---
slug: tajwanski-pomidorowy-rosol
title: "Tajwański pomidorowy rosół"
servings: 4
prep_time_minutes: 120
cook_time_minutes: 0
difficulty: medium
categories: ["soup"]
---

# Tajwański pomidorowy rosół

Tajwański pomidorowy rosół to wegański wywar o głębokiej, esencjonalnej smaku – aromatyczny od prażonych przypraw, słodkawy od pomidorów i lekko pikantny. Warzywa i grzyby shiitake gotują się długo, oddając cały swój aromat, a finalne doprawienie sosem sojowym, cukrem i octem daje zupę, która przewyższa domową wersję ramen czy phở.

## Składniki

- 2 szt cebula (Przekroić na pół i opalić na gazie lub suchej patelni dla głębokiego smaku.)
- 6 cm imbir świeży (Przekroić na pół i opalić razem z cebulą.)
- 300 g marchew
- 2 szt seler naciowy (Laski selera naciowego pokrojone na mniejsze kawałki.)
- 400 g korzeń selera (Obrać i pokroić na mniejsze kawałki.)
- 0.5 szt por (Użyć białej i zielonej części, pokroić w plasterki.)
- 8 ząbek czosnek (Obrać, pozostawić w całości.)
- 25 g suszone grzyby shiitake (Można zastąpić suszonymi grzybami leśnymi.)
- 3 łyżka koncentrat pomidorowy
- 1 łyżeczka ostry sos sambal oelek lub sriracha (Można zastąpić szczyptą płatków chili.)
- 125 ml mocna czarna herbata (napar) (Pół szklanki mocno zaparzonej czarnej herbaty.)
- 0.5 łyżeczka kurkuma mielona
- 2.5 l woda
- 1 łyżeczka sól
- 4 szt anyż gwiazdkowy
- 2 szt liście laurowe
- 1 szt goździk
- 0.5 szt cynamon laska
- 0.5 łyżeczka pieprz syczuański (Można zastąpić czarnym pieprzem.)
- 0.5 łyżeczka ziarna kolendry
- 0.5 łyżeczka kumin (kmin rzymski) ziarna
- 0.25 łyżeczka ziarna pieprzu czarnego
- 0.5 łyżeczka ziarna kopru włoskiego (fenkuł) *(opcjonalnie)*
- 2 łyżka olej roślinny
- 1.5 łyżeczka cukier trzcinowy (0,5 łyżeczki do smażenia warzyw + 1 łyżeczka do doprawienia wywaru.)
- 5 łyżka sos sojowy (Dodawać stopniowo, próbując zupę (ok. 4–7 łyżek).)
- 0.75 łyżeczka ocet (ryżowy lub inny) (Dodawać ostrożnie – zupa ma być tylko delikatnie przełamana kwasowością.)
- 2 łyżka masło orzechowe (Opcjonalnie – dodaje kremowości i głębi smaku.) *(opcjonalnie)*
- 2 łyżka wódka lub whiskey (Opcjonalnie – pogłębia aromat wywaru.) *(opcjonalnie)*
- 300 g chiński makaron pszenny lub makaron ryżowy (Do podania; ugotować osobno według instrukcji na opakowaniu.)
- 1 pęczek szczypior (Posiekany, do podania jako posypka.)

## Przygotowanie

1. Cebulę przekrój na pół i obierz; imbir przekrój na pół. Opal je na płomieniu gazowym lub na mocno rozgrzanej suchej patelni do zrumienienia.
2. Rozgrzej suchą patelnię i praż wszystkie przyprawy osobno, po kolei, aż zaczną pachnieć. Przesypuj je na wspólny talerz.
3. Marchew i korzeń selera obierz i pokrój na kawałki; por pokrój w plasterki; seler naciowy posiekaj; czosnek obierz, zostaw w całości.
4. W dużym garnku rozgrzej olej, wrzuć warzywa, opalione cebulę i imbir, uprażone przyprawy i 0,5 łyżeczki cukru. Smaż 8–12 minut na dużym ogniu, rzadko mieszając.
5. Gdy warzywa będą zrumienione, dodaj koncentrat pomidorowy, grzyby, herbatę, kurkumę, ostry sos, wodę i sól. Przykryj garnek.
6. Gotuj wywar na małym ogniu przez minimum 1 godzinę, najlepiej 2 godziny, pod przykryciem.
7. Przelej zupę przez sito i odrzuć warzywa (grzyby możesz zachować do podania). Czysty wywar wlej z powrotem do garnka.
8. Dopraw wywar sosem sojowym, resztą cukru trzcinowego i octem – dodawaj stopniowo, cały czas próbując. Zupa ma być esencjonalna, słona i lekko słodkawa.
9. Rozlej zupę do misek, dodaj ugotowany makaron, posiekany szczypior i ulubione dodatki, np. tofu, boczniaki lub kimchi.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Cebulę przekrój na pół i obierz ze skórki. Imbir umyj i przekrój na pół – nie musisz obierać. Połóż je płaską stroną na suchej patelni rozgrzanej do maksimum i trzymaj bez mieszania 3–4 minuty, aż mocno się zrumienią, niemal przyspalą.
- *Dlaczego:* Opalenie cebuli i imbiru nadaje wywarowi głębię i lekko dymny aromat, tak jak robi się to w tradycyjnym phở.
- *Pro tip:* Jeśli masz kuchnię gazową, możesz trzymać je bezpośrednio nad płomieniem na widelcu – efekt będzie jeszcze lepszy.

**Krok 2.** Wsyp na suchą (bez tłuszczu!) patelnię po jednym rodzaju przypraw i podgrzewaj na średnim ogniu, mieszając, przez 30–60 sekund, aż poczujesz intensywny zapach. Powtórz z każdą przyprawą oddzielnie i zbieraj na talerz.
- *Dlaczego:* Prażenie przypraw uwalnia olejki eteryczne, które w suchym żarze wydobywają się znacznie intensywniej niż podczas gotowania w płynie.
- *Pro tip:* Uważaj – przyprawy łatwo się spalają; gdy tylko zaczną intensywnie pachnieć, od razu zdejmij je z patelni.

**Krok 3.** Marchew i korzeń selera obierz za pomocą obieraczki i pokrój na grube plastry lub ćwiartki – nie muszą być równe. Pora pokrój w grube plasterki (ok. 2 cm). Seler naciowy pokrój na kawałki 4–5 cm. Czosnek obierz, zostawiając ząbki w całości.
- *Dlaczego:* Warzywa nie muszą być estetycznie pokrojone, bo zostaną odcedzone – ważne, by miały duży kontakt z olejem podczas smażenia.
- *Pro tip:* Im większe kawałki, tym wolniej oddają smak – tnie je przynajmniej na 3–4 cm, żeby wywar gotujący się 2 godziny nie był gorzki.

**Krok 4.** Wlej olej do dużego garnka i rozgrzej na dużym ogniu. Gdy pojawi się lekki dymek, wrzuć wszystkie warzywa, opalione cebulę i imbir, przyprawy oraz 0,5 łyżeczki cukru. Mieszaj tylko co 2–3 minuty i smaż łącznie 8–12 minut, aż warzywa będą wyraźnie zrumienione.
- *Dlaczego:* Zrumienienie warzyw (reakcja Maillarda) buduje bogaty, złożony smak bazowy wywaru – to serce całego dania.
- *Pro tip:* Nie bój się, gdy warzywa trochę przylegają do dna – to jest dobry znak; właśnie wtedy się rumienią, a nie duszą.

**Krok 5.** Do zrumienionego warzyw dodaj koncentrat pomidorowy, suche grzyby, zaparzaną herbatę, kurkumę, ostry sos, wodę i sól. Wymieszaj, przykryj garnek pokrywką i zmniejsz ogień.
- *Dlaczego:* Herbata dodaje garbniki i kolor, które pogłębiają smak bulionu i naśladują efekt długiego gotowania kości mięsnych.
- *Pro tip:* Zapamiętaj, aby dolać wodę do zimnej herbaty z wyprzedzeniem – wystarczy zalać 1 torebkę czarnej herbaty wrzątkiem i zostawić do zaparzenia na czas smażenia warzyw.

**Krok 6.** Ustaw mały ogień (wywar ma ledwo pyrkać, nie wrzeć) i gotuj pod przykryciem przez 1–2 godziny. Możesz odejść – nic nie wymaga pilnowania.
- *Dlaczego:* Długie, wolne gotowanie pozwala wyekstrahować z warzyw i przypraw maksimum smaku bez mętnienia bulionu.
- *Pro tip:* Po 1 godzinie spróbuj wywaru – jeśli jest już wyrazisty, możesz skończyć gotowanie; 2 godziny dają głębszy smak.

**Krok 7.** Ustaw sito lub durszlak nad drugim garnkiem lub dużą miską i ostrożnie przelej przez nie gorącą zupę. Warzywa wyrzuć lub zachowaj grzyby do podania. Czysty wywar wlej z powrotem do garnka.
- *Dlaczego:* Przecedzenie daje klarowny, estetyczny bulion i usuwa rozgotowane warzywa, które oddały już cały swój smak.
- *Pro tip:* Jeśli chcesz bardzo klarowny wywar, przelej go przez sito wyłożone gazą lub ściereczką kuchenną.

**Krok 8.** Dodawaj do wywaru sos sojowy łyżka po łyżce, próbując po każdym dodaniu. Następnie dodaj cukier (po pół łyżeczki) i ocet (po kilka kropel), za każdym razem smakując. Zatrzymaj się, gdy zupa będzie głęboka, słona i lekko słodkawa.
- *Dlaczego:* Balans między słodyczą, słonością i kwasowością to klucz do tajwańskiego smaku – każda zupa wymaga nieco innego doprawienia w zależności od intensywności wywaru.
- *Pro tip:* Jeśli zupa jest za słona, dodaj odrobinę więcej cukru lub wodę; jeśli za mdła – więcej sosu sojowego i szczyptę soli.

**Krok 9.** Ugotuj makaron osobno według instrukcji na opakowaniu, odcedź i przełóż do misek. Nalej gorący wywar, posyp posiekanym szczypiorem i ułóż ulubione dodatki: grzyby shiitake, tofu, boczniaki lub kimchi.
- *Dlaczego:* Makaron gotowany osobno nie pochłania nadmiaru wywaru ani nie robi go mętnym, a każdy może dobrać ilość makaronu według swojego apetytu.
- *Pro tip:* Makaron ryżowy moczyć w zimnej wodzie 20 minut przed gotowaniem – skróci to czas gotowania do 1–2 minut i zapobiegnie rozgotowaniu.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 210 kcal |
| Białko | 6.5 g |
| Węglowodany | 28 g |
| Cukry | 9 g |
| Tłuszcze | 8.5 g |
| Błonnik | 5.2 g |
| Sód | 980 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy mogę skrócić czas gotowania poniżej godziny?**

Minimalny czas to godzina – krótszy wywar będzie wodnisty i mało aromatyczny. Jeśli chcesz przyspieszyć, użyj szybkowaru i gotuj pod ciśnieniem przez 30 minut.

**Czym mogę zastąpić sos sojowy, żeby danie było bezglutenowe?**

Użyj sosu tamari lub sosu kokosowego (coconut aminos) – oba są bezglutenowe i dają podobną głębię smaku. Pamiętaj, że tamari bywa słodszy, więc dodawaj mniej cukru.

**Po co dodawać czarną herbatę do bulionu?**

Herbata wnosi garbniki i ciemny kolor, które naśladują efekt długogodzinnego gotowania kości mięsnych. Daje wywarowi głębię i lekko dymny posmak bez żadnego smaku herbacianego.

**Czy można przygotować zupę dzień wcześniej?**

Tak i wręcz warto – po nocy w lodówce smaki się integrują i rosół jest jeszcze lepszy. Przechowuj przecedzony wywar osobno od makaronu i podgrzej przed podaniem.

**Jakie dodatki najbardziej pasują do tego rosołu?**

Klasycznie podaje się go z makaronem pszennym lub ryżowym oraz szczypiorem. Świetnie sprawdzają się też smażone tofu, boczniaki, gotowane jajko (jeśli nie zależy Ci na wersji wegańskiej), pędy bambusa lub kimchi.

**Co zrobić, jeśli wywar po przecedzeniu jest zbyt mętny?**

Odstaw go na chwilę bez mieszania, a osad opadnie na dno. Następnie ostrożnie przelej przez sito wyłożone gazą lub papierowym ręcznikiem kuchennym.