---
slug: zakwas-buraczany
title: "Zakwas buraczany"
servings: 6
prep_time_minutes: 0
cook_time_minutes: 0
difficulty: easy
categories: ["drink", "sauce", "preserve"]
---

# Zakwas buraczany

Domowy zakwas buraczany to prosty, zdrowy napój bogaty w probiotyki. Idealny do picia lub jako podstawa barszczu.

## Składniki

- 1000 g buraki surowe
- 10 ząbek ząbki czosnku
- 30 ml przyprawa do kiszenia ogórków
- 1 cm chrzan (kawałek) (alternatywa dla przyprawy do ogórków) *(opcjonalnie)*
- 5 ml koper suszony (łyżka suszonego kopru jako alternatywa) *(opcjonalnie)*
- 3 szt ziarno ziela angielskiego *(opcjonalnie)*
- 1 liść liść laurowy *(opcjonalnie)*
- 2.5 ml pieprz (pół łyżeczki pieprzu) *(opcjonalnie)*
- 1000 ml woda przegotowana
- 15 ml sól kamienista (1–2 łyżki soli na litr wody)
- 1 plasterek chleb żytni na zakwasie (piętka chleba żytniego)
- 100 g marchew (dodatkowe warzywo do kiszenia) *(opcjonalnie)*
- 50 g seler naciowy (dodatkowe warzywo do kiszenia) *(opcjonalnie)*
- 50 g pietruszka (dodatkowe warzywo do kiszenia) *(opcjonalnie)*

## Przygotowanie

1. Buraki surowe pokrój w cienkie plastry.
2. Wyłóż warstwy buraków czosnkiem i posyp przyprawą do kiszenia ogórków.
3. Zalej ciepłą, przegotowaną wodą z rozpuszczoną solą.
4. Na wierzch połóż plaster chleba żytniego na zakwasie.
5. Słoik odstaw w ciepłe miejsce na 5–7 dni.
6. Po fermentacji przecedź zakwas przez gęste sito.
7. Przelej zakwas do szczelnie zamykanej butelki.
8. Przechowuj butelkę w ciemnym i chłodnym miejscu.
9. Do mieszanki możesz dodać marchew, seler i pietruszkę w plasterkach.
10. Kiszone warzywa są smaczne jako dodatek do posiłków.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Umyj dokładnie buraki i pokrój je w cienkie, równomierne plastry, aby fermentacja przebiegła jednolicie.
- *Dlaczego:* Cienkie plastry ułatwiają szybsze i równomierne zakwaszenie.
- *Pro tip:* Użyj ostrego noża i deski do krojenia, by nie zmiażdżyć warzyw.

**Krok 2.** Ułóż warstwy buraków, przekładając je ząbkami czosnku i posypując gotową przyprawą do ogórków lub jej domową wersją.
- *Dlaczego:* Czosnek i przyprawy dodają smaku i wspomagają proces fermentacji.
- *Pro tip:* Jeśli nie masz gotowej mieszanki, użyj chrzanu, kopru, laurowego i pieprzu.

**Krok 3.** W czajniku zagotuj wodę, ostudź do ciepłego stanu i rozpuść w niej 1–2 łyżki soli kamiennej, następnie zalej warzywa.
- *Dlaczego:* Sól wspomaga rozwój dobrej bakterii i zapobiega pleśni.
- *Pro tip:* Nie używaj wody z kranu — może zawierać chlor, który zabija bakterie fermentacyjne.

**Krok 4.** Umieść plaster chleba żytniego na powierzchni roztworu — pomoże on w procesie fermentacji.
- *Dlaczego:* Chleb na zakwasie dostarcza naturalnych drożdży potrzebnych do fermentacji.
- *Pro tip:* Upewnij się, że chleb jest zanurzony częściowo, ale nie zakrywa całkowicie powierzchni.

**Krok 5.** Zamknij słoik luźno lub przykryj gazą, aby gaz mógł uciekać, i odstaw do ciepłego miejsca (około 20–25°C).
- *Dlaczego:* Ciepło przyspiesza fermentację, a luźne zamknięcie zapobiega wybuchowi słoika.
- *Pro tip:* Unikaj miejsc z silnymi zapachami — zakwas może je wchłaniać.

**Krok 6.** Po 5–7 dniach przecedź płyn przez gęste sito lub płótno, odsączając warzywa.
- *Dlaczego:* Przecedzenie usuwa osad i nieprzyjemne konsystencje.
- *Pro tip:* Zachowaj warzywa — nadają się do jedzenia jako kiszonki.

**Krok 7.** Przelej klarowny zakwas do czystej, szczelnie zamykanej butelki szklanej.
- *Dlaczego:* Szczelne zamknięcie zapobiega dalszej fermentacji i przedłuża trwałość.
- *Pro tip:* Nie napełniaj butelki do pełna — zostaw 2–3 cm luzu na ciśnienie.

**Krok 8.** Butelkę z zakwasem przechowuj w piwnicy, lodówce lub innym chłodnym, ciemnym miejscu.
- *Dlaczego:* Zimno spowalnia fermentację i utrzymuje świeżość napoju.
- *Pro tip:* Zakwas może być trzymany nawet kilka tygodni, ale najlepiej smakuje świeży.

**Krok 9.** Do początkowej mieszanki możesz dodać plasterki marchwi, selera i pietruszki dla bogatszego smaku.
- *Dlaczego:* Dodatkowe warzywa wzbogacają mikroflorę i smak zakwasu.
- *Pro tip:* Umyj dokładnie warzywa i nie myj ich pod silnym strumieniem, by nie usunąć naturalnych drożdży.

**Krok 10.** Kiszone warzywa, które zostały po przecedzeniu, możesz jeść jako dodatek do kanapek lub sałatek.
- *Dlaczego:* Są one pełne probiotyków i smaczne po kilku dniach kiszenia.
- *Pro tip:* Przechowuj je w osobnym słoiku z zalewą, by dalej dojrzewały.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 25 kcal |
| Białko | 1.2 g |
| Węglowodany | 5.8 g |
| Cukry | 3.2 g |
| Tłuszcze | 0.1 g |
| Błonnik | 1.5 g |
| Sód | 480 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy zakwas buraczany można pić codziennie?**

Tak, zakwas można pić codziennie w małych ilościach (pół szklanki dziennie). Działa korzystnie na florę jelitową.

**Jakie są objawy, że zakwas się zepsuł?**

Jeśli pojawi się pleśń, silny kwaśny smród lub pianka, zakwas należy wyrzucić. Zdrowy zakwas ma lekko musujący, kwaśny zapach.

**Czy można użyć chleba białego zamiast żytniego?**

Nie zaleca się — chleb żytni na zakwasie zawiera naturalne drożdże. Biały chleb może nie wspomóc fermentacji.

**Jak długo trwa fermentacja?**

Standardowo 5–7 dni w temperaturze pokojowej. W chłodniejszym miejscu może trwać dłużej.

**Czy zakwas trzeba pasteryzować?**

Nie — pasteryzacja zabije dobre bakterie. Zakwas powinien być spożywany surowy, by zachować jego właściwości probiotyczne.

**Czy można dodać cukier?**

Nie jest to konieczne. Cukier może zakłócić naturalny proces fermentacji i spowodować nadmierne wydzielanie gazu.