---
slug: wigilijny-pasztet-z-grochu-i-grzybow-z-czabrem-i-owocami-jalowca
title: "Wigilijny pasztet z grochu i grzybów z cząbrem i owocami jałowca"
servings: 8
prep_time_minutes: 50
cook_time_minutes: 0
difficulty: medium
categories: ["main_course", "appetizer"]
---

# Wigilijny pasztet z grochu i grzybów z cząbrem i owocami jałowca

Wigilijny pasztet z łuskanego grochu i suszonych borowików to aromatyczna, bezmięsna propozycja na świąteczny stół. Cząber i owoce jałowca nadają mu wyrazisty, leśny charakter, a dodatek marchwi i pietruszki sprawia, że masa jest bogata w warzywa. Doskonale smakuje z chrzanem, marynowanymi grzybami lub żurawiną.

## Składniki

- 400 g łuskany groch połówki (Odpowiednik ok. 2 szklanek; przed gotowaniem nie wymaga moczenia)
- 50 g bułka tarta (Około ⅓ szklanki; wiąże masę pasztetową)
- 1 szt cebula (Mała cebula, pokrojona w kostkę)
- 1 szt korzeń pietruszki (Mały, zetrzeć na tarce)
- 1 szt marchewka (Mała, zetrzeć na tarce)
- 10 szt suszone kapelusze borowików (Namoczone w szklance ciepłej wody; wywar zachować do duszenia)
- 4 szt liście laurowe (Część do gotowania grochu, część do dekoracji)
- 3 szt ziele angielskie
- 15 szt owoce jałowca (10 ziaren do gotowania, kilka do dekoracji wierzchu)
- 1 ząbek czosnek
- 1 łyżeczka pieprz ziołowy
- 2 łyżeczka cząber (Suszone ziele; nadaje pasztetowi charakterystyczny, lekko ostry aromat)
- 1 łyżeczka majeranek
- 4 łyżka olej roślinny (Do smażenia i smarowania keksówki)
- 1 łyżeczka sól (Do smaku)

## Przygotowanie

1. Suszone grzyby zalej szklanką ciepłej wody i odstaw do namoczenia na minimum 20 minut.
2. W dużym garnku zagotuj wodę, dodaj sól, ziele angielskie, 10 owoców jałowca, liście laurowe i łyżkę oleju.
3. Wsyp groch i gotuj przez 30–40 minut na średnim ogniu, aż całkowicie się rozpadnie i będzie miękki.
4. Cebulę pokrój w drobną kostkę i podsmaż na kilku łyżkach oleju na złoto na patelni.
5. Marchewkę i pietruszkę zetrzyj na tarce o dużych oczkach i dodaj do cebuli na patelni.
6. Smaż warzywa na małym ogniu przez kilka minut, aż zmiękną.
7. Grzyby wyjmij z wywaru, drobno pokrój i dodaj do warzyw razem z całym wywarem grzybowym.
8. Przykryj patelnię i duś wszystko na małym ogniu przez 18–20 minut, aż płyn częściowo odparuje.
9. Piekarnik rozgrzej do 180°C (grzanie góra-dół).
10. Miękki groch odcedź przez sito, wyjmij liście laurowe i przełóż do dużej miski.
11. Dodaj do grochu uduszone warzywa z grzybami i bułkę tartą, następnie dokładnie wymieszaj.
12. Dopraw masę pieprzem ziołowym, solą, przeciśniętym czosnkiem, cząbrem i majerankiem.
13. Opcjonalnie zblenduj lub zmiel część masy, jeśli wolisz gładszy pasztet – możesz też zostawić ją rustykalną.
14. Keksówkę posmaruj olejem i wysyp bułką tartą, następnie przełóż do niej masę pasztetową.
15. Wyrównaj wierzch, udekoruj owocami jałowca i liśćmi laurowymi, delikatnie posmaruj olejem.
16. Piecz pasztet przez 35–40 minut, aż wierzch będzie złocisty, a brzegi lekko odejdą od formy.
17. Po upieczeniu ostudź pasztet w formie, a następnie przechowuj w lodówce – najlepiej smakuje następnego dnia.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Suszone grzyby umieść w miseczce i zalej szklanką ciepłej (nie wrzącej) wody. Zostaw je na co najmniej 20 minut – wchłoną wodę i zmiękną.
- *Dlaczego:* Namaczanie nawadnia grzyby i wyciąga z nich aromat do wywaru, który potem wzbogaci smak całego pasztetu.
- *Pro tip:* Im dłużej moczysz grzyby (nawet przez noc), tym intensywniejszy będzie wywar grzybowy.

**Krok 2.** Do dużego garnka wlej ok. 1,5 litra wody i zagotuj ją na dużym ogniu. Gdy będzie wrzeć, dodaj łyżeczkę soli, ziele angielskie, 10 owoców jałowca i liście laurowe, a na koniec łyżkę oleju.
- *Dlaczego:* Przyprawy dodane do wody aromatyzują groch już od początku gotowania, nadając mu głębszy smak.
- *Pro tip:* Łyżka oleju w wodzie pomaga ograniczyć pienięcie się grochu podczas gotowania.

**Krok 3.** Wsyp groch do wrzątku i gotuj bez przykrycia przez 30–40 minut na średnim ogniu. Od czasu do czasu mieszaj. Groch jest gotowy, gdy łatwo go rozgnieść łyżką lub widelcem.
- *Dlaczego:* Dobrze rozgotowany groch jest kluczem do zwartej, kleistej masy pasztetowej – nie potrzebuje wówczas dodatkowego blendowania.
- *Pro tip:* Jeśli woda wyparuje przed miękkością grochu, dolej wrzątku – unikniesz przypalenia.

**Krok 4.** Na patelni rozgrzej 3–4 łyżki oleju na średnim ogniu. Drobno pokrojoną cebulę wsyp na patelnię i smaż, mieszając, przez ok. 5 minut, aż stanie się szklista i lekko złota.
- *Dlaczego:* Podsmażona cebula traci ostrość i nabiera słodkawego aromatu, który stanowi bazę smakową pasztetu.
- *Pro tip:* Nie smaż cebuli na zbyt dużym ogniu – ma zmiękczyć się i zezłocić, a nie przypalić.

**Krok 5.** Marchewkę i pietruszkę umyj, obierz i zetrzyj na tarce o grubych oczkach. Dodaj do cebuli na patelni.
- *Dlaczego:* Starte warzywa szybciej miękną i łatwiej łączą się z masą pasztetową niż pokrojone w kawałki.
- *Pro tip:* Możesz zetrzeć warzywa wcześniej i przechowywać przykryte, żeby zaoszczędzić czas.

**Krok 6.** Zmniejsz ogień do małego i smaż warzywa przez 3–5 minut, mieszając, aż marchewka i pietruszka zmiękną.
- *Dlaczego:* Mały ogień zapobiega przypaleniu i pozwala warzywom powoli oddać swój aromat.
- *Pro tip:* Jeśli warzywa zaczynają przywierać, dodaj łyżkę wody.

**Krok 7.** Grzyby wyjmij z wywaru (wywar zachowaj!), odciśnij nadmiar wody i pokrój je drobno nożem. Dodaj pokrojone grzyby razem z całym wywarem do warzyw na patelni.
- *Dlaczego:* Wywar grzybowy to koncentrat smaku – dodanie go całego do pasztetu znacząco wzbogaca aromat potrawy.
- *Pro tip:* Jeśli na dnie miseczki z wywarem osiadł piasek, ostrożnie przefiltruj wywar przez sito lub gazę.

**Krok 8.** Przykryj patelnię pokrywką i duś warzywa z grzybami na małym ogniu przez 18–20 minut, mieszając co kilka minut.
- *Dlaczego:* Duszenie pod przykryciem pozwala smakom połączyć się i zagęścić, a wywar zostaje wchłonięty przez warzywa.
- *Pro tip:* Pod koniec zdejmij pokrywkę, jeśli zostało dużo płynu – podsmaż jeszcze 2–3 minuty bez przykrycia.

**Krok 9.** Ustaw piekarnik na 180°C z grzaniem góra-dół i poczekaj aż się nagrzeje – zajmuje to ok. 10–15 minut.
- *Dlaczego:* Wkładanie pasztetu do zimnego piekarnika powoduje nierównomierne pieczenie.
- *Pro tip:* Wiele piekarników sygnalizuje osiągnięcie temperatury sygnałem dźwiękowym lub lampką – sprawdź swój model.

**Krok 10.** Ugotowany groch odcedź przez sito nad zlewem. Wyjmij liście laurowe i przełóż groch do dużej miski.
- *Dlaczego:* Usunięcie liści i ziela zapobiega nieprzyjemnemu ugryzeniu podczas jedzenia pasztetu.
- *Pro tip:* Możesz zachować trochę wody z gotowania grochu na wypadek, gdyby masa była za sucha.

**Krok 11.** Do miski z gorącym grochem dodaj całą zawartość patelni z warzywami i grzybami, a następnie wsyp bułkę tartą. Wymieszaj całość dokładnie dużą łyżką lub silikonową szpatułką.
- *Dlaczego:* Bułka tarta wchłania nadmiar wilgoci i spaja masę, dzięki czemu pasztet nie rozpada się po pokrojeniu.
- *Pro tip:* Mieszaj energicznie – chcesz, żeby groch częściowo się rozgniatał i łączył z resztą składników.

**Krok 12.** Dopraw masę: dodaj łyżeczkę pieprzu ziołowego, sól do smaku, przeciśnięty przez praskę ząbek czosnku, 2 łyżeczki cząbru i łyżeczkę majeranku. Spróbuj i w razie potrzeby dodaj więcej przypraw.
- *Dlaczego:* Doprawianie na gorąco pozwala smakowi lepiej się przebić, a samo doprawienie do smaku gwarantuje idealny rezultat.
- *Pro tip:* Pamiętaj, że pasztet po upieczeniu smakuje nieco łagodniej niż surowa masa – możesz być odważniejszy z przyprawami.

**Krok 13.** Opcjonalnie: jeśli chcesz gładszy pasztet, zblenduj połowę lub całość masy blenderem ręcznym lub zmiel w maszynce. Jeśli lubisz wyczuć kawałki warzyw, pomiń ten krok.
- *Dlaczego:* Blendowanie nadaje pasztetowi kremową, jednolitą konsystencję – to kwestia osobistych preferencji.
- *Pro tip:* Zblenduj tylko połowę masy i wymieszaj z resztą – uzyskasz ciekawą, rustykalną teksturę.

**Krok 14.** Keksówkę (formę do pieczenia ciasta) posmaruj olejem za pomocą pędzelka lub papierowego ręcznika, a następnie wysyp ją bułką tartą i odwróć, żeby usunąć nadmiar.
- *Dlaczego:* Natłuszczenie i wyłożenie bułką tartą zapobiega przywieraniu pasztetu i ułatwia wyjęcie go po upieczeniu.
- *Pro tip:* Możesz też wyłożyć formę papierem do pieczenia – to pewniejszy sposób na niesklejanie się pasztetu.

**Krok 15.** Przełóż masę pasztetową do keksówki i wyrównaj wierzch mokrą łyżką lub szpatułką. Na wierzchu ułóż kilka owoców jałowca i liście laurowe do dekoracji, a następnie delikatnie posmaruj wierzch olejem za pomocą pędzelka.
- *Dlaczego:* Smarowanie wierzchu olejem sprawia, że skórka pasztetu będzie złocista i lśniąca po upieczeniu.
- *Pro tip:* Nie przyciskaj owoców jałowca za mocno – tylko połóż je lekko na masie, żeby były widoczne po upieczeniu.

**Krok 16.** Wstaw keksówkę do nagrzanego piekarnika i piecz przez 35–40 minut. Pasztet jest gotowy, gdy wierzch jest złocisto-brązowy, a brzegi odchodzą od ścianek formy.
- *Dlaczego:* Pieczenie przez odpowiednio długi czas pozwala masie stwardnieć i uformować się w zwartą, łatwo krojącą się strukturę.
- *Pro tip:* Jeśli wierzch zbyt szybko się rumieni, przykryj formę folią aluminiową na ostatnie 10 minut pieczenia.

**Krok 17.** Po upieczeniu wyjmij pasztet z piekarnika i zostaw w formie do całkowitego wystudzenia. Następnie wstaw do lodówki na minimum 2 godziny, a najlepiej na całą noc.
- *Dlaczego:* Schłodzony pasztet lepiej trzyma kształt i znacznie łatwiej się kroi – jest też smaczniejszy po przegryzeniu smaków.
- *Pro tip:* Pasztet przechowuj szczelnie owinięty folią w lodówce – smakuje najlepiej przez 4–5 dni.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 210 kcal |
| Białko | 11.5 g |
| Węglowodany | 32 g |
| Cukry | 3.5 g |
| Tłuszcze | 4.5 g |
| Błonnik | 8 g |
| Sód | 320 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy muszę moczyć groch przed gotowaniem?**

Łuskany groch połówkowy nie wymaga moczenia – gotuje się stosunkowo szybko i rozpadnie w ciągu 30–40 minut. Jeśli użyjesz całego grochu, warto go namoczyć przez noc, co skróci czas gotowania.

**Czym mogę zastąpić cząber, jeśli go nie mam?**

Cząber możesz zastąpić tymiankiem – ma podobny, lekko ostry charakter. Możesz też użyć mieszanki tymianku i oregano w proporcji 1:1.

**Czy pasztet można zamrozić?**

Tak, pasztet z grochu i grzybów dobrze znosi mrożenie. Pokrój go na porcje, owiń folią spożywczą i zamroź na do 2 miesięcy. Rozmrażaj powoli w lodówce.

**Jak sprawdzić, czy pasztet jest upieczony?**

Gotowy pasztet ma złocisto-brązowy wierzch, a jego brzegi lekko odchodzą od formy. Wbite w środek wykałaczka powinna wychodzić sucha.

**Z czym najlepiej podawać ten pasztet?**

Tradycyjnie podaje się go z chrzanem, marynowanymi grzybami lub żurawiną. Dobrze smakuje też z piklami, musztardą starą lub chlebem razowym.

**Czy mogę przygotować pasztet dzień wcześniej?**

Zdecydowanie tak – wręcz warto go zrobić dzień przed podaniem. Po nocy w lodówce smaki się przegryzą i pasztet będzie miał lepszą konsystencję i intensywniejszy aromat.