---
slug: ziemniaczany-specjal
title: "Ziemniaczany specjał."
servings: 2
prep_time_minutes: 120
cook_time_minutes: 0
difficulty: medium
categories: ["main_course"]
---

# Ziemniaczany specjał.

Pyszny i oryginalny ziemniaczany specjał z chrupiącym ciastem, aromatycznymi ziołami i śmietanką. Danie idealne na urozmaicenie obiadu lub kolacji.

## Składniki

- 1000 g ziemniaki
- 1 pęczek świeże zioła
- 0 szt sól (do smaku)
- 0 szt pieprz (do smaku)
- 0 szt gałka muszkatołowa (do smaku)
- 50 g masło
- 100 ml śmietana kremówka 36%
- 1 szt ciasto
- 300 g mąka
- 150 g masło
- 1 szt jajo
- 1 szt żółtko
- 1 szczypta sól
- 5 ml sezam czarny

## Przygotowanie

1. Wszystkie składniki ciasta zagnieść i włożyć do lodówki na 1 godzinę.
2. Z części ciasta uformuj ozdoby, a resztą wyłóż dno i boki formy do pieczenia o średnicy do 20 cm.
3. Obrane ziemniaki ugotuj 15 minut, ostudź i pokrój w plasterki.
4. Układaj ziemniaki warstwami, posypując solą, pieprzem, gałką muszkatołową, ziołami i masłem.
5. Załóż brzegi ciasta na wierzch i zlep je, tworząc zamknięty pieczeń.
6. Posmaruj wierzch ciasta roztrzepanym jajkiem i posyp sezamem.
7. W środku piecza wytnij otwór i umieść w nim małe metalowe lub porcelanowe kółko.
8. Piec przez 1 godzinę w temperaturze 180°C.
9. Przed podaniem usuń kółko i do otworu wlej śmietankę.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Zagnij ciasto z mąki, masła, jajka, żółtka, szczypty soli i ewentualnie odrobinę wody, aż będzie gładkie. Schłodź je przez godzinę w lodówce, by było łatwiej je formować.
- *Dlaczego:* Chłodzenie ciasta sprawia, że staje się mniej klejące i lepiej trzyma kształt podczas formowania.
- *Pro tip:* Jeśli ciasto jest zbyt suche, dodaj odrobinę zimnej wody; jeśli zbyt miękkie — posyp dodatkową mąką.

**Krok 2.** Wyjmij ciasto z lodówki, rozwałkuj część i wyłóż nią formę do pieczenia, pozostawiając wystające brzegi. Z reszty uformuj ozdoby, np. spirale lub warkoczyki.
- *Dlaczego:* Wystające brzegi ciasta pozwalają później na zamknięcie piecza od góry, co zapobiega wyciekaniu śmietany.
- *Pro tip:* Użyj foremki o średnicy do 20 cm, aby ciasto dobrze się trzymało i nie spływało.

**Krok 3.** Ziemniaki obierz, ugotuj w osolonej wodzie przez 15 minut, aż będą lekko miękkie, ale nie rozpadające się. Ostudź i pokrój w cienkie plasterki.
- *Dlaczego:* Nie do końca ugotowane ziemniaki lepiej trzymają kształt w piecu i nie zamieniają się w puree.
- *Pro tip:* Nie gotuj ziemniaków zbyt długo — powinny być al dente, by nie rozpadły się podczas pieczenia.

**Krok 4.** Układaj plasterki ziemniaków warstwami w formie, między każdą warstwą posypując solą, pieprzem, gałką muszkatołową, posiekanymi ziołami i kawałkami rozpuszczonego masła.
- *Dlaczego:* Warstwowe przypraszanie zapewnia równomierny smak całej potrawy.
- *Pro tip:* Użyj mieszanki ziół takich jak pietruszka, koper i cebula porzeczka dla najlepszego aromatu.

**Krok 5.** Załóż wystające brzegi ciasta na wierzch ziemniaków i zlep je ze sobą, tworząc szczelny pokryw, a następnie ułóż ozdoby, np. warkoczyk, na szczycie.
- *Dlaczego:* Szczelne zamknięcie ciasta zapobiega wyciekaniu wody i śmietany podczas pieczenia.
- *Pro tip:* Delikatnie przyciśnij brzegi, aby dobrze się połączyły — można skropić wodą, by lepiej się zlepiły.

**Krok 6.** Wymieszaj jajko z żółtkiem i lekko roztrzep. Posmaruj całą powierzchnię ciasta i posyp czarnym sezamem dla chrupiącej skórki.
- *Dlaczego:* Smarowanie jajkiem nadaje ciastu ładny, złoty kolor i lekko chrupiącą skórkę.
- *Pro tip:* Można dodać odrobinę mleka do jajka, by smar był bardziej jednolity i delikatniejszy.

**Krok 7.** W środku pokrywy ciasta wytnij otwór o średnicy 3–4 cm i umieść w nim małe metalowe lub porcelanowe kółko, które utrzyma otwór otwarty.
- *Dlaczego:* Otwór służy jako 'kominek', przez który wlewa się śmietanę po upieczeniu, a kółko zapobiega zapadnięciu się ciasta.
- *Pro tip:* Jeśli nie masz kółka, możesz użyć odwróconej małej foremki lub metalowego rurki.

**Krok 8.** Wstaw formę do nagrzanego piekarnika i piecz przez 60 minut w temperaturze 180°C, aż ciasto będzie złote i chrupiące.
- *Dlaczego:* Długi czas pieczenia pozwala ziemniakom dobrze się dopiec i ciastu zrumienić.
- *Pro tip:* Po 40 minutach przykryj brzegi folią, by nie spaliły się zbyt szybko.

**Krok 9.** Po upieczeniu ostrożnie usuń kółko z otworu i wlej do środka ciepłą śmietankę, by wchłonęła się w ziemniaki.
- *Dlaczego:* Wlewana po pieczeniu śmietana zachowuje kremowy smak i nie rozgrzewa się zbyt mocno.
- *Pro tip:* Możesz podgrzać śmietanę na patelni lub w mikrofalówce, by lepiej wchłonęła się do dania.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 820 kcal |
| Białko | 18.5 g |
| Węglowodany | 95 g |
| Cukry | 5.5 g |
| Tłuszcze | 42 g |
| Błonnik | 6 g |
| Sód | 980 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy można przygotować to danie z wyprzedzeniem?**

Tak, można przygotować je do etapu pieczenia i zamrozić. Piecz bezpośrednio z mroźnika, dodając kilka minut do czasu.

**Jakie zioła najlepiej pasują do tego dania?**

Idealne są świeże pietruszka, koper i cebula porzeczka. Można też dodać odrobinę szałwii lub tymianku dla dodatkowego aromatu.

**Czy da się zrobić wersję bez jajek?**

Można posmarować ciasto mlekiem lub olejem, ale nie będzie tak ładnie zrumienione. Jajko daje najlepszy efekt.

**Dlaczego w środku robi się otwór?**

Otwór służy do wlewania śmietany tuż przed podaniem, co nadaje danie kremowy smak, nie narażając go na wyciek podczas pieczenia.

**Czy można użyć gotowego ciasta?**

Tak, ale własnoręcznie przygotowane ciasto z masła lepiej trzyma kształt i ma bogatszy smak.

**Jak przechowywać resztki?**

Przechowuj w szczelnym pojemniku w lodówce do 2 dni. Podgrzewaj w piekarniku, by ciasto nie zmięknęło.