)
- 300 g sól
- 100 g liście wiśni (dodają lekko gorzki smak i pomagają w konsystencji)

## Przygotowanie

1. Warzywa dokładnie umyj pod bieżącą wodą.
2. Ogórki zostaw w całości, nie krojone.
3. Paprykę czerwoną oczyść z nasion i gniazd nasiennych, pokrój w paski w kształcie ósemki.
4. Kalafior podziel na mniejsze, jednorodne kwiatostany.
5. Cebulę pokrój w cienkie pióra.
6. W misce wymieszaj 6 litrów wody z solą, aż się dobrze rozpuści.
7. Słoiki i ich wieczka wyparz wrzącą wodą.
8. Do każdego słoika włóż ziarna pieprzu, ząbki czosnku, cebulę, gałązki kopru i dwa liście wiśni.
9. Układaj warzywa w słoikach warstwami, nie uciskaj zbyt mocno.
10. Zalej warzywa gotową solanką i szczelnie zakręć słoiki.
11. Trzymaj słoiki 3–4 dni w ciepłym miejscu, potem przenieś do chłodniejszego (10–12°C).

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Przemyj wszystkie warzywa dokładnie pod bieżącą wodą, aby usunąć brud i pozostałości pestycydów.
- *Dlaczego:* Czyste warzywa zapobiegają zepsuciu się kiszonki i gwarantują zdrową fermentację.
- *Pro tip:* Użyj szczoteczki do warzyw, szczególnie do ogórków i kalafiora, by dokładnie oczyścić powierzchnię.

**Krok 2.** Ogórki nie powinny być krojone – zostaw je całe, najlepiej średniej wielkości.
- *Dlaczego:* Całe ogórki lepiej zachowują chrupkość i kształt podczas kiszenia.
- *Pro tip:* Wybieraj ogórki bez pestek i nie nadmiernie dojrzałe, by kiszonka była smaczniejsza.

**Krok 3.** Paprykę czerwoną przekrój na pół, usuń nasiona i białe przegrody, a następnie pokrój w paski.
- *Dlaczego:* Gniazda nasiennego zawierają gorzkość i mogą zmienić smak kiszonki.
- *Pro tip:* Użyj ostrego noża i tacy, by nie zabrudzić rąk – papryka może podrażniać skórę.

**Krok 4.** Kalafior podziel na mniejsze, jednolite kawałki, które zmieszczą się w słoiku.
- *Dlaczego:* Jednolite porcje zapewniają równomierne zakwaszenie wszystkich elementów.
- *Pro tip:* Nie kroj kalafiora zbyt drobno – powinien zachować kształt podczas fermentacji.

**Krok 5.** Cebulę pokrój w cienkie pionowe paski, znane jako pióra, od korzenia do czubka.
- *Dlaczego:* Taki sposób krojenia ułatwia mieszanie z innymi warzywami i lepsze nasycenie smakiem.
- *Pro tip:* Aby zmniejszyć łzawienie, kroj cebulę pod bieżącą wodą lub przed chwilą w lodówce.

**Krok 6.** W dużej misce rozpuść 300 g soli w 6 litrach wody, mieszaj, aż nie będzie kryształków.
- *Dlaczego:* Poprawnie przygotowana solanka zapobiega wzrostowi bakterii szkodliwych.
- *Pro tip:* Użyj soli kuchennej bez jodu – jod może zakłócać proces fermentacji.

**Krok 7.** Słoiki i metalowe wieczka zalej wrzącą wodą lub przetrzymaj nad parą przez kilka minut.
- *Dlaczego:* Wyparzenie eliminuje bakterie i pleśnie, które mogłyby zepsuć kiszonkę.
- *Pro tip:* Nie dotykaj wnętrza słoików po sterylizacji, by nie skażyć ich ponownie.

**Krok 8.** Do każdego słoika dodaj przyprawy: pieprz, czosnek, cebulę, koperek i liście wiśni.
- *Dlaczego:* Przyprawy dodają aromat i wspomagają proces fermentacji.
- *Pro tip:* Liście wiśni zawierają taniny, które pomagają zachować chrupkość warzyw.

**Krok 9.** Warzywa układaj warstwami w słoikach, nie wypełniaj do pełna – zostaw 2–3 cm od góry.
- *Dlaczego:* Przestrzeń zapobiega wylewaniu się solanki podczas fermentacji.
- *Pro tip:* Czarny chrzan możesz dodać w plasterkach lub tarciu – doda pikantności.

**Krok 10.** Zalej warzywa solanką, aż pokryje je całkowicie, następnie zakręć słoiki na stałe.
- *Dlaczego:* Pełne zanurzenie w solance zapewnia beztlenową fermentację, kluczową dla kiszenia.
- *Pro tip:* Jeśli solanka sięga zbyt wysoko, delikatnie przyciśnij warzywa, by opadły.

**Krok 11.** Początkowo trzymaj słoiki w ciepłym miejscu (około 20–25°C), potem przenieś do chłodniejszego.
- *Dlaczego:* Ciepło aktywuje bakterie mlekowe, a chłód spowalnia fermentację, by kiszonka nie przekwasła.
- *Pro tip:* Unikaj bezpośredniego światła słonecznego – może prowadzić do utraty koloru i jakości.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 85 kcal |
| Białko | 3.2 g |
| Węglowodany | 18.5 g |
| Cukry | 12.3 g |
| Tłuszcze | 0.6 g |
| Błonnik | 4.1 g |
| Sód | 2800 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Ile czasu trwa fermentacja muraturi?**

Fermentacja trwa 3–4 dni w ciepłym miejscu, a potem kiszonkę przenosi się do chłodniejszego miejsca. Całkowity czas do spożycia to około 2–3 tygodnie.

**Czy mogę użyć słoików z zakrętkami plastikowymi?**

Lepiej użyć słoików z metalowymi wieczkami, które dobrze uszczelniają. Plastikowe mogą nie wytrzymać ciśnienia podczas fermentacji.

**Dlaczego moje muraturi są miękkie?**

Miękkie warzywa mogą wynikać z zbyt wysokiej temperatury, za mało soli lub braku liści wiśni. Upewnij się, że wszystko jest dokładnie przygotowane.

**Czy muraturi można przechowywać bez chłodzenia?**

Po zakończonej fermentacji słoiki powinny być przechowywane w chłodnym miejscu, np. piwnicy lub lodówce, by zapobiec przekwaszeniu.

**Czy mogę dodać inne warzywa?**

Tak, można dodać marchew, rzodkiewkę czy paprykę żółtą, ale pamiętaj, by zachować proporcje soli i przypraw.

**Czy solanka może być mętna?**

Mętna solanka to normalne zjawisko podczas fermentacji. Jeśli nie ma pleśni ani nieprzyjemnego zapachu, kiszonka jest dobra do spożycia.