---
slug: swiateczne-szarpance-do-barszczu
title: "Świąteczne \"szarpańce\" do barszczu"
servings: 20
prep_time_minutes: 90
cook_time_minutes: 0
difficulty: medium
categories: ["side_dish", "baked_good"]
---

# Świąteczne "szarpańce" do barszczu

Świąteczne szarpańce to drożdżowe bułeczki z farszem z kiszonej kapusty i pieczarek, pieczone w tortownicy – idealne do podania przy barszczu na Boże Narodzenie lub Wielkanoc. Miękkie, aromatyczne roladki można łatwo odrywać od siebie przy stole, stąd ich nazwa. Ciasto jest lekkie i puszyste, a kwaśno-grzybowy farsz nadaje im wyjątkowego smaku.

## Składniki

- 350 g kiszona kapusta (Jeśli jest bardzo kwaśna, można ją przepłukać przed gotowaniem.)
- 300 g pieczarki (Obrane i oczyszczone.)
- 1 szt cebula (Około 70 g.)
- 40 g masło
- 1 łyżeczka przyprawa uniwersalna
- 1 łyżeczka zioła suszone (Opcjonalnie – np. tymianek, majeranek, oregano według uznania.) *(opcjonalnie)*
- 200 g mleko (Ciepłe, około 37°C – nie gorące, by nie zabić drożdży.)
- 1 szt jajko
- 50 g świeże drożdże (Można zastąpić 7 g drożdży instant.)
- 1 łyżeczka cukier (Do aktywacji drożdży.)
- 45 g olej roślinny
- 550 g mąka pszenna (Najlepiej typ 500 lub 550.)
- 0.5 łyżeczka sól

## Przygotowanie

1. Wymieszaj drożdże z ciepłym mlekiem i cukrem, odstaw na 5 minut, aż zaczyn zacznie pracować.
2. Dodaj jajko, olej, sól i mąkę, a następnie wyrób ciasto mikserem z hakiem przez ok. 4 minuty, aż będzie gładkie i elastyczne.
3. Przełóż ciasto do miski, przykryj ściereczką i odstaw w ciepłe miejsce do wyrośnięcia na ok. 45–60 minut.
4. Kiszoną kapustę drobno posiekaj, zalej 600 ml wrzątku i gotuj pod przykryciem przez 10 minut, następnie odcedź.
5. Cebulę drobno posiekaj, pieczarki rozdrobnij i podsmaż razem z masłem na patelni przez około 4 minuty na średnim ogniu.
6. Dodaj odcedzoną kapustę do pieczarek, dopraw przyprawą uniwersalną i ziołami, dusz razem przez 6 minut, aż farsz będzie suchy.
7. Wyrośnięte ciasto podziel na 2–3 części i każdą rozwałkuj na prostokąt o grubości około 3–4 mm.
8. Rozłóż farsz równomiernie na cieście i zwiń każdą część w roladę, dociskając brzeg, by się nie rozwijała.
9. Pokrój rolady na kawałki o długości ok. 6 cm i układaj pionowo w natłuszczonej tortownicy, zachowując odstępy między nimi.
10. Wstaw formę do piekarnika nagrzanego do 50°C i pozwól szarpańcom wyrosnąć przez ok. 20 minut, aż się połączą.
11. Podnieś temperaturę do 180°C i piecz szarpańce przez 20 minut, aż wierzch będzie złocisty.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** W małej misce lub szklance wymieszaj pokruszone świeże drożdże z ciepłym (nie gorącym!) mlekiem i łyżeczką cukru. Odstaw na 5 minut – powinna pojawić się piana lub bąbelki.
- *Dlaczego:* Aktywacja drożdży gwarantuje, że ciasto wyrośnie – jeśli po 5 minutach nie ma piany, drożdże są nieświeże i należy je wymienić.
- *Pro tip:* Mleko powinno mieć temperaturę podobną do wewnętrznej strony nadgarstka – ciepłe, ale nie parzy.

**Krok 2.** Do zaczynu z drożdży dodaj jajko, olej i sól, wsyp mąkę i wyrób ciasto mikserem z hakiem spiralnym przez około 4 minuty na średniej prędkości. Ciasto powinno odchodzić od ścianek misy.
- *Dlaczego:* Dokładne wyrabianie rozwija gluten, dzięki czemu ciasto staje się elastyczne, sprężyste i dobrze utrzymuje kształt po upieczeniu.
- *Pro tip:* Jeśli ciasto klei się do rąk, dosyp po łyżce mąki, ale nie za dużo – zbyt twarde ciasto da twarde bułeczki.

**Krok 3.** Przełóż ciasto do dużej miski lekko posmarowanej olejem, przykryj czystą ściereczką lub folią spożywczą i odstaw w ciepłe, bezduszne miejsce na 45–60 minut.
- *Dlaczego:* Ciasto musi odpocząć, aby drożdże mogły wytworzyć CO2, który sprawi, że bułeczki będą lekkie i puszyste.
- *Pro tip:* Możesz postawić miskę w piekarniku nagrzanym do 30–35°C – idealne warunki do wyrośnięcia bez przeciągów.

**Krok 4.** Kiszoną kapustę posiekaj na desce nożem na mniejsze kawałki. Zagotuj 600 ml wody w garnku, wrzuć kapustę i gotuj pod przykryciem 10 minut. Przelej przez sitko i mocno odciśnij nadmiar wody.
- *Dlaczego:* Gotowanie usuwa nadmiar kwasowości i zmiękcza kapustę, a dokładne odcedzenie sprawia, że farsz nie będzie zbyt wilgotny i nie namoczy ciasta.
- *Pro tip:* Odciśnij kapustę łyżką lub dłońmi przez sitko – im suchszy farsz, tym lepiej.

**Krok 5.** Na patelni rozgrzej masło, dodaj drobno posiekaną cebulę i rozdrobnione pieczarki. Smaż mieszając przez ok. 4 minuty na średnim ogniu, aż pieczarki stracą wodę i lekko się przyrumienią.
- *Dlaczego:* Odparowanie wody z pieczarek jest ważne, bo zbyt wodnisty farsz rozmiękcza ciasto podczas pieczenia.
- *Pro tip:* Nie przykrywaj patelni – para musi swobodnie uciekać, żeby pieczarki się smażyły, a nie dusiły we własnym sosie.

**Krok 6.** Dodaj odcedzoną kapustę do pieczarek na patelni. Dopraw przyprawą uniwersalną i ewentualnie ziołami. Smaż wszystko razem na średnim ogniu przez 6 minut, ciągle mieszając.
- *Dlaczego:* Wspólne duszenie łączy smaki i pozwala odparować resztkę wilgoci, dzięki czemu farsz jest aromatyczny i spójny.
- *Pro tip:* Farsz powinien być dość suchy i chłodny przed nakładaniem na ciasto – gorący i mokry może je uszkodzić.

**Krok 7.** Wyrośnięte ciasto wyjmij na oprószony mąką blat. Podziel je nożem na 2–3 równe części. Każdą część rozwałkuj wałkiem na cienki prostokąt (ok. 3–4 mm grubości).
- *Dlaczego:* Równa grubość ciasta zapewnia jednakowe pieczenie każdego szarpańca i łatwiejsze zwinięcie rolady.
- *Pro tip:* Jeśli ciasto się kurczy podczas wałkowania, przykryj je i zostaw na 5 minut – gluten się rozluźni i będzie łatwiej je rozwałkować.

**Krok 8.** Rozłóż zimny farsz równomiernie na rozwałkowanym prostokącie, pozostawiając 1–2 cm wolnego brzegu z jednej dłuższej strony. Zwiń ciasto szczelnie w roladę od strony z farszem, a końcowy brzeg zlep palcem.
- *Dlaczego:* Szczelne zwinięcie i sklejenie brzegu zapobiega rozpadaniu się rolady podczas krojenia i pieczenia.
- *Pro tip:* Roluj ciasto pewnie i dość ciasno – zbyt luźna rolada da nierówne szarpańce.

**Krok 9.** Ostrym nożem krój roladę na kawałki o długości ok. 6 cm. Układaj je pionowo (przekrojem do góry) w okrągłej tortownicy wyłożonej papierem lub natłuszczonej masłem, pozostawiając między nimi ok. 1 cm odstępu.
- *Dlaczego:* Pionowe ułożenie pozwala szarpańcom rosnąć do góry i do boków, a podczas pieczenia połączą się w charakterystyczny, łatwy do rozrywania wieniec.
- *Pro tip:* Używaj ostrego noża – tępy spłaszcza roladę i wyciska farsz.

**Krok 10.** Wstaw formę do zimnego lub nagrzanego do 50°C piekarnika i pozostaw szarpańce do wyrośnięcia przez ok. 20 minut. Powinny wyraźnie urosnąć i prawie się ze sobą połączyć.
- *Dlaczego:* Drugie wyrastanie (tzw. garowanie) sprawia, że bułeczki będą lekkie i puszyste w środku, a nie zbite i twarde.
- *Pro tip:* Nie otwieraj piekarnika podczas garowania – nagłe wychłodzenie może spłaszczyć wyrośnięte ciasto.

**Krok 11.** Podnieś temperaturę piekarnika do 180°C i piecz szarpańce przez 20 minut, aż wierzch będzie złocistobrązowy. Wyjmij z piekarnika, lekko ostudź i podawaj od razu.
- *Dlaczego:* Temperatura 180°C zapewnia równomierne wypieczenie – zbyt wysoka przypali wierzch, zanim środek się upiecze.
- *Pro tip:* Możesz posmarować wierzch bułeczek roztrzepanym jajkiem przed pieczeniem, by uzyskać piękny, błyszczący kolor.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 178 kcal |
| Białko | 4.8 g |
| Węglowodany | 27.1 g |
| Cukry | 1.4 g |
| Tłuszcze | 5.6 g |
| Błonnik | 1.8 g |
| Sód | 180 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy mogę użyć drożdży instant zamiast świeżych?**

Tak, wystarczy 7 g drożdży instant (jedna saszetka). Wymieszaj je bezpośrednio z mąką bez konieczności wcześniejszego rozpuszczania w mleku. Czas wyrastania może być nieco krótszy.

**Jak sprawdzić, czy ciasto dobrze wyrosło?**

Ciasto powinno podwoić swoją objętość. Możesz też wykonać test: wciśnij palcem – jeśli wgłębienie powoli wróci do kształtu, ciasto jest gotowe. Jeśli wraca natychmiast, potrzebuje więcej czasu.

**Czy szarpańce można przygotować dzień wcześniej?**

Tak. Możesz przygotować farsz dzień wcześniej i przechowywać go w lodówce. Ciasto można wyrobić wieczorem i pozostawić do wolnego wyrastania w lodówce przez całą noc – rano formuj i piecz.

**Dlaczego moje bułeczki są twarde po upieczeniu?**

Najczęstszą przyczyną jest zbyt dużo mąki, zbyt krótkie wyrabianie ciasta lub niewystarczające wyrastanie. Upewnij się, że drożdże były świeże i aktywne, a ciasto miało odpowiednio dużo czasu na wyrośnięcie.

**Czy można zamrozić upieczone szarpańce?**

Tak, ostudzone szarpańce dobrze znoszą mrożenie do 2 miesięcy. Rozmrażaj je w piekarniku w 150°C przez ok. 10 minut lub w temperaturze pokojowej, a następnie podgrzej przed podaniem.

**Do czego jeszcze można podać szarpańce poza barszczem?**

Szarpańce świetnie sprawdzają się jako przekąska na przyjęciach, dodatek do zup kremowych, a także samodzielna przekąska na ciepło. Można je podawać z kwaśną śmietaną lub jogurtem naturalnym.