---
slug: tort-balwan
title: "Tort Bałwan"
servings: 12
prep_time_minutes: 0
cook_time_minutes: 0
difficulty: hard
categories: ["dessert", "baked_good"]
---

# Tort Bałwan

Tort Bałwan to efektowne świąteczne ciasto z orzechową nutą, przełożone jabłkowym kremem mascarpone z cynamonem. Całość pokryta jest kremem maślanym i białą masą cukrową, ozdobioną czarnym kapeluszem, marchewkowym nosem i niebieskim szalem z fondantu. To prawdziwy hit na zimowe uroczystości, który zachwyci zarówno dzieci, jak i dorosłych.

## Składniki

- 1200 g lukier plastyczny (fondant) (650 g na pokrycie tortu, reszta na dekoracje; przechowuj szczelnie zawinięty w folię)
- 30 g skrobia ziemniaczana (Do podsypywania blatu przy wałkowaniu fondantu; używaj oszczędnie)
- 1 szt barwnik spożywczy pomarańczowy (Do zabarwienia nosa bałwana na kolor marchewki)
- 1 łyżka ciemne kakao (Do zabarwienia fondantu na brązowo (ręce) i jako baza pod czarny barwnik)
- 1 szt barwnik spożywczy czarny (Do kapelusza, oczu i uśmiechu bałwana; użyj rękawiczek przy zagniataniu)
- 1 szt barwnik spożywczy niebieski (Do szala i opaski na kapeluszu bałwana)
- 2 szt patyczki do szaszłyków (Długie patyczki; służą jako szkielet rąk bałwana)
- 250 g masło miękkie (Do ciasta; masło powinno być w temperaturze pokojowej)
- 180 g cukier (Do ciasta jabłkowo-orzechowego)
- 1 szczypta sól
- 4 szt jajka (rozmiar M) (Do ciasta; dodawaj po jednym, miksując po każdym)
- 220 g mąka pszenna (Do ciasta jabłkowo-orzechowego)
- 70 g mąka kukurydziana (Nadaje ciastu delikatniejszą strukturę)
- 70 g mielone orzechy laskowe (Do ciasta; zapewniają orzechowy aromat)
- 2 łyżeczka proszek do pieczenia
- 3 łyżeczka cynamon mielony (2 łyżeczki do ciasta, 1 łyżeczka do nadzienia)
- 180 ml sok jabłkowy (Dodawany na przemian z suchymi składnikami do ciasta)
- 5 szt jabłka (2 szt. pokrojone w kostkę do ciasta, 3 szt. starte do nadzienia)
- 410 g cukier puder (60 g do nadzienia, 350 g do kremu maślanego)
- 1.5 łyżeczka cukier waniliowy (Do nadzienia jabłkowo-mascarpone)
- 2 szt śmietan-fix (Stabilizator do nadzienia śmietanowego)
- 250 g mascarpone schłodzone (Musi być dobrze schłodzone, by krem się ubił)
- 400 ml śmietanka kremówka 30% schłodzona (Do nadzienia; schłodzona śmietanka ubija się lepiej)
- 350 g masło (Do kremu maślanego; w temperaturze pokojowej)
- 3 szt ekstrakt waniliowy (3 krople do kremu maślanego)

## Przygotowanie

1. Odłóż 650 g fondantu do szczelnego pojemnika. Podziel pozostały fondant na dwie części: 350 g i 200 g.
2. Do większej części (350 g) dodaj czarny barwnik i zagniataj fondant w rękawiczkach, aż uzyskasz jednolity czarny kolor.
3. Oderwij kawałek czarnego fondantu, rozwałkuj i wytnij kółko (ok. 7 cm) na podstawę kapelusza. Z resztek uformuj kulki na oczy i uśmiech.
4. Z pozostałego czarnego fondantu uformuj cylinder, wygładź krawędzie i przyklej do kółka-podstawy kapelusza za pomocą odrobiny wody.
5. Z małego kawałka mniejszej części (200 g) fondantu, dodaj pomarańczowy barwnik i zagnieć. Uformuj marchewkowaty nos bałwana.
6. Do reszty 200 g fondantu dodaj ciemne kakao i zagnieć na brązowy kolor. Uformuj ręce bałwana i wsuń patyczki do szaszłyków do połowy.
7. Wszystkie dekoracje (kapelusz, oczy, usta, nos, ręce) odłóż na 24 godziny do wyschnięcia i utrwalenia kształtu.
8. Nagrzej piekarnik do 180°C góra/dół. Dna dwóch tortownic (20 cm) wyłóż papierem do pieczenia.
9. Miękkie masło, cukier i sól zmiksuj mikserem na lekką, puszystą masę. Dodawaj jajka po jednym, miksując po każdym.
10. W osobnej misce wymieszaj mąkę pszenną, mąkę kukurydzianą, mielone orzechy, proszek do pieczenia i 2 łyżeczki cynamonu.
11. Na przemian dodawaj suche składniki i sok jabłkowy do masy jajecznej, miksując na jednolite ciasto. Dodaj pokrojone jabłka i wymieszaj.
12. Ciasto podziel równo między dwie tortownice i piecz ok. 40 minut. Wystudź całkowicie, a następnie każde ciasto przekrój na pół (4 blaty).
13. Jabłka (3 szt.) obierz i zetrzyj na tarce o małych oczkach. Odciśnij nadmiar soku przez ściereczkę lub sitko.
14. Cukier puder (60 g), śmietan-fix, 1 łyżeczkę cynamonu i cukier waniliowy wymieszaj w misce do połączenia.
15. Mascarpone zmiksuj na gładki krem, dodaj schłodzoną śmietankę i miksuj. Stopniowo wsypuj suche składniki i miksuj do uzyskania sztywnego kremu.
16. Delikatnie wmieszaj starte jabłka do kremu mascarpone. Nadzienie gotowe.
17. Na paterze ułóż pierwszy blat ciasta i rozsmaruj nadzienie jabłkowe. Powtarzaj z kolejnymi blatami. Wstaw tort do lodówki na minimum 1 godzinę.
18. Masło (350 g), cukier puder (350 g) i ekstrakt waniliowy ubij mikserem na lekki, puszysty krem maślany.
19. Krem maślany rozprowadź równomiernie po całym torcie, wyrównaj packą cukierniczą i wstaw do lodówki do schłodzenia.
20. Stolnicę podsyp skrobią ziemniaczaną i rozwałkuj 650 g białego fondantu na grubość ok. 5 mm, z zapasem na boki tortu.
21. Przełóż fondant na tort i packą cukierniczą dociśnij oraz wyrównaj zaczynając od góry, a potem boków. Odetnij nadmiar przy dolnej krawędzi.
22. Pozostałości fondantu zabarwij na błękitno. Rozwałkuj i wytnij wąski pasek, którym owiń kapelusz. Przyklej wodą.
23. Z niebieskiego fondantu wytnij szal o wymiarach ok. 80×5 cm. Przyklej wokół tortu, a na końcach zrób nacięcia co 3 cm tworząc frędzle.
24. Przyklej oczy, uśmiech, nos i kapelusz do tortu za pomocą odrobiny wody. Wbij ręce bałwana w boki tortu.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Odłóż 650 g fondantu do szczelnego pojemnika lub szczelnie zawiń w folię spożywczą – będzie potrzebny do pokrycia tortu. Resztę fondantu podziel na dwie części: 350 g i 200 g.
- *Dlaczego:* Fondant bardzo szybko wysycha na powietrzu, dlatego nieużywane części należy natychmiast szczelnie przechowywać.
- *Pro tip:* Waż każdą część na wadze kuchennej, aby mieć pewność że proporcje się zgadzają.

**Krok 2.** Nałóż rękawiczki ochronne. Do 350 g fondantu dodaj kilka kropel czarnego barwnika spożywczego i zagniataj energicznie, aż cały fondant będzie jednolicie czarny – bez jasnych smug.
- *Dlaczego:* Barwnik intensywnie plami skórę i trudno go zmyć, dlatego rękawiczki są niezbędne.
- *Pro tip:* Najpierw dodaj ciemne kakao do fondantu, a dopiero potem czarny barwnik – kakao pochłania wilgoć i zapobiega klejeniu się masy po dodaniu płynnego barwnika.

**Krok 3.** Oderwij niewielki kawałek czarnego fondantu (ok. 50 g), lekko podsyp blat skrobią ziemniaczaną i wałkiem rozwałkuj go na grubość 3–4 mm. Używając okrągłej foremki lub szklanki wytnij kółko o średnicy ok. 7 cm – to będzie podstawa kapelusza. Z resztek uformuj małe kuleczki na oczy i owalny kształt na uśmiech.
- *Dlaczego:* Cienkie elementy dekoracyjne muszą być równo rozwałkowane, by po wyschnięciu nie popękały i ładnie leżały na torcie.
- *Pro tip:* Skrobię ziemniaczaną stosuj bardzo oszczędnie – zbyt duża ilość powoduje marszczenie się fondantu.

**Krok 4.** Z pozostałego czarnego fondantu uformuj dłońmi walec (cylinder) o wysokości ok. 6–7 cm. Wygładź jego boczne krawędzie dłonią lub packą. Przykryj go na środku czarnego kółka i sklej używając pędzelka zamoczonego w niewielkiej ilości wody.
- *Dlaczego:* Woda działa jak klej do fondantu – wystarczy jej odrobina, by elementy trwale się połączyły.
- *Pro tip:* Jeśli cylinder jest zbyt miękki i traci kształt, włóż go na 15 minut do lodówki, by trochę stężał.

**Krok 5.** Oderwij ok. 30 g z mniejszej części fondantu (200 g). Dodaj kilka kropel pomarańczowego barwnika i zagniataj aż do uzyskania jednolitego koloru. Uformuj kształt przypominający miniaturową marchewkę – spiczasty z jednej strony, grubszy z drugiej.
- *Dlaczego:* Marchewkowaty nos to charakterystyczny element każdego bałwana i nadaje tortu świąteczny charakter.
- *Pro tip:* Możesz użyć wykałaczki, by narysować wzdłużne linie na nosie, co nada mu bardziej realistyczny wygląd marchewki.

**Krok 6.** Do reszty 200 g fondantu dodaj 1 łyżkę ciemnego kakao i dobrze zagnieć na brązowy kolor. Uformuj dwie gałązki (ręce bałwana) – podłużne kształty z rozgałęzieniami na końcach. Płaskim końcem do góry wsuń patyczki do szaszłyków do połowy długości każdej ręki.
- *Dlaczego:* Patyczki służą jako wewnętrzny szkielet – dzięki nim ręce bałwana będą wytrzymałe i można je wbić w tort.
- *Pro tip:* Upewnij się, że patyczki są całkowicie ukryte w fondancie, by wyglądały estetycznie po dekorowaniu.

**Krok 7.** Gotowe dekoracje ułóż na kawałku papieru do pieczenia i zostaw w suchym, chłodnym miejscu na 24 godziny, by stwardniały i utrwaliły swój kształt przed użyciem.
- *Dlaczego:* Świeży fondant jest miękki i podatny na odkształcenia – odpowiednie suszenie pozwoli dekoracjom zachować kształt na torcie.
- *Pro tip:* Nie wkładaj dekoracji do lodówki podczas suszenia – wilgoć z lodówki może sprawić, że fondant się pocić i straci kształt.

**Krok 8.** Nastaw piekarnik na 180°C, tryb góra/dół (bez termoobiegu). Poczekaj aż osiągnie temperaturę – zazwyczaj trwa to 10–15 minut. Na dnie każdej tortownicy (20 cm) połóż wyciętą z papieru do pieczenia okrągłą wkładkę.
- *Dlaczego:* Papier zapobiega przywieraniu ciasta do dna i ułatwia wyjmowanie upieczonego biszkoptu.
- *Pro tip:* Odrysuj dno tortownicy na papierze i wytnij kółko – idealnie dopasowane do formy.

**Krok 9.** Do miski włóż miękkie masło (250 g), cukier (180 g) i szczyptę soli. Ubijaj mikserem przez ok. 4–5 minut, aż masa stanie się wyraźnie jaśniejsza, lekka i puszysta. Dodawaj jajka po jednym, za każdym razem miksując ok. minutę przed dodaniem kolejnego.
- *Dlaczego:* Dokładne napowietrzenie masła z cukrem to podstawa puszystego ciasta – nie pomijaj tego kroku.
- *Pro tip:* Masło musi być w temperaturze pokojowej – wyjmij je z lodówki minimum godzinę wcześniej.

**Krok 10.** W drugiej misce wsyp mąkę pszenną (220 g), mąkę kukurydzianą (70 g), mielone orzechy laskowe (70 g), proszek do pieczenia (2 łyżeczki) i cynamon (2 łyżeczki). Wymieszaj łyżką do połączenia suchych składników.
- *Dlaczego:* Wstępne wymieszanie suchych składników zapewnia równomierne rozłożenie proszku do pieczenia i cynamonu w cieście.
- *Pro tip:* Przesiej mąkę przez sitko, by pozbyć się grudek i lepiej napowietrzyć ciasto.

**Krok 11.** Na przemian dodawaj do masy jajecznej porcję suchych składników i trochę soku jabłkowego (180 ml), miksując za każdym razem do połączenia. Zacznij i zakończ na suchych składnikach. Na końcu dodaj pokrojone jabłka i delikatnie wymieszaj łyżką.
- *Dlaczego:* Naprzemienne dodawanie składników zapobiega zwarzeniu się masy i zapewnia jednolitą strukturę ciasta.
- *Pro tip:* Nie miksuj za długo po dodaniu mąki – zbyt długie mieszanie sprawia, że ciasto staje się gumowate.

**Krok 12.** Ciasto podziel równo między dwie tortownice (po ok. połowie). Piecz w nagrzanym piekarniku ok. 40 minut. Sprawdź gotowość patyczkiem – wbity w środek powinien wyjść suchy. Po wystudzeniu każde ciasto przekrój poziomo na pół ostrym nożem lub żyłką – uzyskasz 4 blaty.
- *Dlaczego:* Ciasto musi być całkowicie wystudzone przed krojeniem, inaczej będzie się kruszyć i łamać.
- *Pro tip:* Przed krojeniem oznacz środek boku ciasta wykałaczkami dookoła – ułatwi to równe przecięcie.

**Krok 13.** Jabłka (3 szt.) obierz, usuń gniazda nasienne i zetrzyj na tarce o małych oczkach. Zebrane wiórki jabłkowe przełóż na ściereczkę lub gazę i mocno wyciśnij, by usunąć jak najwięcej soku.
- *Dlaczego:* Nadmiar soku jabłkowego spowodowałby, że krem mascarpone będzie zbyt wodnisty i nie będzie trzymał kształtu.
- *Pro tip:* Odciśnięty sok możesz wypić – jest pyszny!

**Krok 14.** W małej misce wymieszaj łyżką cukier puder (60 g), oba opakowania śmietan-fix, 1 łyżeczkę cynamonu i 1,5 łyżeczki cukru waniliowego, aż składniki się połączą.
- *Dlaczego:* Wcześniejsze wymieszanie suchych składników nadzienia pozwala na ich równomierne wchłonięcie przez krem.
- *Pro tip:* Nie pomijaj śmietan-fix – bez niego krem mascarpone może opaść i nie utrzyma tortu.

**Krok 15.** Schłodzone mascarpone (250 g) przełóż do miski i zmiksuj przez chwilę na gładką masę. Dodaj schłodzoną śmietankę (400 ml) i miksuj na średnich obrotach. Gdy masa zacznie gęstnieć, stopniowo wsypuj suche składniki i miksuj do uzyskania sztywnego, gładkiego kremu.
- *Dlaczego:* Schłodzone składniki ubijają się znacznie lepiej – ciepła śmietanka nie uzyska wymaganej sztywności.
- *Pro tip:* Uważaj, by nie przebić śmietany – gdy krem jest sztywny i błyszczący, zatrzymaj mikser.

**Krok 16.** Do gotowego kremu mascarpone dodaj starte i odciśnięte jabłka. Wymieszaj delikatnie silikonową szpatułką lub łyżką, by nie zniszczyć struktury kremu.
- *Dlaczego:* Delikatne mieszanie zachowuje puszystość kremu i zapobiega jego opadaniu.
- *Pro tip:* Mieszaj ruchem okrężnym od dołu ku górze – tzw. metodą „składania"."

**Krok 17.** Na paterze lub talerzu ułóż pierwszy blat ciasta. Nałóż porcję nadzienia jabłkowego i rozsmaruj równomiernie. Powtórz z kolejnymi blatami, zakończając blatem ciasta na wierzchu. Wstaw tort do lodówki na co najmniej 1 godzinę.
- *Dlaczego:* Schłodzenie po przełożeniu sprawia, że tort stężeje i łatwiej będzie go pokryć kremem maślanym i fondantem.
- *Pro tip:* Na ostatni blat ciasta nałóż odrobinę nadzienia lub kremu maślanego, by fondant miał do czego przylegać.

**Krok 18.** Masło (350 g) w temperaturze pokojowej przełóż do miski. Dodaj cukier puder (350 g) i 3 krople ekstraktu waniliowego. Ubijaj mikserem przez 4–5 minut, aż krem będzie jasny, lekki i puszysty.
- *Dlaczego:* Krem maślany musi być lekki i napowietrzony, by wyrównać nierówności tortu i stworzyć idealną bazę pod fondant.
- *Pro tip:* Zaczynaj miksowanie na wolnych obrotach, by cukier puder nie tworzył chmury kurzu, następnie zwiększaj prędkość.

**Krok 19.** Wyjmij schłodzony tort z lodówki. Packą cukierniczą lub szerokim nożem nałóż krem maślany na wierzch i boki tortu, wyrównując go jak najstaranniej. Wstaw tort do lodówki na co najmniej 30 minut.
- *Dlaczego:* Dobrze wyrównana warstwa kremu maślanego (tzw. tynk) zapewni, że fondant będzie leżał gładko bez nierówności.
- *Pro tip:* Możesz nałożyć pierwszą cienką warstwę kremu (okruchy), schłodzić, a potem nałożyć właściwą warstwę – efekt będzie perfekcyjny.

**Krok 20.** Stolnicę lub blat delikatnie oprósz skrobią ziemniaczaną. Wyjmij 650 g białego fondantu i zacznij go wałkować wałkiem od środka na zewnątrz, obracając co chwilę o 90°. Wałkuj do grubości ok. 5 mm i średnicy wystarczającej do pokrycia wierzchu i boków tortu (ok. 40–45 cm).
- *Dlaczego:* Odpowiednia grubość i rozmiar fondantu to klucz do estetycznego pokrycia tortu bez pęknięć i fałd.
- *Pro tip:* Możesz podwinąć fondant na wałek i przenieść go na tort – zminimalizuje to ryzyko rozdarcia.

**Krok 21.** Przełóż rozwałkowany fondant na schłodzony tort. Dłońmi lub packą cukierniczą delikatnie dociśnij fondant zaczynając od środka wierzchu, a potem stopniowo na boki – wygładź marszczenia. Odetnij nadmiar fondantu ostrym nożem lub skrobką tuż przy dolnej krawędzi tortu.
- *Dlaczego:* Praca od środka do boków usuwa pęcherzyki powietrza i zapobiega marszczeniu się fondantu.
- *Pro tip:* Jeśli pojawią się pęcherzyki powietrza, nakłuj je cienką igłą i wygładź fondant.

**Krok 22.** Do odciętych resztek fondantu dodaj niebieski barwnik i zagnieć do uzyskania błękitnego koloru. Oderwij mały kawałek, rozwałkuj cienko i wytnij wąski pasek (ok. 30×1 cm). Przyklej go wokół kapelusza za pomocą pędzelka z odrobiną wody.
- *Dlaczego:* Niebieska wstążka nadaje kapeluszowi elegancki wygląd i stanowi ciekawy akcent kolorystyczny.
- *Pro tip:* Jeśli pasek jest za długi, przytnij go po przyklejeniu – nadmiar łatwo odetnąć.

**Krok 23.** Rozwałkuj resztę niebieskiego fondantu na grubość ok. 3 mm. Ostrym nożem i linijką wytnij prostokąt o wymiarach ok. 80×5 cm. Owiń go wokół dolnej części tortu i przyklej wodą. Na obu końcach co 3 cm zrób pionowe nacięcia, tworząc frędzle szala.
- *Dlaczego:* Szal z fondantu to element, który nadaje tortowi charakter bałwana i ukrywa ewentualne niedoskonałości przy podstawie tortu.
- *Pro tip:* Możesz lekko zagiąć frędzle, by wyglądały bardziej naturalnie i przestrzennie.

**Krok 24.** Pędzelkiem zamoczonym w odrobinie wody przyklej oczy, uśmiech i marchewkowy nos do tortu. Nałóż kapelusz na wierzch tortu i również przyklej wodą. Na koniec z obu stron tortu wbij ręce bałwana (patyczkami do środka tortu).
- *Dlaczego:* Woda pełni funkcję kleju do fondantu – za dużo jednak może pozostawić ślady lub rozpuścić dekoracje.
- *Pro tip:* Jeśli dekoracje nie trzymają się samodzielnie, możesz użyć odrobiny kleju spożywczego lub pasty z fondantu i wody.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 720 kcal |
| Białko | 7.5 g |
| Węglowodany | 88 g |
| Cukry | 68 g |
| Tłuszcze | 38 g |
| Błonnik | 2.1 g |
| Sód | 210 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy mogę przygotować tort Bałwan dzień wcześniej?**

Tak, a nawet jest to wskazane. Dekoracje z fondantu koniecznie przygotuj dzień wcześniej, by zdążyły stwardnieć. Cały złożony tort możesz przechowywać w lodówce do 2 dni.

**Jak uzyskać intensywnie czarny kolor fondantu?**

Najpierw wymieszaj fondant z ciemnym kakao, a następnie dodaj czarny barwnik spożywczy. Kakao pochłania wilgoć barwnika i zapobiega klejeniu się masy. Dodawaj barwnik stopniowo, aż osiągniesz pożądany odcień.

**Fondant przykleja się do blatu – co robić?**

Delikatnie oprósz blat skrobią ziemniaczaną. Pamiętaj jednak, by używać jej bardzo oszczędnie – zbyt duża ilość spowoduje marszczenie się fondantu podczas wałkowania.

**Czy mogę użyć gotowego fondantu ze sklepu?**

Tak, gotowy lukier plastyczny ze sklepu sprawdzi się doskonale. Upewnij się tylko, że jest przechowywany w szczelnie zamkniętym opakowaniu przed użyciem.

**Jak przechowywać tort po udekorowaniu?**

Udekorowany tort przechowuj w lodówce, najlepiej pod kloszem lub w szczelnym pudełku. Przed podaniem wyjmij go ok. 30 minut wcześniej, by fondant i krem maślany wróciły do temperatury pokojowej.

**Czy mogę zastąpić mąkę kukurydzianą zwykłą mąką pszenną?**

Tak, możesz zwiększyć ilość mąki pszennej o 70 g. Ciasto będzie nieco bardziej zwarte, ale smakuje równie dobrze.