---
slug: razowy-chleb-z-ziarnami
title: "Razowy chleb z ziarnami"
servings: 8
prep_time_minutes: 180
cook_time_minutes: 0
difficulty: medium
categories: ["main_course", "side_dish", "breakfast_dish"]
---

# Razowy chleb z ziarnami

Domowy razowy chleb z dodatkiem zdrowych ziaren, upieczony z zakwasem i świeżymi drożdżami. Idealny na śniadanie lub jako przekąska z dodatkiem masła czy sera.

## Składniki

- 300 g mąka pełnoziarnista
- 300 g mąka uniwersalna
- 30 ml oliwa extra w
- 200 ml woda letnia
- 200 ml zakwas
- 30 g świeże drożdże
- 5 ml sól
- 5 ml cukier
- 15 ml oliwa
- 45 ml ziarna słonecznika
- 30 ml siemień lniany

## Przygotowanie

1. Do miski wlej wodę, dodaj cukier, pokruszone drożdże i pół szklanki mąki pszenną.
2. Dobrze wymieszaj i odstaw do ciepłego miejsca na 10 minut.
3. Po aktywacji drożdży dodaj zakwas, oliwę, obie mąki, sól i ziarna, po czym wyrabiaj ciasto.
4. Uformuj gęste ciasto, które nie będzie się kleić do rąk.
5. Przełóż ciasto do wyłożonej papierem formy i ułóż w kształt bochenka.
6. Odstaw ciasto do wyrośnięcia w ciepłym miejscu, aż podwoi objętość.
7. Upiecz chleb w dobrze nagrzanym piekarniku przez około 40 minut.
8. Wyjmij chleb z formy i piecz jeszcze 10 minut przy niższej temperaturze.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Wlej 200 ml letniej wody do dużej miski, dodaj 5 ml cukru, pokrusz 30 g świeżych drożdży i wsyp pół szklanki (około 60 g) mąki pszenniej.
- *Dlaczego:* To starter aktywujący drożdże – ciepła woda i cukier pomagają im 'ożyć'.
- *Pro tip:* Upewnij się, że woda nie jest za gorąca, bo możesz zabić drożdży.

**Krok 2.** Wymieszaj zawartość miski i odstaw ją na 10 minut w ciepłe, zacisze bez przeciągów.
- *Dlaczego:* Drożdże potrzebują ciepła i czasu, by zacząć pienić się i fermentować.
- *Pro tip:* Idealne miejsce to np. obok kaloryfera lub w wyłączonym piekarniku z lampką zapaloną.

**Krok 3.** Po 10 minutach dodaj 200 ml zakwasu, 30 ml oliwy, resztę mąki (połowa pełnoziarnistej, połowa uniwersalnej), 5 ml soli oraz ziarna, po czym wyrabiaj przez 8–10 minut.
- *Dlaczego:* Dodanie wszystkich składników tworzy jednolite, sprężyste ciasto.
- *Pro tip:* Jeśli ciasto klei się do rąk, dodaj niewielką ilość mąki, ale nie przesadzaj.

**Krok 4.** Wyrabiaj ciasto aż stanie się gładkie i elastyczne – powinno przestać przywierać do palców.
- *Dlaczego:* Gęste ciasto lepiej podnosi się i utrzymuje kształt w trakcie pieczenia.
- *Pro tip:* Nie bój się mocno wyrabiać – im więcej pracy, tym lepsza struktura chleba.

**Krok 5.** Wyłóż dno formy piekarniczej papierem do pieczenia, przełóż ciasto i ugnij w kształt długiego bochenka.
- *Dlaczego:* Papier ułatwia wyjęcie chleba, a kształt formy zapewnia równomierne wypieczenie.
- *Pro tip:* Smarowanie formy nie jest konieczne, jeśli używasz papieru.

**Krok 6.** Przykryj formę ściereczką i odstaw do wyrośnięcia na 1–1,5 godziny, aż ciasto wyraźnie podwoi objętość.
- *Dlaczego:* Druga fermentacja nadaje chlebowi puszystość i aromat.
- *Pro tip:* Nie stawiaj ciasta w miejscu z przeciągami – może się nie wyrośnie.

**Krok 7.** Rozgrzej piekarnik do 220°C, wstaw formę i piecz przez 40 minut, aż skórka będzie ciemna i chrupiąca.
- *Dlaczego:* Wysoka temperatura zapewnia ładne rumienienie i pęknięcie skórki.
- *Pro tip:* Możesz wstawić szklankę wody do piekarnika, by stworzyć parę – to poprawi skórkę.

**Krok 8.** Wyjmij chleb z formy, zmniejsz temperaturę do 180°C i piecz jeszcze 10 minut, by dno dobrze wyschło.
- *Dlaczego:* Dodatkowe pieczenie bez formy zapobiega wilgoci i miękkiej skórce na spodzie.
- *Pro tip:* Gotowy chleb ostudź na kratce – nie kroj go od razu, by nie stracił wilgoci.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 215 kcal |
| Białko | 7.2 g |
| Węglowodany | 42.3 g |
| Cukry | 2.4 g |
| Tłuszcze | 3.1 g |
| Błonnik | 5.8 g |
| Sód | 320 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy można zastąpić świeże drożdże suchymi?**

Tak, 30 g świeżych drożdży to około 10 g suchych. Dodaj je bezpośrednio do mąki, ale upewnij się, że woda nie jest zbyt gorąca.

**Dlaczego mój chleb nie podniósł się dobrze?**

Może to wynikać z zbyt zimnego miejsca, przeterminowanych drożdży lub zbyt dużej ilości mąki. Upewnij się, że ciasto było ciepłe i wilgotne podczas fermentacji.

**Jak przechowywać ten chleb?**

Przechowuj chleb w papierowej torbie w suchym miejscu do 2 dni. Dłużej – przechowuj w zamrażarce i podgrzewaj przed spożyciem.

**Czy można zrobić ciasto na zakwas bez dodatkowych drożdży?**

Tak, ale wtedy potrzebujesz dłuższego czasu fermentacji – nawet 12 godzin. Drożdże przyspieszają proces i zapewniają pewność sukcesu.

**Czy ziarna można zastąpić innymi?**

Oczywiście – możesz użyć nasion dyni, chia, konopi lub mieszanki nasion. Ważne, by nie przekroczyć 80 ml łącznie, by nie zaburzyć struktury ciasta.