---
slug: wi-tomarci-skie-precle
title: "Świętomarcińskie precle"
servings: 12
prep_time_minutes: 0
cook_time_minutes: 0
difficulty: medium
categories: ["baked_good", "snack", "breakfast_dish"]
---

# Świętomarcińskie precle

Świętomarcińskie precle to tradycyjny niemiecki wypiek na dzień Świętego Marcina – mięciutkie, elastyczne bułeczki z ciasta drożdżowego, które po upieczeniu smaruje się roztopionym masłem i obtacza w drobnym cukrze. Ciasto jest wyjątkowo przyjemne w formowaniu dzięki śmietanie lub jogurtowi, które nadają mu delikatność. To prosty i efektowny wypiek, który z pewnością zachwyci całą rodzinę.

## Składniki

- 500 g mąka pszenna (Najlepiej typ 550 lub 650)
- 10 g drożdże suche (Można zastąpić 20 g świeżych drożdży – wtedy najpierw zrobić rozczyn)
- 150 ml mleko (Letnie, około 35–38°C)
- 150 g kwaśna śmietana (Można zastąpić jogurtem naturalnym)
- 75 g cukier
- 75 g masło roztopione (do ciasta) (Dodawać ostudzone, nie gorące)
- 16 g cukier wanilinowy
- 25 g masło roztopione (do smarowania) (Do smarowania gorących precli zaraz po upieczeniu)
- 50 g drobny cukier do wypieków (Do obtoczenia upieczonych precli)

## Przygotowanie

1. Mąkę pszenną wymieszaj z suchymi drożdżami w dużej misce.
2. Dodaj mleko, śmietanę, cukier i cukier wanilinowy, a następnie zacznij wyrabiać ciasto.
3. Pod koniec wyrabiania wlej roztopione, ostudzone masło i wyrabiaj, aż ciasto będzie miękkie i elastyczne.
4. Uformuj kulę z ciasta i umieść w lekko oprószonej mąką misce, przykryj ściereczką i odstaw w ciepłe miejsce na ok. 1,5 h.
5. Wyrośnięte ciasto podziel na 12 równych części.
6. Każdą część uformuj w wałeczek o długości ok. 50 cm, a następnie zwiń go w kształt precla.
7. Ułóż precle na blachach wyłożonych papierem do pieczenia i odstaw pod przykryciem na 40 minut do ponownego wyrośnięcia.
8. Piecz precle w 180°C (bez termoobiegu) przez ok. 13 minut – powinny pozostać blade lub lekko złote.
9. Gorące precle posmaruj pędzelkiem roztopionym masłem, a następnie obtocz w drobnym cukrze.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Wsyp mąkę pszenną do dużej miski i dodaj suche drożdże, równomiernie je mieszając z mąką.
- *Dlaczego:* Wymieszanie drożdży z mąką przed dodaniem płynów zapewnia ich równomierne rozprowadzenie w cieście.
- *Pro tip:* Jeśli używasz świeżych drożdży, najpierw rozpuść je w łyżce ciepłego mleka z łyżeczką cukru i poczekaj 10 minut, aż zaczną pracować.

**Krok 2.** Dodaj do miski letnie mleko, śmietanę (lub jogurt), cukier i cukier wanilinowy, po czym zacznij mieszać i wyrabiać ciasto rękami lub hakiem miksera.
- *Dlaczego:* Letnie mleko (ok. 35–38°C) aktywuje drożdże – zbyt gorące je zabije, zbyt zimne spowolni fermentację.
- *Pro tip:* Ciasto jest gotowe, gdy nie klei się do rąk i jest gładkie jak plastelina – wyrabiaj minimum 8–10 minut.

**Krok 3.** Wlej roztopione, ostudzone masło małymi partiami pod koniec wyrabiania i wgniataj je w ciasto, aż całkowicie się wchłonie.
- *Dlaczego:* Dodanie tłuszczu na końcu zapobiega hamowaniu rozwoju glutenu, dzięki czemu ciasto będzie bardziej elastyczne.
- *Pro tip:* Masło musi być ostudzone do temperatury pokojowej – gorące zniszczyłoby drożdże.

**Krok 4.** Uformuj z ciasta kulę, umieść w lekko posypanej mąką misce, przykryj czystą ściereczką kuchenną i odstaw w ciepłe miejsce bez przeciągów na ok. 1,5 godziny.
- *Dlaczego:* Pierwsze wyrastanie pozwala drożdżom wytworzyć dwutlenek węgla, który napuszyh ciasto i nada mu puszystą strukturę.
- *Pro tip:* Idealne miejsce do wyrastania to lekko nagrzany i wyłączony piekarnik z miseczką gorącej wody na dnie.

**Krok 5.** Wyrośnięte ciasto połóż na czystym blacie i podziel za pomocą wagi lub nożem na 12 równych części.
- *Dlaczego:* Równe porcje zapewniają jednolity czas pieczenia – mniejsze precle upieką się szybciej i mogą się przypalić.
- *Pro tip:* Zważ całe ciasto, podziel przez 12 i odważaj każdy kawałek – to najpewniejsza metoda.

**Krok 6.** Każdą część ciasta roluj dłońmi na blacie, zaczynając od środka, rozciągając ją na wałeczek o długości ok. 50 cm, po czym ułóż w kształt litery U, skrzyżuj końce dwukrotnie i przyłóż je do dolnego łuku precla.
- *Dlaczego:* Odpowiednia długość wałeczka zapewnia, że precel będzie miał proporcjonalne ramiona i ładny, klasyczny kształt.
- *Pro tip:* Nie podsypuj blatu mąką – ciasto jest wystarczająco elastyczne i lekkie tarcie o blat pomoże je wydłużyć.

**Krok 7.** Uformowane precle układaj na blaszkach wyłożonych papierem do pieczenia w odstępach 3–4 cm, przykryj ściereczką i zostaw do wyrośnięcia na min. 40 minut.
- *Dlaczego:* Drugie wyrastanie sprawia, że precle będą lżejsze i bardziej puszyste po upieczeniu.
- *Pro tip:* Precle są gotowe do pieczenia, gdy wyraźnie się powiększyły i po lekkim naciśnięciu palcem powoli wracają do kształtu.

**Krok 8.** Rozgrzej piekarnik do 180°C (grzanie góra–dół, bez termoobiegu) i piecz precle przez ok. 13 minut – powinny wyglądać blade lub być lekko złote na spodzie.
- *Dlaczego:* Precle świętomarcińskie tradycyjnie pozostają jasne, bez wyraźnego rumieńca – to odróżnia je od zwykłych bułek.
- *Pro tip:* Każdy piekarnik działa inaczej – sprawdź precle po 11 minutach, by nie przyrumienić ich za bardzo.

**Krok 9.** Zaraz po wyjęciu z piekarnika posmaruj gorące precle pędzelkiem kuchennym maczanym w roztopionym maśle, a następnie obtocz je w drobnym cukrze.
- *Dlaczego:* Gorące pieczywo wchłania masło szybciej, co sprawia, że cukier dobrze przylega i precle są aromatyczne.
- *Pro tip:* Obtaczaj precle od razu po posmarowaniu masłem, zanim masło zastygnie – cukier wtedy równomiernie pokryje całą powierzchnię.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 268 kcal |
| Białko | 5.5 g |
| Węglowodany | 41 g |
| Cukry | 13.5 g |
| Tłuszcze | 9.2 g |
| Błonnik | 1.2 g |
| Sód | 48 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy mogę użyć świeżych drożdży zamiast suchych?**

Tak, użyj 20 g świeżych drożdży. Przed dodaniem do ciasta rozpuść je w odrobinie ciepłego mleka z łyżeczką cukru i odczekaj ok. 10 minut, aż zaczną pracować.

**Jak długo można przechowywać świętomarcińskie precle?**

Najlepiej smakują w dniu wypieku. Przechowywane w szczelnym pojemniku zachowują miękkość przez ok. 1–2 dni. Można je również zamrozić bez cukru i masła, a po rozmrożeniu obsypać świeżo.

**Czy można posypać precle cukrem perłowym zamiast obtaczać w drobnym cukrze?**

Tak, to równie popularna metoda. Posyp nieuformowane precle cukrem perłowym przed ostatnim wyrastaniem i pieczeniem – cukier pozostaje wtedy chrupiący.

**Jak uformować kształt precla, jeśli nigdy tego nie robiłem?**

Zrób pętlę z wałeczka, skrzyżuj jego końce dwukrotnie i przyciśnij je do dolnej części okręgu. W internecie znajdziesz wiele obrazkowych i wideo instrukcji, które ułatwią naukę.

**Czy mogę wyrobić ciasto w maszynie do chleba?**

Tak. Umieść składniki w kolejności: płynne, sypkie, drożdże na końcu. Wybierz program 'dough' (wyrabianie i wyrastanie). Po zakończeniu (ok. 1,5 h) wyjmij ciasto i formuj precle według przepisu.

**Dlaczego precle powinny pozostać blade po upieczeniu?**

To tradycja – świętomarcińskie precle mają być miękkie i delikatne, a nie chrupiące. Zbyt długie pieczenie sprawi, że staną się suche i twarde.