---
slug: staropolski-barszcz-wigilijny
title: "Staropolski barszcz wigilijny"
servings: 10
prep_time_minutes: 45
cook_time_minutes: 60
difficulty: medium
categories: ["soup"]
---

# Staropolski barszcz wigilijny

Staropolski barszcz wigilijny to tradycyjny, kwaśny barszcz przygotowywany na Wigilię z suszonych grzybów, buraków i zakwasu. Smakuje najlepiej po kilkugodzinnym odstaniu w lodówce.

## Składniki

- 50 g suszone grzyby
- 100 g cebula
- 10 g czosnek
- 2000 g burak
- 200 g seler korzeniowy
- 200 g jabłko
- 250 ml zakwas z buraka

## Przygotowanie

1. Do garnka wlej 500 ml wody i dodaj suszone grzyby.
2. Cebulę i jeden ząbek czosnku opal na patelni, przekrój na pół i dodaj do grzybów.
3. Zagotuj, zmniejsz ogień i gotuj pod przykryciem 25–30 minut, dodając przyprawy w połowie czasu.
4. Buraki i selera umyj, obierz i zetrzyj na tarce. Jabłko zetrzyj razem ze skórką.
5. Włóż warzywa i jabłko do dużego garnka, zalej 2,5 l wody i dodaj wywar grzybowy. Zagotuj pod przykryciem.
6. Gotuj na minimalnym ogniu około 30 minut.
7. Dodaj zakwas, wymieszaj i odstaw z ognia.
8. Odstaw barszcz na godzinę, przecedź przez gęste sito i schłodź w lodówce.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Wlej 500 ml wody do dużego garnka i dodaj suszone grzyby, aby je namoczyć i wydobyć smak.
- *Dlaczego:* Woda aktywuje suszone grzyby, wydobywając ich aromat i składniki, które staną się podstawą wywaru.
- *Pro tip:* Użyj wody zimnej, by lepiej wydobyć smak grzybów bez goryczki.

**Krok 2.** Cebulę i jeden ząbek czosnku opiecz na patelni bez tłuszczu, aż będą lekko zarumienione, potem dodaj je do garnka.
- *Dlaczego:* Opalenie warzyw intensyfikuje ich słodki, orzechowy smak i wzbogaca wywar o głębię.
- *Pro tip:* Nie przepalaj czosnku – może stać się gorzki i zepsuć smak barszczu.

**Krok 3.** Doprowadź do wrzenia, potem zmniejsz ogień i gotuj powoli pod przykryciem, dodając przyprawy po 15 minutach.
- *Dlaczego:* Wolne gotowanie pozwala smakom się połączyć, a przyprawy lepiej się rozpuszczają w wywarze.
- *Pro tip:* Przyprawy mogą to być np. jałowiec, liść laurowy lub pieprz – dodaj je całe, by potem łatwo je usunąć.

**Krok 4.** Umyj i obierz buraki oraz seler, potem zetrzyj je na dużej tarce. Jabłko zetrzyj wraz ze skórką.
- *Dlaczego:* Tarcie warzyw i owoców na drobną tarę pomaga im szybciej oddać sok i smak do barszczu.
- *Pro tip:* Użyj rękawiczek, by nie zabarwić palców na czerwono od buraków.

**Krok 5.** Przełóż zetrzyte warzywa i jabłko do dużego garnka, dodaj 2,5 litra wody i wywar grzybowy, potem zagotuj pod przykryciem.
- *Dlaczego:* Woda i wywar grzybowy tworzą podstawę barszczu, a gotowanie pod przykryciem zatrzymuje aromaty.
- *Pro tip:* Mieszaj delikatnie, by nie rozbijać miazgi warzywnej i zachować klarowność barszczu.

**Krok 6.** Gotuj całość na najniższym ogniu przez około 30 minut, by smaki się połączyły.
- *Dlaczego:* Długie, delikatne gotowanie pozwala aromatom się rozwinąć, nie niszcząc przy tym delikatnych składników.
- *Pro tip:* Nie odkrywaj garnka zbyt często – utrata pary wodnej może wpłynąć na intensywność smaku.

**Krok 7.** Zdejmij garnek z ognia i dodaj 250 ml zakwasu z buraka, dokładnie wymieszaj.
- *Dlaczego:* Zakwas nadaje barszczowi charakterystyczny kwaśny smak i niebieską barwę po rozcieńczeniu.
- *Pro tip:* Nie gotuj barszczu po dodaniu zakwasu – może się ściąć i stracić klarowność.

**Krok 8.** Odstaw barszcz na godzinę, by osiadły drobinki, potem przecedź przez gęste sito i schłodź w lodówce.
- *Dlaczego:* Przecedzenie usuwa osad i czyni barszcz klarownym, a chłodzenie wzmaga jego smak.
- *Pro tip:* Użyj płótna lub gęstego sita – im dłużej przesączasz, tym klarowniejszy będzie barszcz.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 85 kcal |
| Białko | 2.1 g |
| Węglowodany | 18.3 g |
| Cukry | 12.4 g |
| Tłuszcze | 0.5 g |
| Błonnik | 3.2 g |
| Sód | 35 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy można zamiast zakwasu użyć octu?**

Nie zaleca się – zakwas z buraka nadaje autentyczny, kwaśny smak i charakterystyczną barwę. Ocet może zepsuć smak i nie da takiego efektu.

**Jak przechowywać barszcz?**

Schłodzony barszcz przechowuj w szczelnym słoiku w lodówce do 5 dni. Można go również zamrozić na kilka miesięcy.

**Dlaczego barszcz jest mętny?**

Barszcz może być mętny, jeśli nie przecedzisz go dokładnie. Użyj gęstego sita lub płótna i nie przesączaj zbyt szybko.

**Czy barszcz można gotować dłużej?**

Tak, dłuższe gotowanie (do 2 godzin) pogłębia smak, ale nie gotuj po dodaniu zakwasu – straci klarowność.

**Czy barszcz wigilijny jest wegański?**

Tak, ten przepis jest naturalnie wegański – nie zawiera produktów zwierzęcych, o ile używasz czystego zakwasu bez dodatków.