---
slug: uszka-wigilijne
title: "USZKA WIGILIJNE"
servings: 8
prep_time_minutes: 0
cook_time_minutes: 0
difficulty: medium
categories: ["appetizer", "main_course"]
---

# USZKA WIGILIJNE

Uszka wigilijne to małe pierożki z cienkiego, elastycznego ciasta pszennego, nadziewane aromatycznym farszem z suszonych grzybów i cebuli. Podawane tradycyjnie z domowym barszczem czerwonym na zakwasie, są nieodłącznym elementem polskiej Wigilii. Farsz można wzbogacić pieczarkami dla większej objętości i łagodniejszego smaku.

## Składniki

- 1000 g mąka pszenna typ 500 (Do posypywania stolnicy użyj dodatkowej mąki; można zastąpić mąką bezglutenową.)
- 1 łyżeczka sól
- 120 ml olej roślinny (Można zastąpić roztopionym masłem.)
- 400 ml gorąca woda (Zagotowana i odstawiona na 2–5 minut; ilość może się nieznacznie różnić.)
- 100 g grzyby suszone (Najlepiej podgrzybki lub prawdziwki; należy namoczyć przed użyciem.)
- 250 g pieczarki (Opcjonalnie – zwiększają ilość farszu i łagodzą smak.) *(opcjonalnie)*
- 2 szt cebula
- 3 łyżka olej do smażenia
- 0.5 łyżeczka pieprz czarny mielony

## Przygotowanie

1. Zalej suszone grzyby wrzątkiem i odstaw na noc lub minimum 1 godzinę, jeśli są z suszarki elektrycznej.
2. Obierz cebule, pokrój w drobną kostkę i podsmaż na oleju na złoty kolor.
3. Wyłów namoczone grzyby, pokrój w drobną kostkę i smaż razem z cebulą przez około 10 minut.
4. Na drugiej patelni podsmaż drobno pokrojone pieczarki, aż odparuje z nich woda, a następnie połącz z grzybami i cebulą.
5. Opcjonalnie przepuść farsz przez maszynkę do mięsa na dużych oczkach, a następnie dopraw solą i pieprzem do smaku.
6. Wymieszaj mąkę z solą i olejem, następnie stopniowo dodawaj gorącą wodę, wyrabiając gładkie i elastyczne ciasto.
7. Przykryj ciasto ściereczką i odstaw na 10–15 minut, aby odpoczęło i stało się bardziej elastyczne.
8. Posyp stolnicę mąką, cienko rozwałkuj ciasto i wycinaj krążki szklanką lub foremką.
9. Na każdy krążek nałóż małą łyżeczkę farszu, posmaruj brzegi wodą i zlep mocno palcami tworząc pierożek.
10. Połącz dwa rożki pierożka na palcu, dociskając je razem, aby uformować charakterystyczny kształt uszka.
11. Układaj gotowe uszka na ściereczce posypanej mąką i przykryj, aby nie wysychały.
12. Gotuj uszka partiami w osolonej, wrzącej wodzie przez kilka minut, aż wypłyną i będą miękkie.
13. Podawaj uszka gorące z barszczem czerwonym na zakwasie buraczanym.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Umieść suszone grzyby w misce, zalej je wrzątkiem tak, aby były całkowicie przykryte, i odstaw na noc lub minimum 1 godzinę.
- *Dlaczego:* Grzyby muszą się namoczyć, żeby zmiękły i oddały pełnię aromatu do farszu.
- *Pro tip:* Wody po moczeniu grzybów nie wylewaj – możesz dodać ją do barszczu, by wzmocnić smak.

**Krok 2.** Obierz cebule ze skórki, pokrój je w jak najdrobniejszą kostkę i smaż na rozgrzanym oleju na średnim ogniu, mieszając co jakiś czas.
- *Dlaczego:* Zeszklona i złocista cebula nadaje farszowi słodkawy, głęboki smak.
- *Pro tip:* Nie smaż cebuli na zbyt dużym ogniu – może szybko się przypalić i być gorzka.

**Krok 3.** Wyłów grzyby z wody (nie wylewaj wody!), pokrój je drobno i dodaj do cebuli na patelni; smaż razem około 10 minut.
- *Dlaczego:* Dłuższe smażenie grzybów z cebulą intensyfikuje ich smak i usuwa nadmiar wilgoci z farszu.
- *Pro tip:* Jeśli farsz jest zbyt mokry, smaż jeszcze kilka minut bez przykrycia, aż odparuje woda.

**Krok 4.** Drobno pokrój pieczarki i podsmaż je osobno na patelni, aż przestaną puszczać wodę i lekko się zarumienią, a następnie wymieszaj z grzybami i cebulą.
- *Dlaczego:* Pieczarki zawierają dużo wody, dlatego smażenie ich osobno zapobiega rozmoknieniu farszu.
- *Pro tip:* Pieczarki smaż na dużym ogniu i nie mieszaj zbyt często, żeby się rumieniły, a nie dusiły.

**Krok 5.** Jeśli chcesz bardzo drobne nadzienie, przepuść ostudzoną mieszankę przez maszynkę do mięsa na dużych oczkach. Dopraw solą i pieprzem, spróbuj i ewentualnie dodaj więcej przypraw.
- *Dlaczego:* Drobne nadzienie jest łatwiejsze do nakładania na małe krążki ciasta i równomiernie wypełnia uszka.
- *Pro tip:* Farsz powinien być wyraźnie doprawiony, bo po ugotowaniu uszek smaki nieco się wyciszą.

**Krok 6.** W dużej misce wymieszaj mąkę z solą, dodaj olej, a następnie stopniowo wlewaj gorącą wodę, mieszając widelcem lub hakiem miksera, aż powstanie jednolita masa.
- *Dlaczego:* Gorąca woda sprawia, że gluten w mące szybciej mięknie i ciasto jest bardziej elastyczne.
- *Pro tip:* Dodawaj wodę stopniowo – ciasto nie powinno być ani za suche, ani za klejące.

**Krok 7.** Przykryj ciasto czystą ściereczką kuchenną lub folią spożywczą i zostaw na blacie na 10–15 minut.
- *Dlaczego:* Odpoczynek ciasta pozwala glutenowi się rozluźnić, dzięki czemu ciasto nie będzie się kurczyć podczas wałkowania.
- *Pro tip:* Nie pomijaj tego kroku – ciasto po odpoczynku jest znacznie łatwiejsze do cienkiego wałkowania.

**Krok 8.** Posyp stolnicę mąką, odkrój kawałek ciasta i wałkuj go na bardzo cienki placek (ok. 2 mm grubości). Wycinaj krążki o średnicy ok. 5–6 cm za pomocą szklanki lub foremki.
- *Dlaczego:* Cienkie ciasto to sekret delikatnych uszek, które nie będą zbyt ciężkie.
- *Pro tip:* Resztki ciasta po wycinaniu zbieraj, zagniataj i wałkuj ponownie, żeby nie marnować ciasta.

**Krok 9.** Na środek każdego krążka nałóż małą łyżeczkę farszu (nie za dużo!), a brzegi krążka posmaruj palcem moczonym w wodzie.
- *Dlaczego:* Woda działa jak klej i sprawia, że brzegi ciasta szczelnie się ze sobą złączą podczas gotowania.
- *Pro tip:* Farszu nie może być za dużo – uszka muszą się dobrze skleić i nie mogą pękać podczas gotowania.

**Krok 10.** Złóż krążek na pół tworząc półksiężyc, dociskając brzegi mocno palcami, a następnie owiń półksiężyc wokół palca wskazującego i sklej ze sobą dwa rożki.
- *Dlaczego:* Charakterystyczny kształt uszka powstaje właśnie przez sklejenie rogów, co przypomina kształt ludzkiego ucha.
- *Pro tip:* Staraj się, żeby w środku uszka nie było powietrza – to zapobiega pękaniu podczas gotowania.

**Krok 11.** Gotowe uszka układaj na ściereczce lub desce posypanej mąką i przykryj ściereczką, żeby nie obsychały.
- *Dlaczego:* Obsuszone ciasto może pękać podczas gotowania i wypuszczać farsz do wody.
- *Pro tip:* Jeśli nie gotujesz uszek od razu, możesz je zamrozić na tacy, a następnie przełożyć do woreczka.

**Krok 12.** Zagotuj duży garnek osolonej wody. Wrzucaj uszka partiami (nie za dużo na raz) i gotuj kilka minut, aż wypłyną na powierzchnię i będą miękkie.
- *Dlaczego:* Gotowanie partiami zapobiega sklejaniu się uszek i zapewnia równomierne ugotowanie.
- *Pro tip:* Po wypłynięciu gotuj uszka jeszcze 1–2 minuty, żeby ciasto było naprawdę miękkie, nie twardawe.

**Krok 13.** Wyjmij uszka łyżką cedzakową i od razu wkładaj do talerzy z gorącym barszczem czerwonym.
- *Dlaczego:* Uszka najlepiej smakują zaraz po ugotowaniu, zanurzone w aromatycznym barszczu.
- *Pro tip:* Jeśli uszka czekają na serwowanie, skrop je delikatnie olejem, żeby się nie sklejały.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 320 kcal |
| Białko | 9.5 g |
| Węglowodany | 52 g |
| Cukry | 2.1 g |
| Tłuszcze | 8.5 g |
| Błonnik | 3.2 g |
| Sód | 310 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Jak daleko wcześniej można przygotować uszka wigilijne?**

Uszka można zamrozić surowe – po uformowaniu ułóż je na tacy i wstaw do zamrażarki, a po zamrożeniu przełóż do woreczka. Wytrzymują w zamrażarce do 3 miesięcy. Gotujesz je bez rozmrażania, bezpośrednio z zamrażarki.

**Czy mogę użyć tylko pieczarek zamiast suszonych grzybów?**

Suszone grzyby nadają farszowi charakterystyczny, intensywny smak, który jest trudny do zastąpienia. Uszka tylko z pieczarkami będą znacznie łagodniejsze w smaku i mniej tradycyjne. Możesz dodać do pieczarek łyżeczkę koncentratu grzybowego, żeby wzmocnić smak.

**Dlaczego ciasto na uszka pęka podczas zlepiania?**

Ciasto może pękać, jeśli jest zbyt suche lub zostało za długo wystawione na powietrze i obsychało. Upewnij się, że przykrywasz niewykorzystane ciasto ściereczką, a brzegi krążków przed sklejaniem smarujesz wodą.

**Jak cienko należy wałkować ciasto na uszka?**

Ciasto powinno mieć grubość około 2 mm – cienkie na tyle, żeby uszka były delikatne, ale nie tak cienkie, żeby pękały pod ciężarem farszu. Dobrze wyrobione i odpoczęte ciasto daje się łatwo wałkować.

**Ile uszek nakłada się na porcję do barszczu?**

Tradycyjnie na wigilię podaje się 5–8 uszek do jednej filiżanki barszczu, ale to kwestia gustu i apetytu. Przy obfitej wieczerzy wigilijnej zazwyczaj nakłada się mniejsze porcje, żeby spróbować wszystkich potraw.

**Jak sprawdzić, czy uszka są już ugotowane?**

Uszka są gotowe, gdy wypłyną na powierzchnię wody i ciasto będzie miękkie w dotyku. Dla pewności gotuj je jeszcze 1–2 minuty po wypłynięciu. Możesz też przekroić jedno uszko – ciasto nie powinno być surowe w środku.