---
slug: tarta-ze-liwkami
title: "Tarta ze śliwkami"
servings: 8
prep_time_minutes: 0
cook_time_minutes: 0
difficulty: medium
categories: ["baked_good", "dessert"]
---

# Tarta ze śliwkami

Krucha tarta ze śliwkami węgierkami z charakterystyczną kratką z ciasta, aromatyzowana cynamonem, kardamonem i skórką pomarańczową. Maślane ciasto kruche idealnie kontrastuje z kwaskowatym nadzieniem śliwkowym. To klasyczny wypiek końca lata, który zachwyca zarówno wyglądem, jak i smakiem.

## Składniki

- 300 g mąka pszenna (Najlepiej typ 500 lub 550; przesiana przed użyciem)
- 170 g masło (Zimne, pokrojone w kostkę – wyjęte z lodówki tuż przed użyciem)
- 100 g cukier puder
- 2 szt żółtka jaj (Z dużych jajek (rozmiar L))
- 1 szczypta sól
- 1 kg śliwki węgierki (Dojrzałe, wydrylowane i pokrojone w ćwiartki)
- 80 g cukier (Do nadzienia śliwkowego; można zmniejszyć, jeśli śliwki są słodkie)
- 30 g skrobia ziemniaczana (Zagęszcza nadzienie i zapobiega nadmiernemu wypływaniu soku)
- 1 łyżeczka cynamon mielony
- 1 łyżeczka kardamon mielony
- 0.5 szt skórka otarta z pomarańczy (Użyj ekologicznej pomarańczy lub dokładnie umytej w gorącej wodzie)
- 1 łyżka migdały mielone (Posypane na spód tarty – wchłaniają nadmiar soku ze śliwek)
- 1 szt jajko (Roztrzepane z 1 łyżką mleka – do posmarowania kratki przed pieczeniem)
- 1 łyżka mleko (Do mieszanki do smarowania ciasta)
- 2 łyżka cukier puder do oprószenia (Do dekoracji wystudzonej tarty) *(opcjonalnie)*

## Przygotowanie

1. Przesiej mąkę do miski, dodaj zimne masło i posiekaj nożem lub rozetrzyj palcami, aż masa przypomina kruszonkę.
2. Dodaj cukier puder, żółtka i sól, następnie szybko zagnieć ciasto lub zmiksuj w malakserze do połączenia składników.
3. Jeśli ciasto jest zbyt suche, dodaj 1 łyżkę zimnej wody i krótko zmiksuj. Uformuj kulę, spłaszcz, owiń folią i schłodź w lodówce 60 minut.
4. Wydryluj śliwki i pokrój je w ćwiartki. Tuż przed wyłożeniem do formy wymieszaj je z cukrem, skrobią, cynamonem, kardamonem i skórką pomarańczową.
5. Formę na tartę (ø 25 cm) posmaruj masłem i oprósz mąką, nadmiar mąki strzep.
6. Schłodzone ciasto podziel na dwie części: większą (ok. 2/3) i mniejszą (ok. 1/3).
7. Większą część ciasta rozwałkuj na grubość ok. 3 mm i wyłóż nim dno i boki formy, dociskając do brzegów.
8. Spód tarty posyp mielonymi migdałami, następnie wyłóż nadzienie śliwkowe i wyrównaj powierzchnię.
9. Pozostałe ciasto rozwałkuj na grubość ok. 2 mm i wytnij paski szerokości 2,5 cm; ułóż je na nadzieniu w formie kratki, łącząc z krawędzią ciasta.
10. Posmaruj kratkę i brzegi roztrzepanym jajkiem z mlekiem, używając pędzelka.
11. Piec w 180°C z termoobiegiem przez ok. 50 minut, aż kratka będzie złocistobrązowa, a nadzienie zacznie bulgotać.
12. Wyjmij tartę z piekarnika i całkowicie wystudź na kratce, a następnie oprósz cukrem pudrem przed podaniem.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Przesiej mąkę pszenną przez sitko do dużej miski – usuniesz ewentualne grudki. Dodaj zimne masło pokrojone w małe kostki i posiekaj je nożem lub szybko rozcieraj opuszkami palców, aż masa wygląda jak mokry piasek lub kruszonka.
- *Dlaczego:* Zimne masło i szybka praca zapobiegają stopieniu tłuszczu, co sprawia, że ciasto kruche pozostaje delikatne i łamliwe po upieczeniu.
- *Pro tip:* Możesz włożyć masło do zamrażarki na 10 minut tuż przed pracą, by miało idealną temperaturę.

**Krok 2.** Do kruszonki dodaj cukier puder, dwa żółtka (białka odłóż na inny wypiek) i szczyptę soli. Zbieraj składniki dłońmi ku środkowi miski lub użyj malaksera z nożem i miksuj do momentu, gdy masa połączy się w jednolite ciasto – nie wyrabiaj za długo.
- *Dlaczego:* Zbyt długie wyrabianie rozwija gluten w mące, przez co ciasto traci kruchość i może być gumowate.
- *Pro tip:* Praca w chłodnej kuchni lub na marmurowym blacie znacznie ułatwia przygotowanie kruchego ciasta.

**Krok 3.** Jeśli ciasto się kruszy i nie chce się połączyć, dodaj dosłownie jedną łyżkę zimnej wody i ponownie krótko wyrób. Uformuj kulę, lekko ją dłońmi spłaszcz do kształtu dysku, szczelnie owiń folią spożywczą i włóż do lodówki na minimum 60 minut.
- *Dlaczego:* Schłodzenie ciasta pozwala tłuszczowi zastygnąć, dzięki czemu ciasto jest łatwiejsze do wałkowania i nie kurczy się podczas pieczenia.
- *Pro tip:* Ciasto możesz przygotować dzień wcześniej i przechowywać w lodówce do 24 godzin.

**Krok 4.** Śliwki umyj, przekrój wzdłuż i wyjmij pestkę. Każdą połówkę przekrój jeszcze raz, uzyskując ćwiartki. Wymieszaj je z cukrem, skrobią, cynamonem, kardamonem i skórką pomarańczową tuż przed nałożeniem na tartę – nie wcześniej.
- *Dlaczego:* Cukier i sól wyciągają sok ze śliwek; jeśli wymieszasz je za wcześnie, nadzienie stanie się zbyt wodniste i rozmoknie spód tarty.
- *Pro tip:* Skrobię ziemniaczaną można zastąpić skrobią kukurydzianą – efekt zagęszczenia będzie bardzo podobny.

**Krok 5.** Weź formę do tarty o średnicy 25 cm (najlepiej z wyjmowanym dnem) i posmaruj jej dno i boki miękkim masłem za pomocą pędzelka lub ręcznika papierowego. Następnie wsyp łyżkę mąki, potrząsaj formą, by pokryła tłustą powierzchnię, a nadmiar mąki wysyp.
- *Dlaczego:* Tłuszcz i mąka tworzą warstwę antyadhezyjną, która zapobiega przywieraniu kruchego ciasta do formy po upieczeniu.
- *Pro tip:* Formy z nieprzywierającą powłoką wymagają jedynie cienkiej warstwy masła bez mąki.

**Krok 6.** Wyjmij schłodzone ciasto z lodówki i odetnij lub odważ ok. 1/3 masy – to będzie na kratkę. Resztę (2/3) zostaw do wyłożenia formy.
- *Dlaczego:* Podział na dwie nierówne części zapewnia odpowiednią grubość spodu i boków tarty oraz wystarczającą ilość ciasta na kratę dekoracyjną.
- *Pro tip:* Mniejszą część możesz z powrotem włożyć do lodówki, by nie nagrzała się podczas wałkowania większej.

**Krok 7.** Większą część ciasta połóż na lekko oprószonym mąką blacie. Wałkuj od środka ku brzegom, obracając ciasto co kilka ruchów, aż uzyskasz okrąg o grubości ok. 3 mm i średnicy większej od formy o ok. 5 cm. Przenieś ciasto, nawijając je na wałek, i delikatnie wyłóż na formę, dociskając do dna i boków.
- *Dlaczego:* Jednolita grubość ciasta zapewnia równomierne pieczenie i zapobiega powstawaniu surowych lub spalonych miejsc.
- *Pro tip:* Jeśli ciasto się urywa, po prostu zlepiaj pęknięcia palcami zwilżonymi zimną wodą.

**Krok 8.** Posyp dno tarty łyżką mielonych migdałów, rozkładając je równomiernie. Następnie wyłóż przygotowane nadzienie śliwkowe i wyrównaj je łyżką lub szpatułką.
- *Dlaczego:* Migdały tworzą warstwę absorpcyjną, która wchłania nadmiar soku ze śliwek i chroni spód tarty przed rozmoczeniem.
- *Pro tip:* Zamiast migdałów możesz użyć bułki tartej lub mielonych biszkoptów – efekt będzie podobny.

**Krok 9.** Mniejszą część ciasta rozwałkuj na cienki placek (ok. 2 mm) i nożem lub radełkiem wytnij równe paski szerokości ok. 2,5 cm. Układaj paski na nadzieniu: najpierw równolegle w jednym kierunku, potem prostopadle, tworząc kratkę. Końce pasków przyklejaj do brzegu ciasta, lekko dociskając.
- *Dlaczego:* Kratka nie tylko zdobi tartę, ale też umożliwia odparowanie nadmiaru wilgoci z nadzienia podczas pieczenia.
- *Pro tip:* Paski możesz chwilę schłodzić w lodówce po wycięciu – łatwiej je wtedy przenieść bez odkształcania.

**Krok 10.** W małej miseczce roztrzep jajko z łyżką mleka widelcem. Pędzelkiem kuchennym posmaruj delikatnie wszystkie paski kratki i widoczne brzegi ciasta. Staraj się nie kapać mieszanką na nadzienie.
- *Dlaczego:* Jajko z mlekiem tworzy podczas pieczenia złocistą, błyszczącą glazurę, która nadaje tarcie apetyczny wygląd.
- *Pro tip:* Możesz posmarować ciasto dwukrotnie – drugi raz w połowie pieczenia – dla bardziej intensywnego koloru.

**Krok 11.** Nagrzej piekarnik do 180°C z włączonym termoobiegiem. Włóż tartę na środkową półkę i piecz ok. 50 minut. Gotowa tarta powinna mieć równomiernie złocistobrązową kratkę, a nadzienie powinno wyraźnie bulgotać i bąbelkować.
- *Dlaczego:* Bulgotanie nadzienia sygnalizuje, że skrobia ziemniaczana osiągnęła temperaturę żelatynizacji i zagęści się po wystudzeniu.
- *Pro tip:* Jeśli brzegi ciasta zbyt szybko się rumienią, przykryj je paskami folii aluminiowej na ostatnie 15 minut pieczenia.

**Krok 12.** Wyjmij tartę z piekarnika i odstaw na kratkę do całkowitego wystudzenia – zajmie to ok. 1,5–2 godziny. Dopiero po wystudzeniu oprósz tartę cukrem pudrem przez sitko.
- *Dlaczego:* Ciepłe nadzienie jest jeszcze płynne; tarta twardnieje i nabiera właściwej konsystencji dopiero po ostygnięciu.
- *Pro tip:* Cukier puder oprószaj tuż przed podaniem, bo wilgoć z nadzienia wchłonie go podczas przechowywania.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 420 kcal |
| Białko | 6.5 g |
| Węglowodany | 58 g |
| Cukry | 28 g |
| Tłuszcze | 19 g |
| Błonnik | 3.2 g |
| Sód | 95 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy mogę użyć innych śliwek niż węgierki?**

Tak, ale śliwki węgierki są najlepsze, bo mają mało soku i intensywny smak. Inne odmiany, np. mirabelki czy renklody, mogą oddać więcej soku – warto wtedy dodać o 10 g więcej skrobi ziemniaczanej.

**Czy tarta nadaje się do mrożenia?**

Tak, upieczoną i wystudzoną tartę można zamrozić, zawiniętą szczelnie w folię, na do 2 miesięcy. Rozmrażaj w temperaturze pokojowej przez kilka godzin lub w piekarniku w 150°C przez ok. 15 minut.

**Ciasto kruszy mi się podczas wałkowania – co zrobić?**

Ciasto mogło być zbyt zimne lub zbyt suche. Zostaw je na blacie na 5–10 minut, by lekko się ociepliło, a pęknięcia zlepiaj wilgotnymi palcami. Jeśli problem się powtarza, następnym razem dodaj odrobinę więcej żółtka lub łyżkę zimnej wody.

**Jak długo mogę przechowywać tartę ze śliwkami?**

W temperaturze pokojowej tarta jest dobra przez 1–2 dni, przykryta ściereczką. W lodówce wytrzyma do 4 dni, choć spód może lekko mięknąć. Przed podaniem z lodówki warto ją lekko podgrzać w piekarniku.

**Czy mogę pominąć kardamon lub cynamon?**

Tak, przepis zadziała bez tych przypraw, ale stracisz charakterystyczny aromat. Możesz zastąpić je np. imbirem mielonym lub wanilią, by nadzienie nadal miało wyrazisty smak.

**Czy można przygotować ciasto bez malaksera?**

Oczywiście – wystarczy pracować szybko opuszkami palców, rozcierając masło z mąką. Kluczem jest nie przegrzać ciasta ciepłem dłoni, dlatego pracuj możliwie krótko.
