---
slug: szarlotka-babuni
title: "Szarlotka babuni"
servings: 16
prep_time_minutes: 0
cook_time_minutes: 0
difficulty: medium
categories: ["baked_good", "dessert"]
---

# Szarlotka babuni

Szarlotka babuni to klasyczne, duże ciasto kruche wypełnione surowymi tartymi jabłkami – bez wcześniejszego smażenia. Chrupiące ciasto łączy się z soczystym, cynamonowym nadzieniem, tworząc domowy wypiek pachnący jak u babci. Idealna na każdą okazję i do kawy.

## Składniki

- 480 g mąka pszenna (4 szklanki (ok. 120 g każda); najlepiej typ 500)
- 2 łyżeczka proszek do pieczenia
- 200 g cukier (1 szklanka)
- 1 opakowanie cukier wanilinowy (standardowe opakowanie 16 g)
- 200 g masło (zimne, prosto z lodówki; pokrojone w kostkę)
- 2 szt jajko (całe jajka, rozmiar L)
- 2 szt żółtko (dodatkowe żółtka do ciasta kruchego)
- 3 łyżka gęsta śmietana homogenizowana (można zastąpić kwaśną śmietaną 18%)
- 2 kg jabłka kwaśne (reneta lub antonówka) (po obraniu i wytarciu zostaje ok. 1,5 kg masy; renety i antonówki najlepiej trzymają smak)
- 1 łyżeczka cynamon mielony
- 0.5 szt sok z cytryny (sok wyciśnięty z połowy cytryny; zapobiega ciemnieniu jabłek)
- 1 łyżka bułka tarta (wchłania nadmiar soku z jabłek)

## Przygotowanie

1. Wymieszaj mąkę z proszkiem do pieczenia, cukrem i cukrem wanilinowym w dużej misce.
2. Dodaj zimne masło pokrojone w kostki i siekaj nożem lub rozcieraj palcami, aż powstanie gruboziarnista kruszonka.
3. Dodaj jajka, żółtka i śmietanę, zagnieć szybko gładkie ciasto, podziel na 2 równe części i owiń folią.
4. Schowaj oba kawałki ciasta do lodówki na minimum 30 minut.
5. Obierz jabłka, przekrój na ćwiartki, usuń gniazda nasienne, zetrzyj na tarce o dużych oczkach.
6. Do startych jabłek dodaj cynamon, sok z cytryny i bułkę tartą, wymieszaj i odciśnij lekko nadmiar soku.
7. Nagrzej piekarnik do 200°C (góra-dół). Formę 28 cm lub 20×30 cm wyłóż papierem do pieczenia.
8. Pierwszą część ciasta rozwałkuj lub plasterkuj i wyłóż na dno formy, sklejając szczelnie palcami.
9. Wyłóż nadzienie jabłkowe równomiernie na spód i lekko uklepaj dłonią.
10. Drugą część ciasta rozwałkuj lub pokrój w plastry, ułóż na jabłkach, zakrywając całą powierzchnię.
11. Wstaw do nagrzanego piekarnika i piecz 45 minut, aż wierzch się zrumieni.
12. Wyjmij szarlotkę, ostudź w formie, a następnie posyp obficie cukrem pudrem.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Wsyp mąkę, proszek do pieczenia, cukier i cukier wanilinowy do dużej miski i dokładnie wymieszaj łyżką lub rózgą, żeby składniki były równomiernie połączone.
- *Dlaczego:* Równomierne wymieszanie suchych składników zapewnia jednolity smak i wyrośnięcie ciasta.
- *Pro tip:* Możesz przesiać mąkę z proszkiem przez sito – wyjdzie bardziej puszyste i bez grudek.

**Krok 2.** Wyjmij masło z lodówki tuż przed użyciem, pokrój je w małe kostki (ok. 1 cm) i dodaj do miski z mąką. Siekaj nożem lub rozcieraj opuszkami palców, aż masa przypomina gruboziarniste, tłuste okruchy.
- *Dlaczego:* Zimne masło nie topi się w rękach, dzięki czemu ciasto będzie kruche i łamliwe po upieczeniu.
- *Pro tip:* Jeśli masło zaczyna się topić od ciepła dłoni, włóż miskę na 5 minut do lodówki i wróć do rozcierania.

**Krok 3.** Zrób dołek w kruszonkowej masie, wbij 2 całe jajka, dorzuć 2 żółtka i śmietanę. Zagnieć całość szybko – tylko do połączenia składników w kulę. Podziel na 2 równe części i owiń każdą folią spożywczą.
- *Dlaczego:* Zbyt długie wyrabianie ciasta kruchego aktywuje gluten, przez co ciasto staje się twarde zamiast kruche.
- *Pro tip:* Jeśli ciasto się kruszy i nie łączy, dodaj odrobinę (1 łyżkę) zimnej wody.

**Krok 4.** Połóż owinięte kawałki ciasta na płasko w lodówce na co najmniej 30 minut – mogą też leżeć przez całą noc.
- *Dlaczego:* Chłodzenie odpręża gluten i pozwala masłu ponownie się schłodzić, co ułatwia wałkowanie i daje kruchszy efekt.
- *Pro tip:* Jeśli spieszysz się, włóż ciasto do zamrażarki na 15 minut – osiągasz ten sam efekt.

**Krok 5.** Obierz jabłka obieraczką do warzyw, przekrój każde na 4 ćwiartki, wytnij twardą część z gniazdami nasiennymi i zetrzyj ćwiartki na tarce o dużych (grubych) oczkach nad miską.
- *Dlaczego:* Surowe tarte jabłka tworzą soczysty, aromatyczny farsz bez potrzeby wcześniejszego smażenia.
- *Pro tip:* Pracuj sprawnie – jabłka szybko ciemnieją; jeśli przerywasz, skrop je sokiem z cytryny.

**Krok 6.** Do startych jabłek dodaj cynamon, wyciśnięty sok z połowy cytryny i bułkę tartą. Wymieszaj łyżką i delikatnie ściśnij masę dłonią lub łyżką przez sito, żeby odcisnąć nadmiar soku.
- *Dlaczego:* Bułka tarta wchłania sok z jabłek, zapobiegając rozmakaniu spodu ciasta.
- *Pro tip:* Nie odciskaj za mocno – jabłka powinny pozostać soczyste; usuń jedynie wyraźny nadmiar cieczy.

**Krok 7.** Ustaw piekarnik na 200°C w trybie góra-dół i poczekaj aż się nagrzeje (ok. 10–15 min). Wyłóż formę papierem do pieczenia lub posmaruj masłem i oprósz mąką.
- *Dlaczego:* Dobrze nagrzany piekarnik zapewnia równomierne i szybkie pieczenie spodu, dzięki czemu nie będzie surowy.
- *Pro tip:* Jeśli masz termometr piekarnikowy, użyj go – wiele piekarników pokazuje złą temperaturę.

**Krok 8.** Wyjmij pierwszą część ciasta z lodówki. Posyp stolnicę i wałek mąką, rozwałkuj ciasto na placek nieco większy niż dno formy i przenieś je do formy, układając równomiernie na dnie i lekko podnosząc na brzegi.
- *Dlaczego:* Równy spód zapewnia jednakowe pieczenie i szczelną bazę dla nadzienia.
- *Pro tip:* Jeśli ciasto pęka podczas wałkowania, połóż je między dwa arkusze folii spożywczej – łatwiej je przenieść.

**Krok 9.** Łyżką nakładaj nadzienie jabłkowe na spód, rozkładając równomiernie po całej powierzchni. Delikatnie ugnieć dłonią, żeby masa była zwarta.
- *Dlaczego:* Równomierna warstwa nadzienia gwarantuje, że każdy kawałek szarlotki będzie tak samo soczysty.
- *Pro tip:* Zostaw około 0,5 cm wolnego brzegu przy krawędzi formy – łatwiej domknąć wierzchnią warstwą.

**Krok 10.** Wyjmij drugą część ciasta z lodówki, rozwałkuj tak samo jak spód i ułóż na jabłkach. Jeśli ciasto pęka, ułóż plastry jeden obok drugiego i pozaklejaj szwy palcem.
- *Dlaczego:* Szczelna górna warstwa zamyka wilgoć i nadaje szarlotce charakterystyczny wygląd.
- *Pro tip:* Możesz nakłuć wierzch widelcem w kilku miejscach – para wodna ucieknie i ciasto nie będzie wybrzuszać.

**Krok 11.** Wstaw formę na środkową półkę piekarnika i piecz 45 minut, aż wierzch będzie złotobrązowy. Sprawdź patyczkiem – ciasto nie powinno się przyklejać.
- *Dlaczego:* 45 minut w 200°C wystarczy, by ciasto było upieczone na wskroś, a jabłka miękkie.
- *Pro tip:* Jeśli wierzch rumieni się za szybko, przykryj go luźno folią aluminiową po 30 minutach pieczenia.

**Krok 12.** Wyjmij szarlotkę z piekarnika i zostaw w formie do całkowitego wystudzenia (min. 1 godzina). Potem posyp obficie cukrem pudrem przez sitko.
- *Dlaczego:* Gorąca szarlotka jest bardzo delikatna i może się rozpaść przy krojeniu – studzenie ją stabilizuje.
- *Pro tip:* Szarlotka smakuje najlepiej następnego dnia, gdy ciasto nasiąknie aromatem jabłek.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 310 kcal |
| Białko | 4.5 g |
| Węglowodany | 45 g |
| Cukry | 22 g |
| Tłuszcze | 13 g |
| Błonnik | 2.8 g |
| Sód | 95 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy muszę wcześniej podsmażać jabłka?**

Nie, ta szarlotka jest robiona z surowymi tartymi jabłkami. Surowe jabłka oddają wilgoć podczas pieczenia i tworzą soczysty farsz, a bułka tarta wchłania nadmiar soku.

**Jakie jabłka są najlepsze do szarlotki babuni?**

Najlepsze są renety lub antonówki – są kwaskowe, zwarte i dobrze trzymają smak po upieczeniu. Można też użyć jabłek Cortland lub Boskoop. Unikaj słodkich odmian, np. Golden, bo farsz może być mdły.

**Czy można przygotować ciasto dzień wcześniej?**

Tak, ciasto kruche w folii możesz trzymać w lodówce do 2 dni lub zamrozić na miesiąc. Nadzienie jabłkowe najlepiej przygotować tuż przed pieczeniem, by jabłka nie ściemniały.

**Dlaczego spód szarlotki jest mokry po upieczeniu?**

Przyczyną jest zbyt duża ilość soku w jabłkach. Przed wyłożeniem nadzienia delikatnie odciśnij starte jabłka lub zwiększ ilość bułki tartej do 2 łyżek.

**W jakiej formie piec szarlotkę babuni?**

Najlepsza jest duża tortownica o średnicy min. 28 cm lub prostokątna forma 20×30 cm. Ważne, żeby forma była wysoka (min. 5 cm), bo nadzienie jabłkowe jest obfite.

**Jak przechowywać szarlotkę i jak długo jest świeża?**

Szarlotkę przechowuj w szczelnie zamkniętym pojemniku w temperaturze pokojowej do 2 dni lub w lodówce do 5 dni. Możesz ją też zamrozić po upieczeniu i wystudzeniu – zachowa świeżość przez miesiąc.