---
slug: zapiekanka-ziemniaczana-z-szynka
title: "Zapiekanka ziemniaczana z szynką"
servings: 6
prep_time_minutes: 55
cook_time_minutes: 0
difficulty: medium
categories: ["main_course"]
---

# Zapiekanka ziemniaczana z szynką

Zapiekanka ziemniaczana z szynką to sycące, domowe danie główne, które łączy miękkie plastry ziemniaka z aromatyczną cebulą, szynką i dwoma rodzajami sera. Całość zapiekana jest w kremowym sosie śmietankowym z jajkiem, dzięki czemu po upieczeniu tworzy się pięknie zarumieniona, złocista skórka.

## Składniki

- 1350 g ziemniaki (Najlepiej użyć ziemniaków mączystych lub średnio-mączystych, np. odmiana Irga lub Bryza.)
- 250 g szynka lub kiełbaska (Można użyć szynki gotowanej lub wędzonej, ewentualnie kiełbasy śląskiej pokrojonej w plasterki.)
- 2 szt cebula (Duże cebule; pokrojone w pół-piórka i podsmażone przed zapiekaniem.)
- 2 ząbek czosnek (Świeży, drobno posiekany lub przeciśnięty przez praskę.)
- 200 g śmietanka 30% (Śmietanka kremówka; nadaje sosowi gęstość i kremowość.)
- 1 szt jajko (Łączone ze śmietanką, tworzy sos wiążący zapiekankę.)
- 5 plasterek ser żółty w plastrach (Np. gouda lub edamski; układany na wierzchu przed pieczeniem.)
- 75 g ser pleśniowy (Np. roquefort lub brie; pokruszony i rozkładany między warstwy zapiekanki.)
- 2.5 łyżka olej rzepakowy (Do podsmażenia cebuli i czosnku.)
- 2 łyżka przyprawa do ziemniaków (Można zastąpić mieszanką soli, pieprzu, tymianku, oregano, suszonego chili i suszonej cebuli.)
- 1000 ml woda (Do wstępnego ugotowania ziemniaków.)

## Przygotowanie

1. Obierz ziemniaki i pokrój je w cienkie plastry (ok. 3–4 mm), a następnie gotuj w osolonej wodzie przez ok. 8–10 minut, aż będą lekko miękkie.
2. Na patelni rozgrzej olej rzepakowy i podsmaż cebulę pokrojoną w pół-piórka przez 5 minut, aż się zeszkli.
3. Dodaj do cebuli posiekany czosnek i smaż jeszcze 1 minutę, mieszając, by się nie przypalił.
4. Szynkę lub kiełbaskę pokrój w kostkę lub plasterki i dodaj do patelni; przesmaż razem z cebulą przez 3 minuty.
5. W misce wymieszaj śmietankę 30% z jajkiem i przyprawą do ziemniaków aż do połączenia – to będzie sos do zapiekanki.
6. Naczynie żaroodporne posmaruj tłuszczem, układaj warstwy: ziemniaki, mieszanka cebulowo-szynkowa, pokruszony ser pleśniowy; powtórz warstwy.
7. Całość zalej sosem śmietankowo-jajecznym, dbając by równomiernie przeniknął do środka zapiekanki.
8. Na wierzch ułóż plastry żółtego sera, przykrywając całą powierzchnię zapiekanki.
9. Wstaw naczynie do piekarnika nagrzanego do 200°C (góra-dół) i zapiekaj przez ok. 30 minut, aż ser się roztopi i zarumieni.
10. Wyjmij zapiekankę z piekarnika, odczekaj 5 minut przed podaniem, aby sos lekko stężał.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Obierz ziemniaki obieraczką do warzyw i pokrój je w cienkie plastry o grubości około 3–4 mm – możesz użyć mandoliny lub ostrego noża. Gotuj plastry w osolonej wodzie przez 8–10 minut: mają być lekko miękkie, ale nie rozpadać się.
- *Dlaczego:* Wstępne gotowanie ziemniaków skraca czas pieczenia i zapewnia, że będą równomiernie ugotowane w środku zapiekanki.
- *Pro tip:* Sprawdź gotowość ziemniaków wbijając wykałaczkę – powinna wchodzić z lekkim oporem, nie za łatwo.

**Krok 2.** Cebulę obierz i pokrój w pół-piórka (połówki cebuli, a potem w poprzek na cienkie paski). Rozgrzej olej na patelni na średnim ogniu i wrzuć cebulę. Smaż, od czasu do czasu mieszając, przez ok. 5 minut, aż stanie się przezroczysta i miękka.
- *Dlaczego:* Zeszklona cebula traci ostrość i nabiera słodkawego smaku, który świetnie komponuje się z szynką i serem.
- *Pro tip:* Nie smaż na zbyt dużym ogniu – cebula ma się zeszklić, a nie zbrązowieć i gorzknieć.

**Krok 3.** Przeciśnij czosnek przez praskę lub bardzo drobno posiekaj nożem. Dodaj do zeszklonej cebuli i smaż razem przez około 1 minutę, ciągle mieszając.
- *Dlaczego:* Czosnek smażony zbyt długo lub na dużym ogniu staje się gorzki, dlatego dodajemy go pod koniec smażenia cebuli.
- *Pro tip:* Jeśli czosnek zacznie intensywnie brązowieć, natychmiast zmniejsz ogień lub zdejmij patelnię z palnika.

**Krok 4.** Szynkę pokrój w kostkę lub cienkie plasterki i wrzuć na patelnię do cebuli z czosnkiem. Smaż przez 2–3 minuty, aż szynka lekko się podrumieni i uwolni aromat.
- *Dlaczego:* Krótkie podsmażenie szynki wzmacnia jej smak i sprawia, że nie pozostaje surowa w środku zapiekanki.
- *Pro tip:* Jeśli używasz kiełbaski, usuń ewentualną osłonkę przed pokrojeniem.

**Krok 5.** W misce rozbij jajko, wlej śmietankę 30% i wsyp przyprawę do ziemniaków. Dokładnie wymieszaj trzepaczką lub widelcem przez ok. 30 sekund, aż składniki się połączą.
- *Dlaczego:* Sos z jajka i śmietanki podczas pieczenia gęstnieje i wiąże warstwy zapiekanki, nadając jej kremową konsystencję.
- *Pro tip:* Dla bardziej wyrazistego smaku możesz dodać szczyptę gałki muszkatołowej do sosu śmietankowego.

**Krok 6.** Naczynie żaroodporne posmaruj cienko olejem lub masłem. Ułóż pierwszą warstwę plastrów ziemniaka, na to część mieszanki cebulowo-szynkowej i pokruszony ser pleśniowy. Powtórz warstwy, kończąc na ziemniakach.
- *Dlaczego:* Układanie warstw zapewnia równomierne rozłożenie smaku i składników w całej zapiekance.
- *Pro tip:* Staraj się, aby plastry ziemniaka lekko na siebie zachodziły – zapiekanka będzie się lepiej kroić po upieczeniu.

**Krok 7.** Powoli wlej sos śmietankowo-jajeczny na wierzch zapiekanki. Lekko porusz naczyniem lub użyj łyżki, by sos wniknął między warstwy.
- *Dlaczego:* Równomierne rozprowadzenie sosu gwarantuje, że każda warstwa ziemniaków będzie kremowa i wilgotna po upieczeniu.
- *Pro tip:* Możesz delikatnie nacisnąć warstwy zapiekanki łyżką, by sos łatwiej dostał się do środka.

**Krok 8.** Plastry żółtego sera ułóż na wierzchu zapiekanki, przykrywając całą powierzchnię. Jeśli potrzebujesz, pokrój plastry, by dopasować je do kształtu naczynia.
- *Dlaczego:* Ser żółty tworzy podczas pieczenia apetyczną, złocistą skórkę, która jest wizytówką dobrej zapiekanki.
- *Pro tip:* Użyj sera o wyższej zawartości tłuszczu (np. gouda 45%), który lepiej się topi i bardziej rumieni.

**Krok 9.** Nagrzej piekarnik do 200°C w trybie góra-dół. Wstaw naczynie na środkową półkę i piecz przez ok. 30 minut, aż ser się roztopi i nabierze złotego koloru.
- *Dlaczego:* Pieczenie w odpowiedniej temperaturze sprawia, że sos się zetnie, ziemniaki dojdą do miękkości, a ser ładnie się zarumieni.
- *Pro tip:* Jeśli ser zbyt szybko się rumieni, a ziemniaki jeszcze nie są gotowe, przykryj naczynie folią aluminiową na ostatnie 10 minut.

**Krok 10.** Wyjmij zapiekankę z piekarnika używając rękawic kuchennych. Odczekaj 5 minut przed krojeniem i podaniem – naczynie jest bardzo gorące.
- *Dlaczego:* Krótkie odczekanie pozwala sosowi lekko stężeć, dzięki czemu zapiekanka lepiej trzyma formę podczas krojenia.
- *Pro tip:* Zapiekankę podawaj prosto z naczynia – pięknie wygląda i długo pozostaje ciepła.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 520 kcal |
| Białko | 22 g |
| Węglowodany | 38 g |
| Cukry | 3 g |
| Tłuszcze | 30 g |
| Błonnik | 3.5 g |
| Sód | 820 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy mogę użyć innego rodzaju sera zamiast pleśniowego?**

Tak, ser pleśniowy można zastąpić fetą, serem kozim lub zwykłym serem topionym. Pamiętaj jednak, że ser pleśniowy nadaje zapiekance charakterystyczny, intensywny smak.

**Czy ziemniaki muszą być wcześniej ugotowane?**

Wstępne gotowanie plastrów ziemniaka jest zalecane, bo skraca czas pieczenia i gwarantuje, że ziemniaki będą miękkie w środku. Jeśli chcesz pominąć ten krok, wydłuż czas pieczenia do ok. 50–60 minut i przykryj naczynie folią na pierwszą połowę pieczenia.

**Czy można przygotować zapiekankę dzień wcześniej?**

Tak, można złożyć zapiekankę wieczorem, przykryć folią spożywczą i przechować w lodówce. Przed podaniem wystarczy wstawić ją do zimnego piekarnika i wydłużyć czas pieczenia o ok. 10 minut.

**Jak przechowywać resztki zapiekanki?**

Resztki zapiekanki przechowuj w lodówce w szczelnie zamkniętym pojemniku do 3 dni. Podgrzewaj porcje w mikrofalówce lub w piekarniku w 180°C przez 15 minut.

**Czy można zamrozić zapiekankę ziemniaczaną?**

Zapiekanka z ziemniakami może być mrożona, choć po rozmrożeniu ziemniaki mogą nieco zmienić konsystencję (stają się bardziej sypkie). Zamrażaj w szczelnym pojemniku do 1 miesiąca.

**Czym zastąpić śmietankę 30%, jeśli chcę lżejszą wersję?**

Możesz użyć śmietanki 18% lub jogurtu greckiego, jednak sos będzie mniej gęsty. W wersji z jogurtem pamiętaj, żeby nie gotować zapiekanki zbyt długo, bo jogurt może się zważyć.