---
slug: sos-worcestershire
title: "Sos worcestershire"
servings: 2
prep_time_minutes: 30
cook_time_minutes: 0
difficulty: medium
categories: ["sauce", "condiments"]
---

# Sos worcestershire

Domowy sos worcestershire to intensywny, wieloskładnikowy sos o głęboko umami smaku, łączący ocet, melasę, sos sojowy i anchois z aromatycznymi przyprawami. Przygotowanie zajmuje zaledwie pół godziny, lecz sos osiąga pełnię smaku dopiero po kilku tygodniach dojrzewania. Doskonały do marynat, steków, zup i koktajli.

## Składniki

- 400 g biały ocet winny (Można zastąpić octem jabłkowym, ale smak będzie łagodniejszy.)
- 150 g melasa (Ciemna melasa nadaje sosowi głęboki, karmelowy posmak.)
- 100 g sos sojowy (Najlepiej użyć sosu sojowego naturalnie fermentowanego.)
- 70 g pasta z tamaryndowca (Dostępna w sklepach azjatyckich; nadaje sosowi charakterystyczną kwaskowość.)
- 3 łyżka musztarda (Najlepiej użyć musztardy angielskiej lub diżońskiej.)
- 3 łyżka sól
- 1 łyżeczka pieprz ziarnisty
- 1 łyżeczka goździki
- 0.5 łyżeczka curry
- 5 szt kardamon w strąkach (Lekko zmiażdż strąki przed dodaniem, by uwolnić aromat.)
- 2 łyżeczka suszone chilli (Płaskie łyżeczki; dostosuj ilość do preferowanej ostrości.)
- 3 ząbek czosnek
- 1 szt laska cynamonu
- 2 szt filety z anchois w oleju (Anchois roztapiają się podczas gotowania i nadają głębię umami.)
- 1 szt czerwona cebula
- 1.5 cm korzeń imbiru obrany
- 90 g cukier (Cukier zostanie skarmelizowany na ciemny syrop przed dodaniem do sosu.)

## Przygotowanie

1. Umieść anchois, cebulę, czosnek, imbir i wszystkie przyprawy (musztardę, sól, pieprz, goździki, curry, kardamon, chilli, cynamon) w naczyniu blendera.
2. Zmiksuj składniki przez 10 sekund na wysokich obrotach, a następnie zgarnia je ze ścianek naczynia.
3. Dodaj ocet winny, melasę, sos sojowy i pastę z tamaryndowca, a następnie mieszaj przez 10 sekund na średnich obrotach.
4. Gotuj mieszaninę przez 7 minut w temperaturze 100°C na wolnych obrotach, aż składniki się połączą.
5. Zgarnia składniki ze ścianek, a następnie gotuj ponownie przez 5 minut w temperaturze 70°C na wolnych obrotach.
6. W osobnym rondlu rozsyp cukier i podgrzewaj na średnim ogniu przez 4–6 minut, aż powstanie ciemny karmel.
7. Ostrożnie przelej gorący karmel do naczynia z sosem i mieszaj przez 10 sekund na wolnych obrotach – uwaga na rozpryski.
8. Gotuj całość przez kolejne 5 minut w temperaturze 70°C na wolnych obrotach.
9. Przecedź sos przez drobne sito, aby usunąć stałe resztki przypraw i cebuli.
10. Przelej sos do czystego szklanego słoika lub butelki ze szczelną nakrętką i przechowuj w lodówce.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Do naczynia blendera włóż filety z anchois, obraną i pokrojoną cebulę, ząbki czosnku, starty imbir oraz wszystkie odmierzone przyprawy: musztardę, sól, pieprz ziarnisty, goździki, curry, strąki kardamonu, suszone chilli i laskę cynamonu.
- *Dlaczego:* Połączenie twardych składników aromatycznych przed miksowaniem zapewnia równomierne rozdrobnienie i uwalnianie olejków eterycznych z przypraw.
- *Pro tip:* Lekko zmiażdż strąki kardamonu bokiem noża przed dodaniem – szybciej uwolnią aromat.

**Krok 2.** Uruchom blender na wysokich obrotach i miksuj przez około 10 sekund, aż wszystkie składniki zostaną dobrze rozdrobnione. Zatrzymaj się i gumową szpatułką zgarnia wszystko ze ścianek na dno naczynia.
- *Dlaczego:* Zgarnięcie składników ze ścianek gwarantuje, że cała mieszanina zostanie równomiernie zmiksowana.
- *Pro tip:* Jeśli nie masz blendera z podgrzewaniem, możesz użyć zwykłego blendera i osobnego garnka.

**Krok 3.** Do zmiksowanej masy dodaj 400 g białego octu winnego, 150 g melasy, 100 g sosu sojowego i 70 g pasty z tamaryndowca. Mieszaj przez 10 sekund na średnich obrotach.
- *Dlaczego:* Płynne składniki tworzą bazę sosu i pomagają wchłonąć aromaty z rozdrobnionych przypraw.
- *Pro tip:* Pasta z tamaryndowca może być gęsta – odmierz ją łyżką i wstępnie rozrób z odrobiną octu, żeby łatwiej się wymieszała.

**Krok 4.** Gotuj mieszaninę w naczyniu blendera (np. Thermomix) lub przelaną do garnka przez 7 minut w temperaturze 100°C, mieszając na wolnych obrotach lub co jakiś czas mieszadłem.
- *Dlaczego:* Pierwsze gotowanie aktywuje i łączy aromaty oraz pomaga roztopić anchois, które znikają w sosie.
- *Pro tip:* Przykryj garnek częściowo – sos bulgocze i może chlapać.

**Krok 5.** Zgarnia składniki ze ścianek i gotuj ponownie przez 5 minut w temperaturze 70°C na wolnych obrotach lub na małym ogniu.
- *Dlaczego:* Drugi etap gotowania w niższej temperaturze pozwala smakom delikatnie się połączyć bez ryzyka przypalenia.
- *Pro tip:* Na tym etapie sos będzie pachniał intensywnie i kwaśno – to normalne, po dojrzewaniu smak złagodnieje.

**Krok 6.** W osobnym małym rondlu wsyp 90 g cukru równomierną warstwą. Podgrzewaj na średnim ogniu bez mieszania przez 4–6 minut, obserwując, aż cukier się roztopi i zmieni kolor na ciemnobrązowy karmel.
- *Dlaczego:* Karmelizacja cukru nadaje sosowi głębię smaku i ciemną barwę charakterystyczną dla sosu worcestershire.
- *Pro tip:* Nie mieszaj cukru podczas topienia – tylko kręć rondlem, żeby karmel się nie zbrylił; zacznij obserwować po 3 minutach, bo szybko może się przypalić.

**Krok 7.** Kiedy karmel jest gotowy, bardzo ostrożnie i powoli przelej go łyżką do naczynia z sosem, trzymając twarz z dala – gorący cukier bardzo parzy i może gwałtownie chlapać. Mieszaj całość przez 10 sekund.
- *Dlaczego:* Gorący karmel reaguje gwałtownie z zimniejszym płynem, dlatego należy dodawać go powoli i zachować szczególną ostrożność.
- *Pro tip:* Używaj długiej drewnianej łyżki lub szpatułki i rękawicy kuchennej dla bezpieczeństwa.

**Krok 8.** Gotuj cały sos jeszcze przez 5 minut w temperaturze 70°C lub na małym ogniu, delikatnie mieszając.
- *Dlaczego:* Ostatni etap gotowania łączy karmel z resztą składników i homogenizuje smak sosu.
- *Pro tip:* Sos będzie jeszcze rzadki po ugotowaniu – zgęstnieje nieco po ostudzeniu i podczas dojrzewania.

**Krok 9.** Postaw drobne sito lub gazę nad miską i przelej przez nie cały sos, wyciskając resztki szpatułką, aby zachować jak najwięcej płynu.
- *Dlaczego:* Przecedzenie usuwa twarde kawałki przypraw i cebuli, dając gładki, klarowny sos.
- *Pro tip:* Jeśli chcesz bardzo gładki sos, przecedź go dwukrotnie.

**Krok 10.** Ostudź sos do temperatury pokojowej, a następnie przelej do wyparzonych szklanych słoików lub butelek z szczelną nakrętką i wstaw do lodówki na minimum 3 tygodnie przed użyciem.
- *Dlaczego:* Dojrzewanie pozwala wszystkim smakom się przeniknąć i złagodnieje ostra kwaskowość octu.
- *Pro tip:* Sos przechowywany w lodówce bez pasteryzacji wytrzyma 2–4 tygodnie; po zapasteryzowaniu – nawet 10 miesięcy.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 320 kcal |
| Białko | 4.5 g |
| Węglowodany | 72 g |
| Cukry | 58 g |
| Tłuszcze | 1.5 g |
| Błonnik | 1.8 g |
| Sód | 3200 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy mogę użyć sosu od razu po przygotowaniu?**

Tak, sos jest zdatny do spożycia bezpośrednio po ugotowaniu, ale jego smak jest wtedy ostry i mało zbalansowany. Pełnię aromatu osiąga po około 3 tygodniach dojrzewania w lodówce.

**Jak długo mogę przechowywać domowy sos worcestershire?**

W szczelnym słoiku w lodówce bez pasteryzacji sos wytrzyma 2–4 tygodnie. Po zapasteryzowaniu słoików można go przechowywać w lodówce nawet przez 10 miesięcy.

**Czy mogę pominąć anchois, żeby zrobić wersję wegetariańską?**

Anchois można zastąpić łyżką sosu z nori lub dodatkowym sosem sojowym, jednak smak będzie mniej głęboki i wyraźnie różny od oryginału. Klasyczny sos worcestershire bez anchois nie istnieje, ale wersja wegetariańska jest możliwa do wykonania.

**Nie mam blendera z gotowaniem – jak mogę przygotować sos?**

Rozdrobnij wszystkie stałe składniki w zwykłym blenderze lub siekaj drobno nożem, a następnie gotuj w garnku na kuchence według tych samych etapów temperaturowych. Efekt będzie bardzo zbliżony.

**Gdzie mogę kupić pastę z tamaryndowca?**

Pastę z tamaryndowca znajdziesz w sklepach z żywnością azjatycką, w większych supermarketach w dziale z kuchniami świata lub w internecie. Możesz też samodzielnie namocić blok tamaryndowca w gorącej wodzie i przetrzeć go przez sito.

**Do czego najlepiej używać sosu worcestershire?**

Sos worcestershire doskonale sprawdza się jako marynata do mięs, składnik koktajlu Bloody Mary, dodatek do gulaszy i zup oraz wzmacniacz smaku w sosach do steków. Wystarczy kilka kropel, by znacznie pogłębić smak potrawy.
