---
slug: zur-zeniaty-z-ziemniakami
title: "Żur żeniaty (z ziemniakami)"
servings: 4
prep_time_minutes: 90
cook_time_minutes: 0
difficulty: medium
categories: ["main_course", "soup"]
---

# Żur żeniaty (z ziemniakami)

Tradycyjny żur żeniaty z dodatkiem ziemniaków i obfitym wywarzem z wędzonego boczku. Danie gotowane powoli, by wydobyć głęboki smak mięsa i zakwasu.

## Składniki

- 1.5 l wody
- 0.5 kg wędzonego surowego boczku dobrej jakości
- 500 ml gotowego zakwasu
- 2 ząbek czosnku
- 0 szt świeżo zmielony czarny pieprz (do smaku)
- 1 łyżka majeranku
- 0 szt sól (do smaku)
- 600 g ziemniaków
- 1 pęczek drobno posiekana natka pietruszki *(opcjonalnie)*

## Przygotowanie

1. Boczek podziel na połowę.
2. Jedną połówkę włóż do garnka, zalej zimną wodą, doprowadź do wrzenia i gotuj na średnim ogniu pod przykryciem do miękkości.
3. Drugą część boczku pokrój na kostkę o boku 1 cm.
4. Przełóż na rozgrzaną patelnię i cały czas mieszając smaż na średnim ogniu, aż tłuszcz się wytopi i mięso stanie się skwarkami.
5. Ziemniaki obierz, umyj i pokrój na sporą kostkę.
6. Obrane ząbki czosnku rozetrzyj z łyżeczką soli.
7. Ugotowany boczek wyjmij z wywaru, ostudź, a następnie pokrój na kostkę.
8. Do wywaru dodaj ziemniaki i ugotuj je do miękkości.
9. Dodaj zakwas, oba rodzaje boczku wraz z wytopionym tłuszczem, roztarty czosnek i majeranek.
10. Doprowadź do zagotowania, dopraw pieprzem i ewentualnie solą.
11. Podawaj udekorowany natką pietruszki.

## Wskazówki dla początkujących

**Krok 1.** Weź cały kawałek boczku i dokładnie go podziel na dwie równe części nożem.
- *Dlaczego:* Pozwala na różne sposoby przygotowania – jedną część gotujemy całą, drugą smażymy na skwarki.
- *Pro tip:* Użyj ostrego noża, by nie miażdżyć mięsa podczas krojenia.

**Krok 2.** Włóż jedną połówkę boczku do dużego garnka, zalej zimną wodą, postaw na kuchnię i gotuj pod przykryciem 30–90 minut, aż mięso będzie miękkie.
- *Dlaczego:* Długie gotowanie wydobywa smak i miękkość z boczku, tworząc aromatyczny wywar.
- *Pro tip:* Nie gotuj na dużym ogniu – lekki simmer wystarczy, by nie wyskakiwała woda.

**Krok 3.** Weź drugą połówkę boczku i pokrój ją na małe kostki o boku około 1 cm.
- *Dlaczego:* Małe kostki szybciej się podsmażą i stworzą chrupiące skwarki.
- *Pro tip:* Jeśli boczek jest zimny, łatwiej go pokroić – odstaw go do lodówki na 15 minut przed krojeniem.

**Krok 4.** Włóż pokrojony boczek na suchą, rozgrzaną patelnię i smaż na średnim ogniu, ciągle mieszając, aż tłuszcz się wytopi i skwarki będą złociste.
- *Dlaczego:* Smażenie na sucho pozwala wytopić tłuszcz i uzyskać chrupiące skwarki bez dodania oleju.
- *Pro tip:* Nie odchodź od patelni – proces może szybko przejść od idealnego do przypalenia.

**Krok 5.** Obierz ziemniaki, dokładnie je umyj i pokrój na kostkę o wielkości około 2 cm.
- *Dlaczego:* Większe kawałki nie rozpadną się podczas gotowania i lepiej trzymają kształt w zupie.
- *Pro tip:* Gotuj ziemniaki od razu po pokrojeniu lub trzymaj je w misce z wodą, by nie pociemniały.

**Krok 6.** Weź oba ząbki czosnku, obierz je i zetrzyj z łyżeczką soli na pastę na desce lub w miseczce.
- *Dlaczego:* Taka pasta równomiernie rozprowadzi smak czosnku po zupie.
- *Pro tip:* Użyj dna szklanki lub widełek – ułatwi to roztarcie czosnku z solą.

**Krok 7.** Wyjmij ugotowany boczek z wywaru, odłóż na talerz, nieco ostudź, a potem pokrój na małe kostki.
- *Dlaczego:* Miękkie mięso łatwiej się kroi, gdy nie jest zbyt gorące.
- *Pro tip:* Wykorzystaj wywar do gotowania zupy – nie wylewaj go!

**Krok 8.** Dodaj pokrojone ziemniaki do wrzącego wywaru i gotuj 15–20 minut, aż będą miękkie, ale nie rozpadły się.
- *Dlaczego:* Ziemniaki dodają gęstości i substancji zupie.
- *Pro tip:* Próbuj ziemniaka widelcem – jeśli łatwo się wbija, są gotowe.

**Krok 9.** Do zupy dodaj zakwas, gotowany i pokrojony boczek, skwarki z patelni wraz z tłuszczem, pastę z czosnku i majeranek.
- *Dlaczego:* To kluczowe składniki nadające żurowi charakterystyczny smak i kwasowość.
- *Pro tip:* Wlej zakwas stopniowo, mieszając, by nie ściął się zbyt gwałtownie.

**Krok 10.** Doprowadź zupę do delikatnego zagotowania, dopraw świeżo zmielonym pieprzem i ewentualnie dodaj sól, jeśli potrzeba.
- *Dlaczego:* Ostatnie doprawienie pozwala dostosować smak do preferencji.
- *Pro tip:* Próbuj zupy przed dodaniem soli – wywar z boczku może już być słony.

**Krok 11.** Rozлей zupę do miseczek i udekoruj posiekaną natką pietruszki przed podaniem.
- *Dlaczego:* Zielona pietruszka dodaje świeżości i kontrastu barwnego.
- *Pro tip:* Posiekaj natkę tuż przed podaniem, by zachować jej aromat i kolor.

## Wartości odżywcze (na porcję)

| Składnik | Wartość |
|---|---|
| Kalorie | 420 kcal |
| Białko | 22.5 g |
| Węglowodany | 18.3 g |
| Cukry | 2.4 g |
| Tłuszcze | 28.7 g |
| Błonnik | 2.1 g |
| Sód | 980 mg |

## Najczęściej zadawane pytania

**Czy można użyć gotowego wywaru z kostek?**

Nie zaleca się – autentyczny smak żuru zależy od wywaru z wędzonego boczku. Kostki nie dadzą takiej głębi smaku.

**Jak przechowywać żur żeniaty?**

Zupę przechowuj w zamkniętym naczyniu w lodówce do 3 dni. Smak często się poprawia po 24 godzinach.

**Czy zakwas można zastąpić kefirem?**

Nie – kefir nie zastąpi zakwasu żytniego. Smak będzie zupełnie inny. Zakwas to kluczowy składnik żuru.

**Dlaczego zupa może być za kwaśna?**

Zbyt dużo zakwasu lub zbyt długie gotowanie z zakwasem może wzmocnić kwasowość. W takim przypadku dodaj odrobinę cukru lub śmietany.

**Czy żur żeniaty można zamrozić?**

Tak, ale po rozmrożeniu konsystencja może być nieco rzadsza. Lepiej zamrażać bez dodatku zakwasu i dodać go po rozmrożeniu.