---
slug: tutmanik-bulgarski-chlebek-z-feta-swiateczny
title: "Tutmanik - bulgarski chlebek z feta (swiateczny)"
servings: 8
prep_time_minutes: 0
cook_time_minutes: 0
difficulty: medium
categories: ["baked_good", "breakfast_dish", "snack"]
---

# Tutmanik - bulgarski chlebek z feta (swiateczny)

Tutmanik to tradycyjny bułgarski chlebek z nadzieniem z sera feta, wypiekany w okrągłej formie i podawany na świątecznych stołach. Miękkie, drożdżowe ciasto zwija się w rulony, kroi i układa w rozetę, tworząc efektowny bochenek. Złocista skórka polana stopionym masłem sprawia, że jest chrupiący na zewnątrz i puszysty w środku.

## Składniki

- 400 g mąka pszenna (Najlepiej typ 500 lub 550)
- 20 g drożdże świeże (Można zastąpić 7 g drożdży instant)
- 5 g cukier (1 łyżeczka; aktywuje drożdże)
- 0.5 łyżeczka sól
- 100 g masło miękkie (Do ciasta; w temperaturze pokojowej. Można zastąpić margaryną.)
- 250 ml mleko (Pełnotłuste, lekko ciepłe)
- 300 g ser feta (Pokruszony lub starty; stanowi nadzienie)
- 2 szt jaja kurze (Wbija się do nadzienia z fetą)
- 100 g masło stopione do posmarowania (Rozpuszczone; do smarowania przed pieczeniem i po wyjęciu z pieca. Można zastąpić margaryną.)

## Przygotowanie

1. Wlej mleko do misy miksera, dodaj masło, drożdże i cukier. Mieszaj przez 2,5 min w temp. 37°C.
2. Dodaj mąkę i sól, wyrabiaj ciasto przez 2 minuty na programie „Ciasto" lub hakiem do ciasta."
3. Przełóż ciasto do miski, przykryj ściereczką i odstaw do wyrośnięcia, aż podwoi objętość (ok. 45–60 min).
4. Pokrusz fetę i wymieszaj z 2 jajami w misce, tworząc nadzienie.
5. Wyrośnięte ciasto chwilę wyrabiaj, następnie podziel na 5 równych części.
6. Każdą część rozwałkuj na cienki prostokąt, posmaruj nadzieniem z fety i zwiń w rulonik.
7. Każdy rulonik pokrój na plastry o grubości ok. 3–4 cm i układaj spiralnie w okrągłej, natłuszczonej formie.
8. Odstaw ułożony chlebek do ponownego wyrośnięcia na ok. 20–30 minut, aż wyraźnie urośnie.
9. Posmaruj wierzch stopionym masłem i piecz w piekarniku nagrzanym do 200°C przez 30–40 minut, aż się zrumieni.
10. Wyjmij z piekarnika, posmaruj ponownie stopionym masłem i ostudź chwilę przed podaniem.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Wlej mleko do misy miksera, dodaj masło (pokrojone w kawałki), pokruszone drożdże i cukier. Ustaw mikser na 2,5 minuty w temperaturze 37°C (funkcja podgrzewania) lub wymieszaj ręcznie w ciepłym (nie gorącym!) mleku.
- *Dlaczego:* Ciepłe mleko i cukier aktywują drożdże, dzięki czemu ciasto wyrośnie prawidłowo.
- *Pro tip:* Mleko powinno mieć ok. 37°C – jeśli jest za gorące, drożdże zginą i ciasto nie wyrośnie.

**Krok 2.** Do płynnej masy dodaj przesianą mąkę i sól, a następnie wyrabiaj ciasto przez 2 minuty hakiem do ciasta lub programem „Ciasto" w mikserze.
- *Dlaczego:* Wyrabianie ciasta rozwija gluten, co sprawia, że chlebek będzie elastyczny i puszysty.
- *Pro tip:* Ciasto powinno odchodzić od ścianek misy i być gładkie – jeśli się klei, dosyp odrobinę mąki.

**Krok 3.** Przełóż ciasto do lekko naoliwionej miski, przykryj wilgotną ściereczką lub folią spożywczą i odstaw w ciepłe miejsce na 45–60 minut, aż podwoi objętość.
- *Dlaczego:* Czas wyrastania pozwala drożdżom wytworzyć dwutlenek węgla, który napuszyło ciasto.
- *Pro tip:* Wstaw miskę do lekko nagrzanego i wyłączonego piekarnika (ok. 30°C) – to idealne środowisko do wyrastania.

**Krok 4.** Pokrusz fetę widelcem na małe kawałki do miseczki i wbij do niej 2 jaja. Wymieszaj łyżką do połączenia, tworząc kremowe nadzienie.
- *Dlaczego:* Jaja wiążą fetę i sprawiają, że nadzienie nie wypada podczas zwijania i krojenia.
- *Pro tip:* Jeśli feta jest bardzo słona, przepłucz ją zimną wodą przed użyciem.

**Krok 5.** Wyrośnięte ciasto lekko ugnieć dłońmi na oprószonej mąką powierzchni, by usunąć pęcherzyki powietrza. Podziel na 5 równych części wagą lub na oko.
- *Dlaczego:* Krótkie wyrobienie po wyrośnięciu wyrównuje strukturę ciasta i ułatwia wałkowanie.
- *Pro tip:* Użyj wagi kuchennej dla równych porcji – każda powinna ważyć ok. 155–160 g.

**Krok 6.** Każdą z 5 porcji rozwałkuj wałkiem na prostokąt o grubości ok. 3–4 mm. Rozsmaruj łyżką porcję nadzienia na powierzchni, pozostawiając 1 cm marginesu od brzegów. Zwiń ciasno w rulonik wzdłuż dłuższego boku.
- *Dlaczego:* Ciasne zwijanie zapewnia, że nadzienie nie wypada i tworzy piękne warstwy po przekrojeniu.
- *Pro tip:* Przed zwijaniem lekko namocz krawędź ciasta wodą, aby rulonik się dobrze skleił.

**Krok 7.** Każdy rulonik kroić ostrym nożem na plastry o grubości 3–4 cm. Układaj plastry spiralnie w okrągłej formie (śr. ok. 26–28 cm) wyłożonej papierem lub natłuszczonej, zaczynając od środka.
- *Dlaczego:* Układanie plastrów spiralnie tworzy charakterystyczny wygląd bułgarskiego tutmanika.
- *Pro tip:* Zostaw małe odstępy między plastrami – podczas wyrastania i pieczenia wypełnią się same.

**Krok 8.** Przykryj ułożony chlebek ściereczką i odstaw w ciepłe miejsce na 20–30 minut do ponownego wyrośnięcia.
- *Dlaczego:* Drugie wyrastanie sprawia, że chlebek będzie lżejszy i bardziej puszysty po upieczeniu.
- *Pro tip:* Jeśli chlebek wyraźnie urósł i plastry się ze sobą połączyły, jest gotowy do pieczenia.

**Krok 9.** Nagrzej piekarnik do 200°C (góra-dół). Posmaruj wierzch chlebka stopionym masłem za pomocą pędzelka i wstaw do piekarnika na 30–40 minut, aż wierzch będzie złotobrązowy.
- *Dlaczego:* Masło nadaje skórce złoty kolor i chrupkość, a wysoka temperatura szybko ją uszczelnia.
- *Pro tip:* Jeśli chlebek zbyt szybko się rumieni, przykryj go folią aluminiową i piecz dalej.

**Krok 10.** Wyjmij tutmanik z piekarnika i natychmiast posmaruj wierzch resztą stopionego masła. Odstaw na 10 minut przed podaniem.
- *Dlaczego:* Smarowanie masłem po upieczeniu zmiękcza skórkę i nadaje chlebkowi piękny połysk.
- *Pro tip:* Tutmanik najlepiej smakuje ciepły – podawaj go prosto z formy, odrywając kolejne kawałki.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 420 kcal |
| Białko | 13.5 g |
| Węglowodany | 44 g |
| Cukry | 2.5 g |
| Tłuszcze | 21.5 g |
| Błonnik | 1.8 g |
| Sód | 620 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy mogę użyć drożdży instant zamiast świeżych?**

Tak, wystarczy użyć 7 g drożdży instant (1 saszetka). Wymieszaj je bezpośrednio z mąką, nie trzeba ich wcześniej aktywować w mleku.

**Czy tutmanik można przygotować dzień wcześniej?**

Tak. Ciasto można wyrobić wieczorem i zostawić do wyrastania w lodówce przez noc. Rano wystarczy ocieplić je przez 30 minut, uformować i upiec.

**Jak przechowywać upieczony tutmanik?**

Przechowuj szczelnie zawinięty w folię lub w zamkniętym pojemniku w temperaturze pokojowej do 2 dni. Można go odgrzać w piekarniku w 160°C przez 10 minut.

**Czy można użyć innego sera zamiast fety?**

Tak, sprawdzi się biały ser bałkański, bryndza lub nawet twaróg wymieszany z odrobiną soli. Feta daje jednak charakterystyczny, lekko słony smak.

**Dlaczego ciasto nie wyrosło?**

Najczęściej powodem jest zbyt gorące lub zbyt zimne mleko, które nie aktywuje drożdży. Mleko powinno mieć ok. 37°C – ciepłe w dotyku, ale nie parzone.

**Czy tutmanik można zamrozić?**

Tak, po całkowitym ostudzeniu zawiń go szczelnie w folię i zamroź do 2 miesięcy. Rozmrażaj w temperaturze pokojowej, a następnie podgrzej w piekarniku.