---
slug: rzeszowiak
title: "RZESZOWIAK"
servings: 4
prep_time_minutes: 120
cook_time_minutes: 0
difficulty: medium
categories: ["dessert"]
---

# RZESZOWIAK

Rzeszowiak to tradycyjny polski placek z dwuwarstwowym ciastem i kremem z budyniu, masła i żółtek. Wykończony posypką z mielonej kawy, daje wyjątkowy aromat i teksturę.

## Składniki

- 7 szt białka
- 200 g cukier
- 100 g mąka ziemniaczana
- 50 g mąka pszenna
- 15 ml ocet (do spienienia białek)
- 5 ml proszek do pieczenia
- 4 szt jajka
- 187.5 ml cukier (¾ szklanki)
- 250 ml mąka pszenna (przesiana)
- 5 ml proszek do pieczenia
- 7 szt żółtka
- 15 ml cukier waniliowy (5 łyżek)
- 75 ml cukier (5 łyżek)
- 30 ml mąka ziemniaczana (2–3 łyżki)
- 30 ml mąka pszenna (2 łyżki)
- 500 ml mleko (½ litra)
- 30 ml spirytus (ok. 2 łyżki) *(opcjonalnie)*
- 1 kostka masło
- 0 szt kawa mielona (do posypania)

## Przygotowanie

1. Ubić białka z cukrem na sztywną pianę, dodać mąkę ziemniaczaną, pszenną, ocet i proszek do pieczenia.
2. Wyłożyć ciasto I łyżką na blaszkę w formie kulek i obficie posypać mieloną kawą.
3. Ubić jajka z cukrem, dodać przesianą mąkę i proszek do pieczenia, wyłożyć ciasto II łyżką między i na kupki ciasta I.
4. Piecz placek w piekarniku nagrzanym do 180°C przez 15–30 minut, aż wypiek będzie suchy.
5. Utrzyj żółtka z cukrem waniliowym, cukrem, mąką ziemniaczaną i pszenną do gładkości.
6. Zagotuj mleko i zagęść je do konsystencji budyniu z dodatkiem mąki.
7. Po ostudzeniu budyń rozmiksuj i dodaj spirytus.
8. Utrzyj kostkę masła z przestudzonym budyniem i żółtkową masą.
9. Po ostudzeniu placuszka przekrój go na pół, przełóż kremem i posyp mieloną kawą.
10. Użyj blaszki o wymiarach 22,5 x 37,5 cm lub podobnej do wypieku.
11. Można upiec połowę porcji i ułożyć ciasto warstwowo, składając na pół.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** W dużej misce ubij białka z cukrem, aż będą sztywne i błyszczące, potem stopniowo dodaj suche składniki i dokładnie wymieszaj.
- *Dlaczego:* Sztywna pianka z białek zapewnia lekkość ciastu i pomaga mu się nie zapadnąć.
- *Pro tip:* Dodaj odrobinę octu, by białka lepiej się spięły i były stabilniejsze.

**Krok 2.** Uformuj małe kopczyki ciasta I na blaszce wyłożonej papierem, zostawając przestrzeń między nimi, i posyp obficie mieloną kawą.
- *Dlaczego:* Kawa daje charakterystyczny smak i kolor, a kopczyki pozostają luzem, by później wypełnić przestrzenie ciastem II.
- *Pro tip:* Nie zagęszczaj kulek – zostaw przestrzeń, by ciasto mogło swobodnie rosnąć.

**Krok 3.** W osobnej misce ubij jajka z cukrem, dodaj przesianą mąkę i proszek do pieczenia, a następnie wykładaj łyżką masę między i na wierzch kulek.
- *Dlaczego:* To zapewnia charakterystyczną strukturę placuszka – miękkie ciasto wypełnia przestrzenie między chrupkimi kuleczkami.
- *Pro tip:* Nie mieszaj zbyt długo po dodaniu mąki, by ciasto nie było gąbczaste.

**Krok 4.** Wstaw blaszkę do nagrzanego piekarnika i piecz 15–30 minut w 180°C, sprawdzając suchym patyczkiem.
- *Dlaczego:* Temperatura i czas są kluczowe, by ciasto nie przesuszyć ani nie zostało niedopeczone.
- *Pro tip:* Nie otwieraj piekarnika w pierwszych 20 minutach, by ciasto nie opadło.

**Krok 5.** W misce wymieszaj żółtka z cukrem waniliowym i zwykłym cukrem, potem dodaj mąkę ziemniaczaną i pszenną, mieszając do gładkości.
- *Dlaczego:* Żółtka z cukrem tworzą podstawę kremu, a mąka zagęszcza go i zapobiega rozwarstwieniu.
- *Pro tip:* Użyj miksera, by masa była jednolita i pozbawiona grudek.

**Krok 6.** W garnku podgrzej mleko, dodaj mąkę i gotuj, ciągle mieszając, aż masa zgęstnieje do konsystencji budyniu.
- *Dlaczego:* Budyń musi być dobrze ugotowany, by nie miał mącznego posmaku i dobrze trzymał formę.
- *Pro tip:* Mieszaj drewnianą łyżką, by nie przypalić mleka na dnie.

**Krok 7.** Po całkowitym ostudzeniu budyń rozmiksuj, by był gładki, i dodaj spirytus dla aromatu i konsystencji.
- *Dlaczego:* Spirytus poprawia smak i wydłuża trwałość kremu, a mieszanie zapobiega grudkom.
- *Pro tip:* Nie dodawaj spirytusu do gorącego budyniu – alkohol odparuje i efekt będzie słabszy.

**Krok 8.** Rozmiękcz masło i stopniowo mieszaj je z budyniem i żółtkową masą, aż uzyskasz jednolity, puszysty krem.
- *Dlaczego:* Masło nadaje kremowi kremową konsystencję i bogaty smak.
- *Pro tip:* Masło musi być miękkie, ale nie stopione – wtedy krem nie rozwarstwi się.

**Krok 9.** Po całkowitym ostudzeniu placuszka ostrożnie przekrój go na pół, nałóż krem, z górą zostawiając część na wierzch, i posyp mieloną kawą.
- *Dlaczego:* Ostydzenie zapobiega roztopieniu kremu, a posypka z kawy dodaje smaku i estetyki.
- *Pro tip:* Użyj długiego noża ząbkowanego, by nie zmiać ciasta przy cięciu.

**Krok 10.** Użyj standardowej prostokątnej blaszki do pieczenia o wymiarach ok. 22,5 x 37,5 cm, wyłożonej papierem.
- *Dlaczego:* Prawidłowy rozmiar zapewnia odpowiednią grubość ciasta i równomierne pieczenie.
- *Pro tip:* Jeśli nie masz takiej blaszki, dopasuj ilość ciasta do swojej formy.

**Krok 11.** Można przygotować połowę porcji, a po upieczeniu przekroić placek i złożyć na pół, tworząc dwie warstwy.
- *Dlaczego:* To rozwiązanie dla mniejszych rodzin lub mniejszej formy do pieczenia.
- *Pro tip:* Upiecz ciasto cieniej, by szybciej się wykonało i nie przesuszyło.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 420 kcal |
| Białko | 8.2 g |
| Węglowodany | 56.3 g |
| Cukry | 32.1 g |
| Tłuszcze | 18.7 g |
| Błonnik | 1.4 g |
| Sód | 180 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy można zastąpić spirytus innym alkoholem?**

Tak, można użyć rumu lub wódki, ale spirytus daje najbardziej neutralny smak i najlepszą konsystencję kremu.

**Dlaczego ciasto I piecze się w formie kulek?**

Kulki z białek stają się chrupiące, a przestrzenie między nimi wypełnia miękkie ciasto II, co tworzy wyjątkową teksturę.

**Jak przechowywać rzeszowiaka?**

Trzymaj go w lodówce pod warstwą folii lub w zamkniętym pudełku – jest najlepszy po 1–2 dniach, gdy kawa się wyciągnie.

**Czy można zrobić rzeszowiaka bez mielonej kawy?**

Kawa jest kluczowa dla smaku i wyglądu. Można spróbować z ekstraktem kawy, ale efekt będzie inny.

**Dlaczego dodaje się ocet do białek?**

Ociec pomaga białkom lepiej się spiąć i utrzymać formę podczas pieczenia, co zapobiega zapadaniu się ciasta.