---
slug: szarlotka-weganska-z-kruszonka
title: "Szarlotka wegańska z kruszonką"
servings: 12
prep_time_minutes: 0
cook_time_minutes: 0
difficulty: medium
categories: ["baked_good", "dessert"]
---

# Szarlotka wegańska z kruszonką

Wegańska szarlotka z obfitą kruszonką to idealne ciasto na jesienne dni – najlepiej smakuje z jabłkami szarej renety, które są wtedy najbardziej aromatyczne. Cynamon i odrobina kardamonu nadają jej wyjątkowy charakter, a chrupiące płatki migdałów sprawiają, że kruszonka jest nie do pobicia. Ciasto jest w pełni roślinne, bez jajek i nabiału, a mimo to wychodzi przepysznie kruche i soczyste.

## Składniki

- 400 g mąka pszenna (Najlepiej typ 550 lub 650)
- 100 g cukier (Do ciasta na kruszonkę)
- 200 g zimna margaryna roślinna (Musi być bardzo zimna, prosto z lodówki – dzięki temu ciasto będzie kruche)
- 1 łyżeczka cukier z wanilią
- 1 łyżeczka proszek do pieczenia
- 1 łyżeczka sól (Dosłownie szczypta)
- 2 łyżka napój sojowy (Można zastąpić innym roślinnym napojem, np. owsianym)
- 2500 g jabłka szara reneta (Szara reneta jest idealna ze względu na kwaśno-słodki smak; można użyć też antonówki)
- 1 łyżeczka cynamon mielony
- 1 łyżeczka kardamon mielony (Dosłownie szczypta – kardamon ma intensywny aromat)
- 1 łyżeczka mąka ziemniaczana (Zagęszcza sok z jabłek)
- 1 łyżka cukier (Do nadzienia jabłkowego)
- 50 g migdały w płatkach (Posypka na wierzch kruszonki, nadaje chrupkość)

## Przygotowanie

1. Prostokątną formę o wymiarach 33x23 cm wyłóż papierem do pieczenia.
2. Do misy robota kuchennego wsyp mąkę, cukier, cukier z wanilią, proszek do pieczenia i sól. Wymieszaj.
3. Dodaj pokrojoną w kostkę zimną margarynę roślinną oraz napój sojowy.
4. Zagnieć składniki do uzyskania grudkowatej kruszonki – nie wyrabiaj zbyt długo.
5. Przełóż 2/3 ciasta do formy i wyklej nim równomiernie spód. Ponakłuwaj widelcem.
6. Wstaw spód do piekarnika nagrzanego do 180°C i piecz 25–30 minut, aż się zrumieni.
7. Pozostałe ciasto (1/3) wstaw do lodówki. Upieczony spód odstaw do przestudzenia.
8. Jabłka umyj, obierz, usuń gniazda nasienne i pokrój na kawałki.
9. Przełóż jabłka do garnka, wymieszaj z cynamonem, kardamonem, cukrem i mąką ziemniaczaną.
10. Podgrzewaj jabłka ok. 10 minut na średnim ogniu, aż część z nich się rozpadnie.
11. Jabłka przełóż na podpieczony spód i wyrównaj szpatułką.
12. Wyjmij ciasto z lodówki i rozkrusz je równomiernie na jabłkach. Posyp płatkami migdałów.
13. Wstaw do piekarnika nagrzanego do 180°C i piecz ok. 40 minut, aż kruszonka się zrumieni.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Przygotuj prostokątną formę o wymiarach 33x23 cm i wyłóż ją papierem do pieczenia – papier powinien wystawać lekko poza brzegi formy, aby łatwiej wyjąć ciasto.
- *Dlaczego:* Papier do pieczenia zapobiega przywieraniu ciasta i ułatwia wyjmowanie gotowej szarlotki.
- *Pro tip:* Możesz lekko zwilżyć formę wodą, żeby papier lepiej przylegał do jej dna i boków.

**Krok 2.** Do misy robota kuchennego lub dużej miski wsyp mąkę, cukier, cukier z wanilią, proszek do pieczenia i szczyptę soli. Wymieszaj suche składniki, żeby proszek do pieczenia równomiernie się rozłożył.
- *Dlaczego:* Dokładne wymieszanie suchych składników gwarantuje równomierne wyrośnięcie ciasta podczas pieczenia.
- *Pro tip:* Przesiej mąkę przez sitko – dzięki temu ciasto będzie bardziej puszyste i bez grudek.

**Krok 3.** Wyjmij margarynę prosto z lodówki i pokrój ją w kostkę ok. 1 cm. Dodaj ją do misy razem z 2 łyżkami napoju sojowego.
- *Dlaczego:* Zimna margaryna sprawia, że ciasto po upieczeniu jest kruche i warstwowe, a nie zbite.
- *Pro tip:* Jeśli margaryna zaczyna się topić od ciepła rąk, wstaw całą misę na 10 minut do lodówki przed dalszym wyrabianiem.

**Krok 4.** Uruchom robot kuchenny na niskich obrotach lub wyrabiaj ręcznie szybkimi ruchami, aż powstaną grudki ciasta przypominające mokry piasek – to jest kruszonka. Nie wyrabiaj zbyt długo.
- *Dlaczego:* Zbyt długie wyrabianie rozgrzewa margarynę i sprawia, że ciasto traci kruchość.
- *Pro tip:* Używaj opuszków palców, nie całych dłoni – są chłodniejsze i mniej topią margarynę.

**Krok 5.** Oddziel mniej więcej 2/3 ciasta i przesyp je do przygotowanej formy. Palcami lub tylną stroną łyżki rozłóż ciasto równomiernie na dnie formy, tworząc spód o grubości ok. 1 cm. Nakłuj ciasto widelcem w kilkunastu miejscach.
- *Dlaczego:* Nakłuwanie widelcem pozwala parze uciekać podczas pieczenia, dzięki czemu spód nie puchnie i pozostaje płaski.
- *Pro tip:* Możesz użyć szklanki z płaskim dnem, aby równomiernie ugnieść ciasto w formie.

**Krok 6.** Wstaw formę ze spodem do piekarnika nagrzanego wcześniej do 180°C (góra-dół bez termoobiegu). Piecz przez 25–30 minut, aż spód będzie złotobrązowy.
- *Dlaczego:* Podpieczenie spodu przed dodaniem jabłek zapobiega rozmoczeniu ciasta przez sok z owoców.
- *Pro tip:* Sprawdź, czy piekarnik jest faktycznie nagrzany – wstaw ciasto dopiero po tym, jak osiągnie właściwą temperaturę.

**Krok 7.** Pozostałe 1/3 ciasta umieść w misce i wstaw do lodówki. Gdy spód wyjdziesz z piekarnika, odstaw go do przestudzenia przez ok. 15 minut.
- *Dlaczego:* Schłodzenie ciasta w lodówce sprawia, że kruszonka na wierzchu będzie chrupiąca, a nie rozmiękczona.
- *Pro tip:* Spód musi być przestudzony przed nałożeniem jabłek, żeby nadzienie nie zrobiło go mokrego od pary.

**Krok 8.** Jabłka umyj pod bieżącą wodą, obierz ze skórki, przekrój na pół i łyżką wydrąż gniazda nasienne. Pokrój jabłka w ćwiartki, a potem w mniejsze kawałki ok. 2 cm.
- *Dlaczego:* Usunięcie gniazd nasiennych i równe pokrojenie sprawia, że jabłka gotują się równomiernie i tworzą spójne nadzienie.
- *Pro tip:* Użyj ostrego noża – praca z jabłkami będzie szybsza i bezpieczniejsza.

**Krok 9.** Przełóż pokrojone jabłka do szerokiego garnka. Dodaj cynamon, szczyptę kardamonu, łyżkę cukru i łyżeczkę mąki ziemniaczanej. Wymieszaj, żeby przyprawy pokryły wszystkie kawałki.
- *Dlaczego:* Mąka ziemniaczana wchłania sok z jabłek podczas podgrzewania, dzięki czemu nadzienie jest zwarte, a nie wodniste.
- *Pro tip:* Dodaj kardamonu naprawdę mało – to bardzo intensywna przyprawa, która może zdominować smak całego ciasta.

**Krok 10.** Postaw garnek na średnim ogniu i podgrzewaj jabłka przez ok. 10 minut, mieszając od czasu do czasu. Część jabłek powinna się rozpaść i stworzyć sos, a część pozostać w kawałkach.
- *Dlaczego:* Wstępne podgotowanie jabłek sprawia, że podczas pieczenia nadzienie nie jest surowe i równomiernie się upiecze.
- *Pro tip:* Jeśli jabłka się przypalają i nie puszczają soku, dodaj kilka łyżek wody. Jeśli lubisz bardziej kwaśne nadzienie, skrop je sokiem z cytryny.

**Krok 11.** Przestudzone jabłka przełóż na podpieczony i przestudzony spód. Wyrównaj szpatułką lub łyżką, żeby nadzienie leżało równą warstwą.
- *Dlaczego:* Równa warstwa jabłek gwarantuje, że ciasto będzie się piec jednostajnie i nie będzie surowe w środku.
- *Pro tip:* Nie nakładaj jabłek, gdy są bardzo gorące – para mogłaby rozmiękczyć spód.

**Krok 12.** Wyjmij resztę ciasta z lodówki i palcami rozkrusz je na jabłkach, tworząc nieregularne grudki. Posyp całość płatkami migdałów.
- *Dlaczego:* Nieregularne grudki kruszonki tworzą chrupiącą, złocistą warstwę, która jest znakiem rozpoznawczym szarlotki z kruszonką.
- *Pro tip:* Nie rozcieraj ciasta – chodzi o to, żeby tworzyło wyraźne grudki różnej wielkości.

**Krok 13.** Wstaw formę ponownie do piekarnika nagrzanego do 180°C i piecz ok. 40 minut, aż kruszonka będzie złotobrązowa i chrupiąca. Przed krojeniem całkowicie ostudź ciasto.
- *Dlaczego:* Wystudzenie ciasta sprawia, że nadzienie stężeje i ciasto daje się kroić w równe kawałki bez rozpadania się.
- *Pro tip:* Szarlotka smakuje najlepiej następnego dnia – smaki się przegryzą, a ciasto będzie idealne w konsystencji.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 320 kcal |
| Białko | 4.5 g |
| Węglowodany | 48 g |
| Cukry | 22 g |
| Tłuszcze | 13 g |
| Błonnik | 3.2 g |
| Sód | 95 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy mogę użyć innych jabłek niż szara reneta?**

Tak, możesz użyć antonówki lub innych kwaśnych jabłek do pieczenia. Unikaj bardzo słodkich odmian, np. golden, bo nadzienie będzie mdłe i zbyt słodkie.

**Czym mogę zastąpić napój sojowy?**

Możesz użyć dowolnego roślinnego napoju – owsianego, ryżowego, migdałowego. Napój sojowy ma najneutralniejszy smak, ale inne warianty też zadziałają.

**Dlaczego spód trzeba podpiec przed dodaniem jabłek?**

Podpieczenie spodu zapobiega jego rozmoczeniu przez wilgotne nadzienie jabłkowe. Dzięki temu ciasto jest kruche, a nie gumowate.

**Czy szarlotka wegańska nadaje się do zamrożenia?**

Tak, można ją zamrozić po całkowitym ostudzeniu, pokrojoną na porcje. Przed podaniem wystarczy rozmrozić w temperaturze pokojowej lub podgrzać w piekarniku przez kilka minut.

**Jak długo szarlotka zachowuje świeżość?**

Przechowywana w szczelnym pojemniku w lodówce wytrzymuje do 4–5 dni. Najlepsza jest drugiego dnia po upieczeniu, gdy smaki się przegryzą.

**Czy można pominąć kardamon?**

Tak, kardamon jest opcjonalny, choć nadaje wypieczeniu wyjątkowy aromat. Bez niego szarlotka nadal będzie smaczna, ale mniej wyrazista.