---
slug: sezamowiec
title: "Sezamowiec"
servings: 16
prep_time_minutes: 0
cook_time_minutes: 0
difficulty: medium
categories: ["baked_good", "dessert"]
---

# Sezamowiec

Sezamowiec to warstwowe ciasto kruche z trzema wyjątkowymi przełożeniami: sezamowym, kokosowym i chałwowym. Wbrew pozorom nie jest przesadnie słodkie, a wszystkie warstwy idealnie się ze sobą komponują. Najlepiej smakuje następnego dnia, gdy warstwy się przegryzą.

## Składniki

- 360 g mąka pszenna (3 szklanki; przesiana razem z proszkiem do pieczenia)
- 30 g cukier puder (1/4 szklanki; do ciasta kruchego)
- 250 g masło (zimne, do posiekania z mąką)
- 5 szt żółtka (do ciasta kruchego; białka zachować do masy kokosowej)
- 2 łyżeczka proszek do pieczenia
- 2 łyżka kwaśna śmietana (do ciasta kruchego)
- 150 g sezam (czubata szklanka; do masy sezamowej)
- 30 g cukier (1/4 szklanki; do masy sezamowej)
- 40 g masło (do masy sezamowej)
- 2 łyżka miód (do masy sezamowej)
- 5 szt białka (do masy kokosowej; ubite na sztywną pianę)
- 130 g cukier (2/3 szklanki; do masy kokosowej)
- 200 g wiórki kokosowe (do masy bezowo-kokosowej)
- 125 g masło (w temperaturze pokojowej; do masy chałwowej)
- 100 g cukier (1/2 szklanki; do masy chałwowej)
- 150 g chałwa (bez bakalii, pokruszona; najlepiej sezamowa)
- 250 g kwaśny dżem lub powidła (np. dżem z czarnej porzeczki lub powidła śliwkowe)

## Przygotowanie

1. Mąkę i proszek do pieczenia przesiej, dodaj zimne masło i posiekaj nożem do uzyskania kruszonki. Dodaj cukier puder, żółtka i śmietanę, szybko zagnieść.
2. Ciasto podziel na 2 równe części, uformuj kule, owiń folią spożywczą i schłodź w lodówce przez 30–60 minut.
3. Sezam, cukier, masło i miód połącz w garnuszku i podsmażaj na średnim ogniu, mieszając, aż cukier się rozpuści. Odstaw do lekkiego ostudzenia.
4. Białka ubij na sztywną pianę, stopniowo dodawaj cukier łyżka po łyżce, ubijając do uzyskania gęstej, błyszczącej masy bezowej. Wmieszaj wiórki kokosowe.
5. Masło z cukrem utrzyj w mikserze na jasną, puszystą masę. Dodaj pokruszoną chałwę i zmiksuj do uzyskania jednolitej masy chałwowej.
6. Pierwszą część ciasta rozwałkuj i przełóż do blaszki 25×35 cm wyłożonej papierem. Posmaruj ciepłą masą sezamową.
7. Piecz spód sezamowy 15–20 minut w 180°C, aż ciasto się upiecze. Gdyby sezam zbyt mocno się rumienił, przykryj folią aluminiową. Całkowicie ostudź i wyjmij z blaszki.
8. Drugą część ciasta rozwałkuj, przełóż do tej samej blaszki, posmaruj dżemem, a na wierzchu równomiernie rozłóż masę kokosową.
9. Piecz spód kokosowy 15–20 minut w 180°C. Ostudź i wyjmij z blaszki.
10. Blat sezamowy połóż na podstawie, posmaruj masą chałwową, a na wierzch połóż blat kokosowy (dżemem do dołu). Schłodź przed podaniem, najlepiej do następnego dnia.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Przesiej mąkę razem z proszkiem do pieczenia przez sito do dużej miski. Dodaj zimne masło pokrojone w kostkę i siekaj je nożem lub mieszaj palcami z mąką, aż całość przypomina mokry piasek lub kruszonkę. Następnie dodaj cukier puder, żółtka i śmietanę i szybko zagnieść całość w kulę.
- *Dlaczego:* Szybkie siekanie zimnego masła zapobiega jego rozpuszczeniu, dzięki czemu ciasto kruche będzie delikatne i łamliwe, a nie twarde.
- *Pro tip:* Jeśli masz malakser, możesz zmiksować wszystkie składniki w nim – zaoszczędzisz czas i unikniesz ogrzewania ciasta dłońmi.

**Krok 2.** Gotowe ciasto podziel na dwie w miarę równe części. Każdą uformuj w płaski dysk, owiń szczelnie folią spożywczą i włóż do lodówki na co najmniej 30 minut (możesz też na 60 minut). Ciasto będzie lekko klejące – to normalne.
- *Dlaczego:* Schłodzenie pozwala glutenowi się rozluźnić, a masłu stwardnieć, dzięki czemu ciasto nie kurczy się podczas pieczenia i jest łatwiejsze do wałkowania.
- *Pro tip:* Oprusz ręce i blat mąką przed wałkowaniem, aby ciasto nie przyklejało się do powierzchni.

**Krok 3.** Do małego garnka wsyp sezam i cukier, dodaj masło i miód. Ustaw ogień na średni i mieszaj drewnianą łyżką przez 2–3 minuty, aż cukier się rozpuści, a składniki połączą w jednolitą masę. Zdejmij z ognia i lekko ostudź.
- *Dlaczego:* Podsmażenie sezamu wydobywa jego orzechowy aromat, a połączone składniki tworzą masę, która po upieczeniu nie rozsypuje się.
- *Pro tip:* Masa sezamowa powinna być jeszcze ciepła podczas smarowania ciasta, wtedy łatwiej się rozsmarowuje i równomiernie pokrywa spód.

**Krok 4.** Do czystej, odtłuszczonej miski wlej białka i ubijaj mikserem na najwyższych obrotach, aż powstanie sztywna piana. Następnie, nie przerywając ubijania, wsypuj cukier powoli, łyżka po łyżce. Piana powinna być gęsta i lśniąca. Na końcu dodaj wiórki kokosowe i delikatnie wymieszaj łyżką.
- *Dlaczego:* Stopniowe dodawanie cukru do białek stabilizuje pianę bezową, dzięki czemu masa nie opada po wymieszaniu z wiórkami.
- *Pro tip:* Nawet odrobina tłuszczu (np. żółtko) uniemożliwi ubicie białek na sztywno, dlatego misa i trzepaczka muszą być dokładnie czyste i suche.

**Krok 5.** Do misy miksera włóż miękkie masło (powinno mieć temperaturę pokojową) i cukier. Utrzyj na wysokich obrotach przez 3–5 minut, aż masa stanie się jasna i puszysta. Dodaj pokruszoną chałwę i zmiksuj jeszcze przez minutę, aż składniki się połączą.
- *Dlaczego:* Napowietrzenie masła z cukrem sprawia, że masa chałwowa jest lekka i dobrze się rozsmarowuje na cieście.
- *Pro tip:* Chałwę możesz pokruszać palcami lub posiekać nożem – nie musi być idealnie drobna, drobne kawałki nadają masie ciekawą teksturę.

**Krok 6.** Oprósz blat mąką i wałkuj pierwszą część ciasta do grubości około 3–4 mm i wymiarów trochę większych niż 25×35 cm. Przełóż delikatnie do blaszki wyłożonej papierem do pieczenia (możesz nawinąć ciasto na wałek, żeby nie popękało). Na wierzchu równomiernie rozsmaruj ciepłą masę sezamową.
- *Dlaczego:* Papier do pieczenia zapobiega przyklejeniu ciasta do blaszki i ułatwia wyjmowanie gotowego wypieku.
- *Pro tip:* Jeśli ciasto się podziurawi podczas przenoszenia, po prostu zlepi je palcami – po upieczeniu będzie wyglądać idealnie.

**Krok 7.** Wstaw blaszkę do piekarnika nagrzanego do 180°C (góra-dół lub termoobieg 160°C) i piecz 15–20 minut, aż brzegi ciasta zaczną się złocić. Obserwuj sezam – jeśli zbyt szybko brązowieje, luźno przykryj blaszkę folią aluminiową. Po upieczeniu całkowicie ostudź i wyjmij z blaszki.
- *Dlaczego:* Zbyt wysoka temperatura może przypalić sezam, zanim ciasto się wypiecze, dlatego warto mieć pod ręką folię.
- *Pro tip:* Ciasto jest upieczone, gdy brzegi zaczną lekko odstawać od papieru i nabiorą złotego koloru.

**Krok 8.** Wałkuj drugą część ciasta tak samo jak pierwszą. Przełóż do tej samej blaszki (bez mycia), równomiernie posmaruj dżemem lub powidłami, a następnie łyżką nakładaj masę kokosową i delikatnie rozprowadzaj po całej powierzchni.
- *Dlaczego:* Kwaśny dżem stanowi kontrapunkt dla słodkiej masy kokosowej, dzięki czemu ciasto nie jest przesadnie słodkie.
- *Pro tip:* Dżem można lekko podgrzać w rondelku lub kuchence mikrofalowej, żeby łatwiej się rozsmarowywał.

**Krok 9.** Wstaw blaszkę z ciastem kokosowym do piekarnika nagrzanego do 180°C i piecz 15–20 minut, aż kokos się lekko zarumieni i ciasto będzie upieczone. Wyjmij z piekarnika i całkowicie ostudź przed montażem ciasta.
- *Dlaczego:* Ciasto musi być zimne, żeby masa chałwowa się nie roztopila podczas składania tortu.
- *Pro tip:* Możesz przyspieszyć studzenie, wkładając oba blaty ciasta do lodówki na 15–20 minut po ostudzeniu w temperaturze pokojowej.

**Krok 10.** Blat sezamowy połóż na desce lub paterze (sezamem do góry). Łyżką lub szpachelką równomiernie rozsmaruj całą masę chałwową. Na wierzch delikatnie połóż blat kokosowy, stroną z dżemem do dołu. Lekko dociśnij. Wstaw do lodówki na minimum kilka godzin, najlepiej na całą noc.
- *Dlaczego:* Leżakowanie w lodówce pozwala masie chałwowej stwardnieć i 'skleić' blaty, dzięki czemu ciasto ładnie się kroi.
- *Pro tip:* Krój ostrym nożem nasmarowanym olejem lub zanurzonym w gorącej wodzie – plastry będą wyraźne i nie będą się kruszyć.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 420 kcal |
| Białko | 6.5 g |
| Węglowodany | 42 g |
| Cukry | 22 g |
| Tłuszcze | 26 g |
| Błonnik | 2.8 g |
| Sód | 140 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy sezamowiec można przygotować dzień wcześniej?**

Tak – i wręcz się to zaleca. Ciasto najlepiej smakuje następnego dnia, gdy wszystkie warstwy się przegryzą i masa chałwowa stwardnieje. Przechowuj go w lodówce, szczelnie owiniętego folią.

**Jakim dżemem najlepiej posmarować ciasto?**

Najlepiej sprawdzi się kwaśny dżem z czarnej porzeczki lub powidła śliwkowe. Kwasowość doskonale balansuje słodycz masy kokosowej i chałwowej. Unikaj bardzo słodkich dżemów.

**Czy mogę zastąpić wiórki kokosowe innym składnikiem?**

Wiórki kokosowe są charakterystycznym elementem tej warstwy i trudno je zastąpić bez zmiany charakteru ciasta. Możesz jednak zmniejszyć ich ilość i dodać trochę mielonych migdałów dla odmiany.

**Jak przechowywać sezamowiec?**

Przechowuj w lodówce, szczelnie przykryty folią spożywczą lub w pojemniku hermetycznym. W lodówce wytrzyma 4–5 dni. Nie nadaje się do mrożenia ze względu na masę bezową.

**Ciasto kruszyło się podczas wałkowania – co zrobić?**

Ciasto kruche często się kruszy – to normalne. Zbierz kawałki i zlepiaj palcami bezpośrednio w blaszce. Możesz też wałkować ciasto między dwoma arkuszami papieru do pieczenia, co bardzo ułatwia przenoszenie.

**Czy można użyć gotowej chałwy sezamowej ze sklepu?**

Tak, każda chałwa sezamowa bez bakalii będzie odpowiednia. Ważne, żeby masło do masy chałwowej było w temperaturze pokojowej – wtedy chałwa łatwo się z nim połączy podczas miksowania.
