---
slug: zupa-dziadowska
title: "Zupa dziadowska"
servings: 4
prep_time_minutes: 900
cook_time_minutes: 0
difficulty: medium
categories: ["main_course", "soup"]
---

# Zupa dziadowska

Tradycyjna polska zupa dziadowska to połączenie aromatycznych warzyw, domowych kluseczek i rumianej zasmażki. Idealna na chłodne dni, smaczna i sycąca.

## Składniki

- 2 szt ziemniaki
- 1 szt marchewka
- 1 szt pietruszka
- 1 kawałek seler bulwiasty
- 1 szt cebula
- 30 ml masło
- 15 ml olej
- 112.5 ml mąka pszenna (łącznie ok. 3 garstki + 2 łyżki na zasmażkę)
- 1 szt jajko
- 0 szt sól (do smaku)
- 0 szt pieprz (do smaku)
- 1 pęczek szczypiorek
- 1 szt grzyb suszony *(opcjonalnie)*
- 1 kawałek kiełbasa wiejska *(opcjonalnie)*

## Przygotowanie

1. Obierz wszystkie warzywa i pokrój je w drobną kostkę.
2. W rondlu rozgrzej 2 łyżki masła i olej, podsmaż warzywa przez ok. 5 minut, aż zmiękną.
3. Dodaj suszony grzyb i przyprawy: sól i pieprz.
4. Zalej warzywa 2 litrami gorącej wody i gotuj około godziny, aż warzywa będą miękkie.
5. W razie potrzeby uzupełnij ubytek wody gorącą przegotowaną wodą.
6. Przygotuj ciasto na kluseczki: wysyp mąkę na stół, wbito jajko i zacznij miesić.
7. Dodawaj mąkę, aż ciasto będzie twarde jak na makaron.
8. Użyj ok. 3 garstek mąki na jedno średnie jajko.
9. Odcinaj kawałki ciasta i formuj z nich małe kulki.
10. Toć kulki między dłońmi lub użyj techniki babcinej: kciukiem na palcach wskazującym i środkowym.
11. Kontynuuj formowanie kluseczek, aż całe ciasto się skończy.
12. Wrzuć kluseczki do gotującej się zupy i mieszaj delikatnie.
13. Gotuj, aż kluseczki wypłyną na powierzchnię – to znak, że są gotowe.
14. Dodaj pokrojoną kiełbasę, gdy warzywa są już miękkie.
15. Przygotuj zasmażkę: na maśle zrumień 2 łyżki mąki, dodaj do zupy razem ze szczypiorkiem.
16. Odstaw zupę na pół godziny, by mogła napocząć i wzmocnić smak.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Obierz ziemniaki, marchewkę, pietruszkę, selera i cebulę, a następnie pokrój je w małą kostkę o boku ok. 0,5 cm.
- *Dlaczego:* Drobne krojenie zapewnia szybsze i równomierne ugotowanie warzyw.
- *Pro tip:* Użyj ostrego noża i stabilnej deski, by nie zranić się podczas krojenia.

**Krok 2.** W dużym rondlu rozgrzej 30 ml masła i 15 ml oleju, dodaj warzywa i smaż je na średnim ogniu przez 5 minut, często mieszając.
- *Dlaczego:* Podsmażenie warzyw przed ugotowaniem wzbogaca smak zupy.
- *Pro tip:* Nie przegrzewaj tłuszczu – ma się tylko dobrze roztopić i lekko zarumienić warzywa.

**Krok 3.** Dodaj suszony grzyb, szczyptę soli i pieprzu do podsmażanych warzyw.
- *Dlaczego:* Grzyb doda głębokiego, leśnego aromatu, a przyprawy podkreślą smak.
- *Pro tip:* Jeśli nie masz grzyba, możesz go pominąć – zupa i tak będzie smaczna.

**Krok 4.** Zalej warzywa 2 litrami gorącej wody, zagotuj i gotuj na małym ogniu pod przykryciem przez około godzinę.
- *Dlaczego:* Długie gotowanie sprawia, że warzywa stają się miękkie i wydzielają swoje soki.
- *Pro tip:* Przykryj rondek, by zredukować parowanie i zaoszczędzić czas.

**Krok 5.** Jeśli po godzinie poziom płynu spadł, uzupełnij zupę przegotowaną wodą.
- *Dlaczego:* Uzupełnianie wody utrzymuje odpowiednią konsystencję zupy.
- *Pro tip:* Zawsze używaj gorącej wody, by nie przerywać procesu gotowania.

**Krok 6.** Na stole lub w misce ułóż 112,5 ml mąki (ok. 3 garści), zrób dołek i wlej jajko, zacznij miesić od środka.
- *Dlaczego:* Takie mieszanie pozwala stopniowo połączyć jajko z mąką.
- *Pro tip:* Zacznij od środkowego dołka i stopniowo wciągnij mąkę do masy.

**Krok 7.** Dodawaj mąkę, aż ciasto przestanie lepić się do rąk i będzie twarde, ale elastyczne.
- *Dlaczego:* Twarde ciasto zapobiega rozpadaniu się kluseczek w zupie.
- *Pro tip:* Nie dodawaj za dużo mąki – ciasto ma być gładkie, ale nie suche.

**Krok 8.** Na jedno jajko użyj około 3 garści mąki – to standardowa proporcja dla twardych kluseczek.
- *Dlaczego:* Wielkość jajka decyduje o ilości potrzebnej mąki – średnie jajko to ok. 50 g.
- *Pro tip:* Jeśli jajko jest duże, dodaj nieco więcej mąki.

**Krok 9.** Odcinaj małe kawałki ciasta i róbcie z nich kulki wielkości orzecha włoskiego.
- *Dlaczego:* Jednolite rozmiary kluseczek zapewniają równomierne ugotowanie.
- *Pro tip:* Pracuj na lekko posypanej mąką powierzchni, by ciasto nie przywierało.

**Krok 10.** Możesz formować kulki jedną ręką, tocząc ciasto między kciukiem a palcami wskazującym i środkowym.
- *Dlaczego:* To tradycyjna technika, która pozwala szybko formować kluseczki.
- *Pro tip:* Nie przejmuj się, jeśli nie wychodzi – efekt końcowy i tak będzie smaczny.

**Krok 11.** Kontynuuj formowanie kluseczek, aż całe ciasto zostanie zużyte.
- *Dlaczego:* Gotowe kluseczki powinny być ułożone osobno, by się nie sklejały.
- *Pro tip:* Ułóż kluseczki na tacce posypanej mąką.

**Krok 12.** Delikatnie wrzuć kluseczki do gotującej się zupy, mieszając lekko drewnianą łyżką.
- *Dlaczego:* Mieszanie zapobiega przywieraniu kluseczek do dna.
- *Pro tip:* Wrzucaj kluseczki partiami, by nie obniżyć temperatury zupy.

**Krok 13.** Gotuj kluseczki, aż wypłyną na powierzchnię – to oznacza, że są gotowe.
- *Dlaczego:* Wypłynięcie to skutek zmniejszenia gęstości ciasta podczas gotowania.
- *Pro tip:* Nie mieszaj zbyt intensywnie – kluseczki mogą się rozpaść.

**Krok 14.** Dodaj pokrojoną w kostkę kiełbasę, gdy warzywa są już miękkie i kluseczki gotowe.
- *Dlaczego:* Kiełbasa wymaga tylko krótkiego podgrzania, by nie stać się twarda.
- *Pro tip:* Użyj wiejskiej kiełbasy dla najlepszego smaku.

**Krok 15.** Na patelni zrumień 15 ml masła z 30 ml mąki, aż zasmażka zacznie brązowienieć, potem dodaj ją do zupy i wymieszaj.
- *Dlaczego:* Zasmażka zguszcza zupę i dodaje jej bogatego, rumianego aromatu.
- *Pro tip:* Mieszaj zasmażkę cały czas, by się nie przypaliła.

**Krok 16.** Odstaw zupę z ognia, przykryj i odłóż na pół godziny, by smaki się połączyły.
- *Dlaczego:* Poczęcie pozwala aromatom rozproszyć się równomiernie.
- *Pro tip:* Podawaj zupę ciepłą, nie gorącą – wtedy smak jest najpełniejszy.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 320 kcal |
| Białko | 8.2 g |
| Węglowodany | 45 g |
| Cukry | 5.1 g |
| Tłuszcze | 12.5 g |
| Błonnik | 3.8 g |
| Sód | 680 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy można przygotować zupę dziadowską z wyprzedzeniem?**

Tak, zupa dziadowska smakuje jeszcze lepiej następnego dnia. Przechowuj ją w lodówce i podgrzej przed podaniem.

**Jak zapobiec rozpadaniu się kluseczek?**

Użyj twardego ciasta i nie gotuj zbyt długo. Wrzucaj kluseczki do wrzącej zupy i mieszaj delikatnie.

**Czy zupa dziadowska może być wegańska?**

Można ją zmodyfikować: zastąp masło roślinnym olejem, jajko – wodą z mąki i dodaj warzywne białko zamiast kiełbasy.

**Dlaczego dodaje się suszony grzyb?**

Suszony grzyb nadaje zupie intensywny, leśny aromat i głębię smaku, charakterystyczną dla tradycyjnych przepisów.

**Jak przechowywać resztki zupy?**

Przechowuj w szczelnym pojemniku w lodówce do 3 dni. Zasmażka może zgęstniać – rozcieńcz zupę wodą przy podgrzewaniu.